Қидирув

қиличрусчамечинглизчаsword

Қïлïč қайда эрсä кüмüš анда ол Қилич қаерда бўлса, кумуш ўша ердадир – Где меч, там и серебро – Вҳере тҳе сворд, тҳере ис силвер

от 1. Бир тиғли, ғилоф (қин) билан ёнга осиладиган, чопиш, санчиш билан ёвга шикаст етказадиган қурол.

Ўткир қилич. Учи қайрилган қилич. Қилич яланғочламоқ. Қилични қиндан суғурмоқ. Қилич солмоқ. Қилич билан урмоқ.

Мудофелар қўлларидаги милтиқ, шашвар, ойболта, қилич ва найзалари билан тизилишиб олдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Қилич (эркаклар исми).

қиличлирусчавооруженный мечоминглизчаwith sword

Кüмüš йïγса саčлур қïлïčлïγ қур эр Қиличли мард эр кумуш йиғса, сочилиб кетади – Если будешь копить серебро, то разбегутся вооруженные мечами, храбрые мужи – Иф ёу вилл саве моней, тҳен армед витҳ свордс, браве мен вилл скаттер

қиличсизрусчабез мечаинглизчаwithout sword

Қïлïčсïз тили бирлä эврäр элиг Ҳукмдор давлатни қилич билан эмас, ўзининг сўзлари билан бошқаради – [правители] управляю страной без меча, своим словом – [рулерс] руле тҳе коунтрй витҳоут а сворд, витҳ иц ворд

от Қилични осиб юриш учун мосланган тасма.

от Қилич ишлатишни, қилич билан жанг қилишни яхши биладиган киши.

[Навоий:] Бу қайси Турдибой? Ҳалиги донғи кетган жангчими? [Жалолиддин:] Ҳа, бутун насли жанг майдонида ўтган донгдор қиличбоз. — Уйғун ва И. Султон, Алишер Навоий

1. qılıshtay

2. авıс. qáddi-qáwmeti kelisken, tik, tetik

от 1. Қилич ишлатиш маҳорати, санъати.

Қиличбозликни ўрганмоқ. Қиличбозлик машқи. Қиличбозлик санъати.

2. Қилич ишлатиб қилинадиган жанг.

Ён томондан бостириб келган бир тўда мўғул аскари Темур Маликка уларнинг саркардаси билан қиличбозлик қилишга халал берди. — М. Осим, Темур Малик

3. спрт. Муайян қоида асосида тиғли спорт қуроллари воситасида яккама-якка ўтказиладиган мусобақа.

1937-йилдан қиличбозлик бўйича жаҳон чемпионати ўтказиб келинади. — Ўзме

фл. Қиличламоқ феълининг биргалик нисбати.

қилич билан жанг қилмоқ

қилич бошига кирмоқ

Бизнинг соридин Иброҳим сорунинг иниларидин Самад отлиқ, алар соридин ҳисорий мўғуллардин Шаҳсувор отлиқ рўбарў бўлурлар. Шаҳсувор андоқ чопарким, дубулғадин ўтуб, Самаднинг бошиға қилич хейли ўлтурур. Бовужуди бу захм Самад андоқ чопарким, Шаҳсуворнинг бошидин кафи дастча парча сўнгакни қилич олиб кетар. Шаҳсуворнинг дубулғаси ёʻқ экандур [70].

They met hand to hand Shahsawar urged his blow with such force, that he drove his saber right through samad's helmet, and fixed it pretty deep in his skull. In spite of this wound, Samad returned the blow with such fury, that his sword shore clean off a piece of Shah-sawar's skull as big as the plan of the hand. As Shahsawar had no helmet on, ... [70].

Бизнингтомонимиздан Иброҳим сорунинг иниларидан Самад исмли, улар томондан ҳисорлик мўғуллардан Шаҳсувор номли жангчи юзма-юз бўладилар. Шаҳсувор шундай қилич чопадики, дубулғадан ўтиб, қилич Самаднинг бошига анча ботади. Шундай жароҳатига қарамасдан Самад шундай чопадики, Шаҳсуворнинг бошидан қўл кафтигача суянни қилич олиб кетади. Шаҳсуворнинг дубулғаси ёʻқ экан [67].

Shah-suwar struck so that his sword drove through Samad's helm and seated itself well in his head; Samad, spite of his wound, struck so that his sword cut off Shah-suwar's head a piece of bone as large as the palm of a hand. Shah-suwar must have worn no helm; they trepanned his head and it healed; there was no one to trepan Samad's and in a few days, he departed simply through the wound [106].

... с нашей стороны — один из братьев Ибрахима Сару по имени Самад, с их стороны — хисарский могол по имени Шахсувар. Они встречаются лицом к лицу: Шахсувар так сильно рубит, что пробивает клинком шлем Самада и глубоко всаживает ему лезвию в голову; несмотря на подобную рану Самад так бьет, что сносит Шахсувару саблей с головы кусок кости величиной в ладонь руки. На Шахсуваре не было шлема... [46].

... for our side one of Ibrahim Saru's younger brothers, Samad by name, and for the other side a Moghul of Hissar, Shahsuwar by name, faced each other. Shahsuwar gave such blow that it passed right through Samad's helmet and sank well into his head. Despite his wound Samad struck so hard that his sword broke off a piece of bone the size of the palm of the hand from Shahsuw's skull. Shahsuwar had no helmet [78].

қилич билан чопилмоқ, ўлмоқ

ЎпК русчафехтовать на ППинглизчаto sabreнемисчаfechten mit D

Бу спортчи қиличда (нимада?) яхши тушади.

Этот спортсмен отлично фехтует на сабле (на чем?).

This sportsman sabres perfectly.

Dieser Sportler ficht mit dem Sabel (womit?) ausgezeichnet.

қилич чопишда ожиз бўлмоқ

Бир кун ғаним кишиси кўпрак келди. Хейли уруш бўлди. Ҳеч тарафдин ортуқсилиқ бўлмади. Бизнинг бир туғлуқ киши енгилрак ёниб хандаққа кирибтур. Баъзи Сайди Қаробекнинг туғи эди дедилар. Сайди Қаро, агарчи сўзига ўз эди, қиличиға забунроқ эди [82].

One day, a larger body of the enemy than usual advanced, and there was a very sharp fight, without any marked advantage on either side. Of my troops, one who had a standard, behaved ill, ran off, and got into the trench. There were persons who pretended to say that the standard was Sidi Kara Beg's; and, in truth, Sidi Kara, though most valiant in speech, by no means made the same figure with his sword [92].

Бир кун ғаним одамлари кўпроқ келди. Хийла уруш бўлди. Ҳеч кимга ғалаба насиб этмади. Бизнинг байроқдоримиз енгиллик қилиб ортга қайтиб хандаққа кирипти. Баъзилар Сайди Қаробек байроғи эди, дедилар. Сайди Қаро, гарчи сўзининг устидан чиқадиган киши эса-да, қиличга келганда кучсизроқ эди [80].

One day when they were in unusual force, there was much fighting but neither side had the advantage. Out of that engagement one of our men went rather hastily back into the entrenchments; he was using a standard; some said it was Sayyidi Qara Beg's standard who really was a man of strong words but weak sword [205].

Сабля свои ножны не режет., На свои руки топора не уронит., Свой дым глаза не ест.

нафас олиб чиқаргунча вақт