Qidiruv

sft. 1. Uzunlik oʻlchami kichik; qisqa.

Kama shim. Kalta qalam. Kalta ip bogʻlovga yetmas. — Maqol

Simni kalta kesmoq.

Maston kalta, ammo yoʻgʻon ikki oʻrim sochini boshiga oʻradi-da oyogʻidagi agʻdarma etikni koʻzdan kechirdi. — A. Qahhor, Maston

2. Uzunligi nisbatan kam, yetarli emas; qisqa.

Uning ipak sallasi nozik qilib oʻralgan, kalta yengli ipak abosi oʻziga juda yopishib turadi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Arslon ham egasining buyrugʻini kutayotganday, kalta dumini qimirlatib — S. Anorboyev, Oqsoy

3. Vaqt nuqtai nazaridan qisqa, tez tugaydigan, uzoq davom etmaydigan.

Kalta kun.

Soat ketidan soat oʻta berdi. Kalta kuz kuni ogʻdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Bu gaplashuv ham kaltagina savol-javobdan iborat boʻldi. — Choʻlpon, Kecha va kunduz

Ingichka va yoʻgʻon, kalta va choʻziq tovushlar kekirdaklari uzilib ketmaydimi bu xoʻrozlarning? — I. Rahim, Ixlos

ot 1. Daraxt, buta kabilarning barg-butoqsiz uzun shoxi (singan yoki maxsus qirqib olingan, hoʻl yoki quruq).

Tekinga oʻrgangan tekinxoʻr qoʻliga kaltak ilinsa ham, kerak boʻlib qolar, deb olib ketaverar ekan. — Mushtum

Oyimcha bibi ularni [tovuqlarni] koʻrdi-yu qoʻliga tushib qolgan bir kaltakni havola qilib, tirqiratib haydab, qargʻay-qargʻay uyiga kirib ketdi. — K. Yashin, Hamza

2. Urish, savash, haydash uchun ishlatiladigan maxsus yogʻoch; tayoq, govron.

[Jallod] Bandining tizzasidan quyisiga, oyoqlari suyagining qirrasiga kaltak bilan qattiq bir urdi. — S. Ayniy, Esdaliklar

[Sherbek] Kuliga kaltak olib, mol boqqani qirga chiqqanida quvonchini ichiga sigʻdira olmay dumbaloq oshgan edi. — S. Anorboyev, Oqsoy

3. folk. Toʻqmoq, choʻqmor; gurzi.

Toʻqson botmon choʻyan kaltak qoʻlimda. — Shirin bilan Shakar

[Koʻkaldoshning] Taqimida besh yuz botmon kaltagi. — Alpomish

4. Tayoq, musht va shu kabilar zarbi; urish.

[Laʼli] bekning kaltaklari ham yodidan koʻtarilib, alanga chayqalayotgan yerga yugurdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Suvonjonning kaltakka toqat qilishi Oysuluvga badtar alam qildi. — S. Anorboyev, Oqsoy

5. koʻchma Qattiq teguvchi, zarba boʻluvchi narsa; dakki.

Avaz uyiga kirgach, oʻzicha kulib: Mening sheʼrim ular uchun kaltak boʻladi, — deb qoʻydi. — J. Sharipov, Xorazm

Cholning har bir maqtov soʻzi polvonga kaltak boʻlib tushmoqda edi. — H. Nazir, Oʻtlar tutashganda

1. Namussuz.BENOMUS

2. Şarlatan, yalancı, hileci.YOLGʻONCHI, FIRIBGAR

sft. Hozir koʻziga koʻrinib turgan narsalar asosida hukm chiqarib, uning oqibatiga fahmi yetmaydigan, kelgusini, uzoqni koʻrmaydigan, qisqa oʻylaydigan.

Odamlar orasida ham uzoqni koʻra bilmaydigan kaltabinlar uchraydi. — S. Karomatov, Soʻnggi barxan

фольк. коротенький, малюсенький

• kaltacha bobom loy tepar загадка мой карликовый дед глину месит (Сакич – жевательная сера)

kelte quyrıq

Kurze f

sft. Darrov tushunib, uqib ololmaydigan, aqli, fahmi yetmaydigan; fahmi kalta.

Bir safar u kaltafahm va dovdir odamning soʻziga amal qilib, militsioner, xalq vakillari bilan jinoyatchilarning uyiga bostirib kiradi. — Gʻ. Gʻulom, Tobutdan tovush haqida.

ot Past boʻyli, ammo yoʻgʻon va pishiq, baqaloq (odam, hayvon va ularning aʼzolari haqida).

Kaltabaqay odam. Kaltabaqay ot.

[Matqovul Besoʻnaqay bitgan kartoshkaday kaltabaqay barmoqlarini yaktak yoqasiga olib borib, serjun koʻkragiga tuflab qoʻydi. — A. Muxtor, Opa-singillar

ot Sudralib yuruvchilar sinfiga mansub, dumi uzun va uziluvchan, tana tuzilishi turli-tuman, usti mayda tangachalar bilan qoplangan jonivor.

Yoʻl ustidan chiqib qolgan chaqqon kaltakesaklar oʻqday otilib, kavaklarga kirib ketadi — A. Qahhor, Maston

rvsh. Kalta soʻzidan takroriy shakl.

Kalta-kalta qadam tashlamoq.

sft. Kalta va arzirlik boʻlmagan (narsalar haqida).

Kalta-kulta taxtalar.

ot Uzoqni koʻrmay, kalta oʻylab ish tutish, kaltabinga xos xatti-harakat.

qurilish ishiga daxldor rahbarlarning sovuqqonligi, kaltabinligi tufayli yoʻl qoʻyilgan xatolar — J. Abdullaxonov, Xonadon

fl. 1. Kaltak bilan urmoq.

Hoʻkizni kaltaklamoq.

qoʻshni sovxozlardan yalinib-yolvorib olgan xashakni bir oy oʻtmay choʻgʻini oʻchirib qoʻyishibdi. U yana buzoqni kaltaklay boshladi. — Mushtum

2. Umuman, urmoq.

[Jallod:] — Buning nimasini ikki yuz darra uraman, yuzga chidasa ham goʻrga, — dedi, soʻng jahl bilan kaltaklashga oʻtdi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Shuncha yil badalida erim chertmagan edi, endi ayamaydi, oʻlguncha kaltaklaydi, deb oʻyladi. — S. Siyoyev, Otliq ayol

3. koʻchma s. t. Qattiq tanqid qilmoq; qattiq koyimoq.

Hozir Eshmatov turli nayranglar bilan Ernazarovni himoya qilib, Qodirovni kaltaklab yuribdi. — Mushtum

ot Kaltafahmga xos ish, xatti-harakat.

Kaltafahmligi oʻziga pand berdi.

fl. Kaltaklamoq feʼlining orttirma nisbati.

fl. Kaltaklamoq feʼlining orttirma nisbati.

fl. Kaltaklamoq feʼlining birgalik nisbati.

1. ayn. Ur-yiqit.

2. Jinoyatchini, aybdor shaxsni, davlat ruxsatisiz, oʻzboshimchalik bilan jazolash, urish.

у него руки коротки