Поиск

ot 1. bot. Yopiqurugʻli oʻsimliklarning urchish uchun xizmat qiladigan, gulband, kosachabarglar, tojbarglar, changchilar va urugʻchidan iborat qismi.

Olma guli. Nok guli.

Nurining hovlisidagi giloslar gullagan. Ularning oppoq, koʻrkam gullari quyosh nurida juda nafis tovlanar. Oybek, — Tanlangan asarlar

2. Atirgul va umuman ziynat uchun ekiladigan yoki tabiiy, oʻzi oʻsadigan gulli oʻsimliklar; chechaklar.

Pushti gul. Oq gul. Qoʻqon gul. Tikansiz gul boʻlmas, mashaqqatsiz — hunar. — Maqol

Dala yoʻlining ikki tomonidagi bogʻlar tutash gullar bilan qoplangan. — Oybek, Tanlangan asarlar

Supalarning oralariga, atrofiga anvoi gullar ekilgan. — A. Qahhor, Asror bobo

3. Biror narsaga tabiatdagi gullar shaklida chizib, tikib, bosib yoki oʻyib tushirilgan bezak, naqsh; ornament.

Tez kunda albomning varaqlari fotosuratlarga va boʻyoq qalamda chizilgan gullarga bezandi. — H. Nazir, Choʻl havosi

Mehrini esa doʻppisining gulidan tanidi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

4. koʻchma poet. Goʻzal.

Tulni gulga qoʻsh. — Maqol

Ikkovi ham uzilmagan gul. — Oybek, Tanlangan asarlar

Bermagil yovuzlarga bir daqiqa xushnudlik, Gul Vatanning mard oʻgʻli, koʻkragingni qalqon qil. — Gʻayratiy

5. koʻchma (1-sh. egalik qoʻshimchasi bilan murojaat shakli) Yor, sevikli ayol.

Gulim, senga aytar soʻzim bor.

Maktubimga javob yozmading, dildor, gulim ham bahorim sensan, — Gulbahor. M. Alaviya.

6. koʻchma (3-sh. egalik qoʻshimchasi bilan) Eng yaxshisi, sarasi; fayz kirituvchisi, qizituvchisi.

Yigit (lar)ning guli. Ziyolilarning guli.

Shoh qiz, shakar qiz, qizlarning guli, Qoshlaringni koʻrsatgil, men uning quli. — S. Ayniy, Doxunda

Yigitali kelin-kuyovning maqsadi, borar manzilini bilsa ham, ularning salomlariga alik olgach, koʻngil uchun soʻradi: — Ha, yigitning guli, yoʻlingiz boʻlsin? — T. Malik, Ajab dunyo

Fasli bahor. Qoʻshnim Gʻafur Gʻulomning ellik yilligi. Oʻshanda Bulbul Mamedov toʻyxonaning guli boʻlgan edi. — H. Nazir, Maftuningman, Ozarbayjon.

7. etn. Bahorda, gullar ochilganda, marhum xotirasiga bagʻishlab uning yiliga qadar oʻtkaziladigan marosim.

Cholning yostigʻi tagidan topilgan pul uni koʻmib kelishgagina yetdi. Hali bu yoqda uchi, yettisi, yigirmasi, fotihaxonligi, shakligi, iftorligi, ikki hayiti, guli, qovoq oshi, qovun-uzumi, yil oshisi, oq solar va hokazolar bor. — M. Osim, Tilsiz guvoh

1. gúldey, gúlge uqsas, gúl sıyaqlı

2. sulıw, shıraylı, gózzal

3. awıs. jas (jaslıq dáwir)

ot 1. Dastalangan gul, bir bogʻ gul; buket.

Nabijon birinchi davlat imtihonini topshirgan kuni Muborak uni katta guldasta olib kelib tabrikladi. — S. Zunnunova, Koʻk chiroqlar

Vagonlarga irgʻitilgan guldastalarning koʻpi yerga tushdi. — I. Rahim, Chin muhabbat

2. arxit. Machit. Madrasa, saroy va shu kabilarning tashqi devorlari tutashgan burchakda tirgak va bezak maqsadida devorga kushib tiklangan kichik minora.

[Meʼmor] Gavharshodbegim madrasasi yoniga kelib, guldastaga qaradi, zangori koshinlar oy nurida yarqirab turardi. Mirmuhsin, — Meʼmor

3. Turkum, toʻplam.

Xonanda, ayniqsa, sanʼatsevar doʻstlariga oʻzining avvalgilariga oʻxshamaydigan yangi qoʻshiqlar guldastasini Namangan shahridagi Navbahor markaziy oʻyingohida taqdim etdi. — Gazetadan

ot Toʻqimachilik dastgohida tanda iplarini ikkiga ajratib, ular orasidan moki oʻtkazishga xizmat qiladigan moslama.

Ertasi kechqurun gula toʻgʻrilab oʻtirsam, eshikni birov taqillatdi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

n [C] 1. boʻgʻiz

2. jiddiy farq

1. n soddadil (goʻl) odam

2. v aldamoq, ahmoq qilmoq

v [T]

• gulp sth (down) yutib yubormoq

[I] yutunmoq (qoʻrquv va h.k. sababli)

n [C] 1. yutib yuborish, yutunish

2. bir yutum

ot ayn. Gʻuluv.

amer. tor (ensiz) dara

(Guliston davlat universiteti)Gulistan State University.

Ghulja.

1. Eskiden somtaş veya demirden, yuvarlak bir biçimde yapılırken, günümüzde çelikten silindir biçimde, bir ucu sivri olarak yapılan top mermisi.YADRO

2. Atletizm yarışmalarında atılan pirinç veya pirinçten daha sert bir maddeden yapılan, erkekler için 7,257 kg, kadınlar için 4 kg olan madeni küre.

sft. 1. Guli bor, gul-naqsh solingan, guldor; bezakli.

Gulli doʻppi. Olma gulli piyola.

Ular yaproq gulli chinni kosalardagi qovurma shoʻrvaga non toʻgʻrab ovqatlanayotganlarida, Gulsum kirib keldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

2. Ichida guli bor, ichiga gul solib qoʻyilgan.

Gulli tuvak. Gulli vaza.

1. jar, chuqurlik, jarlik

2. nov, tarnov, ariq

ot 1. Atirgul gulbargidan maxsus usulda olinadigan suv.

Bahor daraxtlarni yosh kelinlardek bezatib, ustlariga oq, qizil koʻylak kiygizgan, kokillariga gulob sepgan edi. — M. Osim, Oʻtror

Gulob bilan yuvayinmi zulfingni? Shamol boʻlib gul yuzingni silaymi? — Uygʻun.

2. Atirgul suvidan tayyorlangan shirin ichimlik; sharob; may.

[Navoiy:] Gulob. [Mansur kosani uzatib] Mana, pirim, gulob. Uygʻun va — I. Sulton, Alisher Navoiy

Nihoyat, Oʻtar bobo xonning mushkulini oson qilmoqni oʻylab, gulobga oz-ozdan afyun qoʻshib bera boshladi. — S. Siyoyev, Avaz

ot 1. Esk. kt. 1. Saroyda xizmat qiluvchi yigit, xizmatkor.

Tagʻin qasri toʻla gʻulom, kanizak. — Mirtemir

2. ayn. Qul.

Togʻ tomondan haydab kelingan gʻulomlar shu qayragʻoch tagidagi saroyga qamalgan, shu yerda sotilgan, keyin bu joy Gʻurumsaroy boʻlib ketgan deyiladi. — Y. Shamsharov, Gʻurumsaroyliklar

3. Gʻulom (erkaklar ismi).

ot

Kecha kelgumdur debon, ul sarvi gulroʻ kelmadi. — Navoiy

Oʻgʻlonlar oʻtishar goʻyo sor burgut, Ne pari, ne gulroʻ, laylo, oybarchin. — Mirtemir

ot 1. Kelishmovchilik, norozilik va shu kabilarni ifodalovchi ovoz, xatti-harakat; gʻavgʻo, toʻpolon, janjal.

Podshoning urushi uchun tutun puli ham, don ham, moy ham kor qilmay qoldi. Endi podsho mardikor soʻradi. Shunda hamma yerda gʻulu chiqdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Kapsanchilar gʻulu koʻtarishgan ekan, knyaz shahardan sallot chaqiraman, deb bosibdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Ariqustiliklar bek tarafidan solingan soliqni vaqtida toʻlolmay, gʻuluv koʻtarishdi. — Sh. Xolmirzayev, Qil koʻprik

2. Kishi ruhi, dilidagi notinch, bezovta holat; notinchlik, bezovtalik.

Kechalari mizgʻimas meʼmor, Muhandisda oʻzgacha gʻulu. — M. Ali

3. ad. Mubolagʻaning uchinchi darajasi: maʼlum narsa, belgi, holat yoki harakatni aql bovar qilmaydigan, hayotda ham roʻy bermaydigan tarzda tasvirlashdan iborat sheʼriy sanʼat.

ot 1. Gul ekilgan bogʻ, gulzor bogʻ, guliston.

Mehnat ahli qildi obod Farhod dashtini gulbogʻlar, Guliston boʻldi sahrolar, ucholmas endi hech zogʻlar. — A. Poʻlat

Mevalarning urugʻin Eking, asrang, oʻrtoqlar, Kelajakda ulardan Yaratilgay gulbogʻlar. — Z. Diyor

2. Saylgoh yer; tomoshabogʻ, park.

Rabochilar gulday yashnab kiyingan, Oqshom bari gulbogʻlarda yigʻilgan. — Fozil shoir

ot 1. Gul ekuvchi, gul yetishtiruvchi mutaxassis.

Havaskor gulchi.

2. Gul sotuvchi; gulfurush.

Ular [yigitlar] gulchidan gul sotib olib, qizlarga taqdim qildilar. — P. Tursun, Oʻqituvchi