Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «BIRI» — результатов: 107

Фильтр

← Все результаты

Словарные статьи

107 · страница 1 из 6
BIRIK=

узбекскийbirikmoq, toʻplanmoq, qoʻshilmoqрусскийсоединяться, объединятьсяанглийскийjoin

Köŋül til birikib yaqin bolmïš er Koʻngil, til birikib, yaqin boʻlgan kishi – Сердца и языки соединились, и люди стали близкими друг другу – Hearts and languages joined, and people became close to each other

Полная статья →
birin

rvsh. Birining ketidan biri, ketma-ket, orqama-orqa; navbat bilan.

Kambagʻallar birin-ketin pastga tushishdi. — K. Yashin, Hamza

Majlis tugab, odamlar idoradan birin-ketin chiqa boshladilar. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Elmurod orqasiga burilib, Latifiy bilan Arab-boyning birin-ketin kelayotganini koʻrdi-da, gʻazablandi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Artilleriya dushman okoplarini, oʻt ochish nuqtalarini birin-ketin tor-mor qilmoqda edi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Olma-oʻrik va shu kabi tur mevalar ham birin-ketin pishib, odamlarning ogʻizlariga tegdi. — K. Yashin, Hamza

Полная статья →
birikma

ot 1. Molekulasi bir necha element atomlaridan tarkib topgan modda.

Kimyo fanining hozirgi davrdagi asosiy vazifasi xalq uchun muhim xossali birikmalar olishdan iborat. — Fan va turmush

organik birikma sifatida barcha tirik organizmlarda boʻladi. — Fan va turmush

2. Maʼlum grammatik qonuniyatlar asosida oʻzaro bogʻlangan ikki yoki bir necha soʻz.

Soʻz birikmasi. Barqaror birikmalar. Frazeologik birikma.

Tugal bir fikr bildiradigan soʻz yo soʻz birikmasi gap deyiladi. — Oʻzbek tili grammatikasi

Baʼzan sifatlar ikki yoki bir necha soʻzdan, yaʼni soʻz birikmasidan iborat boʻladi. — Oʻzbek tili darsligi

Полная статья →
BIRIKMÄK

узбекскийbogʻlanish, birikish, toʻplashрусскийсоединениеанглийскийjoin

Bu din dunya birlä birikmäki sarb Bu dinning dunyo bilan birikmogʻi mushkul ish

Bu din dunya birlä birikmäki sarb Соединение религии с миром [житейским]–трудная [вещь]

Bu din dunya birlä birikmäki sarb The union of religion with the world of everyday life is a difficult thing

Полная статья →
birikmoq

fl. 1. Qoʻshilib, bir butunlik hosil qilmoq, birga qoʻshilmoq.

Bel bilan bilak biriksa, ish bitar. — Maqol

Juvozxona ichidan tezak, shiptir, moy va kunjara hidlaridan birikkan allaqanday qoʻlansa hid Yoʻlchining dimogʻiga darrov urdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Bir-biriga ulanmoq, tutashmoq.

Detallarning birikkan joylari.

Kosmik apparatlarning bir-birini qidirib topishi, yaqinlashishi, birikishi va tutashishi bort avtomatikasi yordamida bajarildi. — Gazetadan

3. Bir maslak, maqsad yoʻlida birlashmoq, uyushmoq; bir jon, bir tan boʻlmoq.

Birikkan yengar. — Maqol

Birikkan kuch — kuch, Birikmagan kuch — puch. — Maqol

Koʻpchilik biriksa, togʻni qulatar. — Maqol

4. Birikish reaksiyasiga kirishmoq.

Vodorod bilan kislorod birikib, suv hosil qiladi.

Chaqmoq paytida havo tarkibida azot bilan kislorod birikib, nitrat hosil qiladi. — Fan va turmush

Полная статья →
birinchi

son 1. Tartib oʻrni 1 raqami bilan belgilangan, 1 nomerli.

Birinchi jild. Birinchi bet. Birinchi qator. Navoiy koʻchasidagi birinchi uy.

U birinchi qoʻshiqni yaxshi aytdi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Yoʻlchi birinchi kun bozorni aylana-aylana, kechga qadar uch-toʻrt yerga yuk orqaladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Qatorda eng oldingi oʻrinda turgan, eng oldingisi, eng avvalgisi.

Birinchi arava toʻxtamay oʻtib ketdi. — O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa

Birinchi masala yuzasidan Boʻtaboy akaga soʻz berildi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Oʻsha kuni birinchi soʻroq shu bilan tugadi. — E. Raimov, Ajab qishloq

3. Boshqalariga nisbatan eng oldingi, bosh; toʻngʻich.

Birinchi farzand.

4. Sanab oʻtilgan, zikr qilingan yoki koʻzda tutilgan narsalarning oldingisi, avvalgisi.

Gʻoliblar uchun uch mukofot belgilandi: birinchisi — 10000 soʻm, ikkinchisi — 5000 soʻm, uchinchisi — 3000 soʻm.

Mirzayev Latofatxonga ikkita xat yozdi. Birinchi xati-ku boshdan-oyoq “rahmat“dan iborat edi, keyingisida qulogʻingizga aytadigan gapim bor degan mazmunda shama qildi. — A. Qahhor, Koʻk konvert

5. Ish-harakatda hammadan oldin qatnashgan yoki qatnashadigan, eng avvalgi, ilk.

Uni eng birinchi men koʻrib qoldim.

jazoga loyiq mushtumzoʻrlarni nom-banom aytaylik. Qani, yozing, oʻrtoq Samandarov! Birinchi kim? — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

6. Eng avval, ilk bor paydo boʻlgan, yuzaga kelgan; hammadan oldin sodir boʻlgan, yuz bergan; dastlabki.

Birinchi xil muhabbat — tilda, ikkinchi xil muhabbat dilda boʻladi. — A. Qahhor, Asarlar

Turgʻunoy birinchi tovushni eshitganda, seskandi, soʻnggilari esa uni vahimaga soldi. — A. Qahhor, Maston

Atrof jimjit. Uzoqdan xoʻrozning birinchi qichqirigʻi eshitildi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

7. Oldin koʻrilmagan, endi ilk bor yuz bergan.

Ota majlisda birinchi soʻzga chiqishi ekan. — A. Qahhor, Asror bobo

Tanklar jangini Ahmadjon birinchi koʻrishi edi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Kumushbibi oʻziga tomon keluvchi bu dahshatli xotinni umrida birinchi marta koʻrishi edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Nuri chiday olmadi, birinchi marta achchiqlanib gapirdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Bu yilgi musobaqalarda komandamiz birinchi.

U birinchilar qatorida frontga borish haqida ariza yozdi. — Gazetadan

U Mirzachoʻlga birinchilar qatorida kelgin edi. — Guldasta

9. Malakasi, mahorati jihatdan eng yuqori, ustun; eng mohir.

Shaharda birinchi usta.

10. Hammasidan zarur, eng muhim, asosiy, bosh.

Hukumatga yordam berish bizning birinchi vazifamiz boʻlishi kerak. — Oybek, Tanlangan asarlar

Fan-texnika gʻoyat taraqqiy etgan hozirgi davrda ham non elning eng birinchi hayotiy negizi boʻlib qolmoqda. — Gazetadan

  • Birinchi xotin 1. Eng oldinda (turgan, oʻtirgan) xotin; Bu uylanishdan birinchi xotini va boshqalar sira xabardor boʻlmasligi ham mumkin. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Birinchi boʻlib Eng avval, hammadan oldin. Birinchi boʻlib soʻzga chiqmoq.Bu ishda Qurbon otaga birinchi boʻlib qoʻl bermoqchi boʻlgan odamlarning eng birinchisi Abdusamadqori edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlariBirinchi boʻlib finishga yaqinlashib kelayotgan sportchini qoʻllab-quvvatlovchi tovushlar eshitildi. — Gazetadan
  • Birinchi galda (yoki navbatda) Eng avval, avvalo, hamma(si)dan oldin. Ish juda soz boshlandi, endi oxirigacha silliq ketsin. Buning uchun birinchi galda dadillik kerak! — Oybek, Tanlangan asarlarGulnorni qochirish toʻgʻrisida taklif qilganda, birinchi galda shu maqsad oʻylangan edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Birinchi darajali Eng oliy, eng yuqori; eng ahamiyatli maʼnolarini ifodalaydi. Birinchi darajali diplom va pul mukofoti bilan qaytdi. — S. Ahmad, YulduzFikrning ana shu yoʻsinda ifodalanishi uchun badiiy detallar ham birinchi darajali oʻrin tutadi. — OʻTA
Полная статья →
biriktirmoq

fl. 1. Birikmoq feʼlining orttirma nisbati.

Detallarni biriktirmoq. Moddalarni biriktirmoq.

Biz nutqimizda ayrim soʻzlarni oʻzaro biriktirib, gap tuzamiz va fikrimizni bayon qilamiz. — Oʻzbek tili darsligi

Tirik qolgan jangchilarni darhol har ikkala toʻp raschyotiga biriktirib, toʻplarni jangovar holatga keltirdi. — Gazetadan

2. Ixtiyoriga berib qoʻymoq, topshirmoq.

Dehqon-fermerlar foydalanib turgan yerlar ularga doimiy biriktirib qoʻyiladi.

Yangidan tashkil qilingan bogʻlar tajribali bogʻbonlarga biriktirib qoʻyilmoqda. — Gazetadan

3. Yoʻl-yoʻriq koʻrsatish, yordam berish yoki qarab turish uchun bogʻlab, qoʻshib qoʻymoq.

Birmuncha tajribali yozuvchilar konsultatsiya ishiga biriktirib qoʻyildi. — N. Safarov, Olovli izlar

Har bir oʻquv kabineti va ustaxonaga kombinat boʻlimlarining rahbarlari biriktirib qoʻyilgan. — Gazetadan

  • Boshini biriktirmoq
  • Til biriktirmoq Barno bilan til biriktirib qoʻyganiga qaramay, sovchilar qaytguncha, oyogʻi kuygan tovuqday pitirlab qoldi. — O. Yoqubov, Er boshiga ish tushsa
Полная статья →
birin-birin

rvsh. 1. Birining ketidan biri, birin-ketin, ketma-ket.

Mehmonlar, birin-birin tarqalishdi.

Beklar ham sozlanib, birin-birin salom berib kela berdi. — Nurali

Gʻoʻza ichida yuruvchilar birin-birin uvat orqali yoʻlga chiqa boshladilar. — A. Qodiriy, Kichik asarlar

2. Tartibi, gali bilan, birma-bir.

Ushbu maʼno uchun qoʻllash misoli keltirilmagan. Siz adabiy asar yoki kundalik muloqotdan qoʻllash misolini qoʻshib loyihaga yordam berishingiz mumkin. Otabek, Hasanaliga oʻtgan gaplarni birin-birin aytib bergisi kelar edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Oftob oyim birin-birin kuzatuvchi xotinlar bilan koʻrishib chiqdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Soʻngra birin-birin soʻzlab berdi. — Choʻlpon, Kecha va kunduz

Azon bilan turib oyga qaradim, Oʻtganlardan birin-birin soʻradim. — Qoʻshiqlar

Полная статья →