Qidiruv

ot 1. Dard-hasrat shikoyat tarzidagi (asosan ogʻzaki) gap, murojaat.

Chol bu begona yigitning vaziyatida taraddudlanish sezib, qaytadan soʻradi: — Xoʻsh, oʻgʻlim, nima arzing bor? — Oybek, Tanlangan asarlar

Podshoyim, bizlar sizga arzga keldik. — Ravshan

2. esk. kt. Yer shari yoki uning bir qismi.

ot 1. ayn. Arz I.

Har tarafga arza qilib, Nomi beklarni yigʻarman. — Goʻroʻgʻlining tugʻilishi

2. ayn. Ariza.

[Qodirqul:] Obor, menga arza kerak emas, yerni bersang, qutulasan — Hamza, Boy ila xizmatchi

İstek, dilek.ORZU

sft. 1. Bahosi, narxi yuqori boʻlmagan.

Arzon mol

Qarang, hammasi arzon narsalar. — S. Zunnunova, Olov

2. Meʼyordagidan past narx, past narxda.

Bizning Qalandarboy kuzda kambagʻallarning paxtasini arzon-arzon sotib olib, saroyiga bosib qoʻyadi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

ot esk. Arz bilan kelgan yoki murojaat qilgan kishi.

Qabulxonada kutib oʻtiraverib toqati toq boʻlgan arzgoʻylar rais oldiga kirishga intiladilar. — Z. Sayd, N. Safarov, Tarix tilga kirdi

oʻzbekchaorzulamoq, tilamoqruschaхотеть, желатьinglizchawish, dream

Yüzin körgükä arzuladi ani Uning yuzini koʻrishni orzuladi – [они] захотели посмотреть на него – They wanted to look at him — QBN, 144₁₂

İstekli, hevesli.ORZULI, HAVASLI

ot Toʻlib toshgan dard-hasrat va undan shikoyat.

Kambagʻal har yerda musht yerdi, chetga qoqilardi, arz-u dodini hech kim tinglamasdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Arz-dod uchun borgʻonlarni otib tashlab, gunohsiz qonlarni suv kabi ichishni qoʻmsaysan. — A. Qodiriy, Gʻirvonlik Mallavoy

ot Arzi hol.

ot 1. Odamlarga ariza yozib berishni kasb qilib olgan kishi; arizanavis.

Shu yaqinda, oʻzi oʻrdada turadigan bir arzachi bor emish. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

2. Mansabdor shaxsga yoki biror idora, muassasaga ariza bergan, arz qilgan shaxs.

Zolimligi, poraxoʻrligi, arzachilarni qaqshatganligi tufayli xalqda: Bizning hokim — Fishmandir Puli yoʻqqa dushmandir! deb taʼriflangan edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

sft. 1. Orzu qilib yetishgan yolgʻiz oʻgʻil yoki qiz.

Besh yashar qizchasini chaqirib, u bolaga koʻrsatib: — Ana koʻrmaysanmi, bu qanday oppoq, doʻndiqcha! Mana shu mening birdan-bir arzandam, — dedi. — S. Ayniy, Esdaliklar

2. Eng sevikli, erka oʻgʻil yoki qiz.

Lutfiniso erining davlatidan mumkin qadar koʻproq qoʻporib, shu kenja, arzandasiga sarf qilish uchun urinar, bu qizni katta shavkat va dabdaba bilan uzatishni orzu qilar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Biror kishining hammadan ortiq koʻrgan suyukli kishisi, erkasi.

Gulnorga xudo berdi, u erka-arzanda xotin boʻlib, eriga suyalib, koʻngliga nima kelsa, shuni qiladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

sft. ayn. Arzimagan.

Arzimas bahona. Arzimas sabab. Arzimas gap.

Shu arzimas xayr-saxovatidan oʻz qalbida mamnunlik, taskin sezib rohatlanadi. — Gazetadan

fl. 1. Belgilangan yoki soʻralgan (olingan, sotilgan) narxga loyiq, mos boʻlmoq.

Bu narsa necha pulga arziydi?

2. koʻchma Qiymati yoki ahamiyati jihatidan teng kelmoq, baravar boʻlmoq.

Yolgʻiz oʻgʻlingiz oʻnta yigitga arziydilar. — H. Gʻulom, Mashʼal

[Yoʻlchi] Eshikka chiqarkan, orqasidan chol soʻzlab qoldi: — Hay, oʻt yigit, haligi soʻzlaring oltinga arziydi, ammo har kimga soʻzlayverma! — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Loyiq, munosib boʻlmoq.

Uni mukofotlasa arziydi.

[Qozi Qodirqulga:] Yuzida oz-moz chiroyi boʻlgani bilan oʻzi tagi past. Sizning ostonangizga sira arzimaydi., — Hamza, Boy ila xizmatchi

4. Oqlamoq, zoye ketmaslik.

Ter toʻkkanga arzimaydigan ish. Men sizga har qancha yaxshilik qilsam arziydi.

Aqlli kishilarning sadagʻasi ketsang ham arziydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Askar bolalarni kaftimizda koʻtarsak arziydi. — Oybek, O. v. shabadalar

sft. ayn. Arziydigan 2.

Arzirli sovgʻa. Maqtovga arzirli ish.

Oʻqiganingiz ushbu voqealarda oʻylab koʻrsa arzirli muammolar bisyor. — Gazetadan

n application, statement

Dilekçe.ARIZA

orzumandruschaнадежныйinglizchahopeful

Qilinči qari körsä yaši yigit, aŋar arzuluy muŋluy özlär tegit Nazar solsang, (zakovat bamisoli) qilmishlari qari(larnikidek), yoshi-navqiron, (ne-ne) mardonavor odamlar unga orzumand va hojatmanddirlar

v 1. tremble

2. miss a beat, go pit-a-pat

fl. Arzimoq feʼlining orttirma nisbati.