Поиск

ot 1. Sharhlash, izohlash, tushuntirib (izohlab) berish;

qonunlarni izohlab berish;

tekstni sharhlash;

2. Talqin qilish, ochish, talqin;

obrazni talqin qilish, obraz talqini.

кон ёки уюмдан олинган барча геологик ва геофизик маълумотларни шарҳлаш. У.т.ни ташкил этишда геологик-геофизик ҳудудий маълумотлар банки (ҲМБ) ва уларни бошқариш системалари муҳим. Ҳар бир янги қудуқ бурғилангандан сўнг олинган маълумотлар ҲМБ га киритилади ва улардан фойдаланиб, коллектор билан уюм моделлари ойдинлаштирилади. У.т. қатламли талқин вариантида бажарилади (қ. Интерпретация попластовая). Umumiy talqin

геофизик маълумотларни қисқа муддатда талқин қилиш. Бурғиланаётган қудуқдан олинган геофизик диаграммалар ёрдамида тезкор (оператив) ишлаб, кесимларни стратиграфик ажратиш, жинсларни литологик ажримлаш, коллекторлик хусусиятларини ва нефть-газга тўйинганлигини аниқлаш Т.т.нинг асосий вазифаси. Т.т.нинг натижалари буюртмачига шартнома бўйича келишилган муддат (асосан, 3—5 кун)да топширилади. Т.г. натижасида бурғилашни давом эттириш, мустаҳкамловчи қувурларни тушириш ва оралиқларини цементлаш қўшимча геофизик тадқиқотлар ўтказиш заруриятлари аниқланади. Т.т.ни бажаришда автоматлаштирилган системадан фойдаланилади. Tezkor talqin

узлуксиз геофизик эгри чизиқларни аппроксимациялаш натижасида поғона-поғона шаклига айлантириш. Бир хил тузилишли қатламлар ажратилиб ҳар бир қатлам учун тегишли геофизик параметрлар аниқланади. Qatlamli talqin

каротаж материаллари бўйича аниқланаётган натижаларни узлуксиз (нуқтадан-нуқтага) чуқурлик функциясида акс эттириш. Н.т.ни бажаришда код (рақам)га айлантирилган геофизик эгри чизиқларни ишлаш ва талқин қилиш асосида олинган геофизик параметрлар қудуқ чуқурлиги бўйича келтирилади. Бунда қатламлар ва уларнинг чегаралари аниқланмайди. Н.т. тескари фильтрациялаш математик аппаратига асосланган ва ҳар нуқтада қамраб турувчи муҳит (литологик таркиби, гиллилиги ва б.)нинг таъсири ҳисобга олинади. Nuqtali talqin

геофизик маълумотларнинг номиқдорий талқини. С.т.га каротаж диаграммалари ёрдамида бурғу қудуқ кесимини литологик тавсифлаш, ғовакли ва ўтказувчан жинсларни ажратиш, қатламлар чегараларини, нефть, газ, сувларнинг ўзаро туташ юзаларини аниқлаш, кесимларни таққослаш киради. Кузатилаётган геофизик аномалиялар бўйича С.т. бажарилади. «Уюм» кўринишидаги объектларнинг пландаги тахминий ўрни ва жойлашишининг характерли элементлари аниқланади. Sifatli talqin

geofizik maʼlumotlarning geologik talqini. Seysmogrammalar va karotaj diagrammalariga kerakli tuzatishlar kiritish yoʻli b-n togʻ jinslarning haqiqiy fizik parametrlari aniqlanadi. Bu tuzatishlarda geofizik oʻlchash asboblarining kamchiliklari, muhit-, Geofizik talqin

геофизик материаллардан геологик маълумотларни олиш. Г.т. геофизик майдон ва аномалияларнинг юзага келишининг геологик сабабларини аниқлашда кенг қўлланилади. Г.т. геофизик майдонлар аномалиясини геологик омиллар (структура тури, ўлчами, жинслар таркиби, кон жойлашиши)га боғлиқлик қонунларига асосланган. Геологик тузилиш шароитларини ҳисобга олиб, жинснинг физик параметрлари ва ўзгариши моделда акс эттирилади. Моделдан фойдаланиб, ўлчанган ва ҳисобланган параметрлардан олинаётган маълумотлар сифати яхшиланади. Г.т.да сейсморазведка, гравиразведка, каротаж диаграммалари ва бошқа материаллардан фойдаланилади. Каротаж диаграммаларини Г.т. қилиш натижасида бурғу қудуқ кесимларида нефтли, газли қатламларни ажратиш, уларни ғоваклилик, ўтказувчанлик, углеводородга тўйинганлик коэффициентлари ва б.ни аниқлаш мумкин. Geologik talqin

геофизик маълумотлардан миқдорий параметрларни аниқлаш. Бунга каротаж диаграммалари ёрдамида коллекторларнинг гиллилик, ғоваклилик, нефть-газга тўйинганлик ва қулай ша- Miqdoriy talqin

геофизик маълумотлар асосида статистик усуллардан фойдаланиб, геологик объектларни тавсифлаш. Мас., математиканинг эҳтимолий моделлари ёрдамида коллекторларни ажратиш ва сифатли ёки миқдорий талқин этиш. Statistik talqin

сейсмик тебранишларни сейсмик геологик чегаралар кўринишида акс эттириш ва олинган маълумотларни геологик талқин қилиш. Вақт ва чуқурлик бўйича кесимларда сейсмик-геологик горизонтларни ажратиш, уларни стратификациялаш ва тадқиқот майдони б-н боғлаш, структура харитаси, схемаларини тузиш ва ҳ.к. киради. Seysmorazvedka maʼlumotlarning talqini

микроэлементлар ва эриган органик моддаларнинг кўп тўпланган майдонларини ажратиш, олинган маълумотларни бошқа усуллар (гидродинамик, палеогидрогеологик, литологик-фациал, геокимёвий ва бошқа) натижалари билан солиштириш ва баҳолаш. Бундай майдонлар таркибида регионал фон, маҳаллий фон ва аномалиялар ажратилади. Регионал гидрогеокимёвий фон нефть-газли ҳудуд чегарасида бирон-бир микрокомпонентнинг жуда кўп миқдорда тарқалганлигини билдиради. Маҳаллий гидрогеокимёвий фон ҳудуднинг ёки геологик кесимнинг маълум бир участкасини ифодалайди, регионал фондан микрокомпонентлар концентрациясининг ўртача қийматининг юқорилиги (пастлиги) билан ажралиб туради. Маҳаллий гидрогеокимёвий фон кесимнинг литофациал ва геотермал минтақаларини, айрим тектоник структураларни, геогидродинамик системаларни ҳосил қилиши мумкин. Шу сабабли, маҳаллий фон чегарасида гидрогеокимёвий аномалияларни ажратиш мумкин бўлади. Гидрогеокимёвий аномалиялар жуда кичик, тор участкада ривожланган турли шароитларни ўзида акс этиши мумкин. Уларга нефть, газ, конденсат, тош тузи уюмларини, геотермик аномалиялар кузатиладиган тектоник ёриқлар участкаларини, ўта юқори гидростатик қатлам босимига эга (баъзан гидростатик босимдан кам) бўлган участкаларини киритиш мумкин. Гидрогеокимёвий аномалия моҳияти тўғрисида мулоҳаза юритиш учун изоҳлаш усуллари мажмуасидан фойдаланилади. Таққослаш таҳлили, вариацион статистика, дифференциал тенгламалар усуллари ва бошқа самарали усуллар мавжуд. Математик-статистика усулидан фойдаланишда гидрогеокимёвий материаллардан ташқари, геологик-геокимёвий параметрлар ҳам таҳлил қилинади. Ҳозирги даврда Г.м.и. ёрдамида нефть ва газ тўпланадиган йирик участка ва зоналар ҳамда якка нефть-газли структуралар мавжудлигини башоратлаш мумкин. Шунингдек, нефть-газли қатламлар кесимида флюидлар (нефть, газ, конденсат) мавжуд бўлган оралиқларни ва нефть-газ тўпланиш миқдорини баҳоласа бўлади. Gidrogeokimyoviy maʼlumotlarning talqini

– Manba matnning tarjimaviy talqini. Boshqa til egasi va madaniyat tashuvchisining nuqtayi nazaridan qarash.

geofizik maʼlumotlarni elektron hisoblash mashinasi (EHM)da ishlash va talqin qilish. Muqobil (egri chiziq) yoki raqam koʻrinishidagi geofizik maʼlumotlar oldindan tayyorlangan algoritmlardan foydalanib ishlanadi va talqin qilinadi, Geofizik maʼlumotlarni avtomatlashtirib ishlash va talqin qilish