Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«toya» boʻyicha 71 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

68 ta
toymoq
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

fl. 1. I Silliq yuzada monesiz surilib, sirgʻanib ketmoq; toygʻanmoq.

Nazira shoshib yoniga qaramoqchi boʻlgandi, suvga engashib qolgan quvur ustidan pastga qarab oyogʻi toyib ketdi. — D. Nuriy, Osmon ustuni

Koʻcha va tomlar qordan oqara boshlagan. U sirpanib, toyib, xizmatkorxonaga joʻnadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Chetga chiqmoq, adashmoq, ozmoq.

Shariat yoʻlidan toygan qizning soʻziga ishonasanmi? — Oybek, Tanlangan asarlar

Oyogʻim sal toydimi, bas, burnimni yerga ishqaydilar. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

3. (faqat boʻlishsiz shaklda) Qaytmoq, tap tortmoq.

U hech narsadan toymaydi. Yalangʻoch suvdan toymas. — Maqol

Borib turgan shum, toshyurak bola edi, mushtdek boshidan jonivorlarni qiynab oʻldirishga oʻrgangan odam oʻldirishdan ham toymaydi. — M. Osim, Tilsiz guvoh

Aytganini qilish uchun hech narsadan toymaydi. — R. Rahmonov, Changalzordagi sharpa

  • Jaddiga toymoq Kimsaning qilmishi uchun aybdor boʻlib qolmoq, javob bermoq. Qilgʻiliqni Sidiqjon qildi-yu, jaddiga biz toyib ketdik-da. — N. Safarov, Uygʻonish
  • Holdan toymoq Tinka-madori, sillasi qurib, oʻlar holatga yetmoq. Yoʻlovchilar Ustyurt sahrosida oʻn besh kun yoʻl yurib, toza charchadilar, tuyalar ham holdan toydi. — M. Osim, ElchilarMeni navkarlar holdan toygunimcha urdilar. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
Toʻliq maqola →
toy
Izohli lugʻat · yana 7 ta lugʻatda

Yoqutchadaki тый so‘zila o‘zakdosh erur. TOY ' otning ikki yashardan kichik bolasi 1 . Kun hisobin oy olar, bedov oʻrnin t o y olar (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli tay tarzida talaffuz qilingan (Devon, III, 173;DS, 527); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: tay > tây. '

2. Bolalarga nisbatan erkalash maʼnosini bildiradi

Uning uzoq yurtida, quyosh va gullar diyori Oʻzbekistonda qolgan duogoʻy kampir onasi uni — yolgʻiz oʻgʻlini erkalar ekan, har vaqt: "Rustam toyim! Arslon toyim!" deb atamasmidi — Oybek, Quyosh qoraymas

3. Baʼzi atoqli otlarning tarkibiy qismiga kiradi yoki erkalatish uchun ularga qoʻshib aytiladi

Xoltoy, Oʻrintoy, Halim-toy

Toʻliq maqola →
toʻyli
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

sft. Toʻyi boʻlgan, toʻy qilayotgan, oʻtkazayotgan.

Toʻylining toʻyi oʻtdi, Toʻysizning kuni oʻtdi. — Maqol

Oʻzbek oyim aralashgan toʻyli xotinlarning koʻngillaridagi orzu-havaslari ham erlari tomonidan kamchiliksiz bajarilar edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Qoʻralari qoʻyli, uylari toʻyli. Fuqarosin koʻngli Tangritogʻ boʻyli. — Gazetadan

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 68 →

Taʼriflar ichida

1 ta
OʻZ

vodiy, dara, ikki togʻ orasi – долина, проход между горами – valley. Toya keldi örläb čïqardï yüzin, yaruq qïldï dunya qolï ham özin – (Quyosh) toqqa koʻtarilib, yuzini k

Ertaklar

2 ta
Boyvachcha bilan pari
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertak boyvachcha yigitning pari qizga uylanishi va turmushdagi sarguzashtlari haqida hikoya qiladi. Ular yalmogʻiz kampirning changalidan qochib, koʻp qiyinc

Ikki oʻjar
Xalq ogʻzaki ijodi

Ikki doʻst tuz konidan qaytishda chiroyli gujum ustida bahslashib qolishadi. Ularning oʻjar bahsi oxir-oqibat ayanchli yakun topadi.