Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«qiyo» boʻyicha 82 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

41 ta
qiyo

1. Qiya.

qorongʻi tushishiga yaqinlashganlikdan, qiyo yopilib turgan darbozani kimdir ichkaridan zichlab yopdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

2. Qiyalik, qiya.

Togʻ oralab yurar emish, Oʻtib qir-u qiyodan. — T. Toʻla

Qiyo tepasida bir yigit turar — Keng vodiy ustida oʻychan boqishi. — Mirtemir

  • Qiyo boqmoq (yoki qaramoq)
Toʻliq maqola →
qiyom
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Quyosh tikka koʻtarilgan payt, tush payti; peshin.

Qiyomda chopiqchilar dam olgani chiqishdi. Kun qiyomdan ogʻdi.

Qiyom vaqtida bir qancha bolalar toʻy keldi, toʻy keldi, deb baqirib-chaqirib yugurishdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Kun qiyomiga kelib, peshin namozi oʻqilgandan keyin koʻshkning ich-tashi jimjit boʻlib qoldi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

2. Meʼyor, marom.

Shavla qiyomiga yetib pishgan edi. Alijon ishtaha bilan huzur qilib yedi. — H. Nuʼmon, Fasllar

Fikr bahsda qiyomiga yetadi. — Shukrullo, Javohirlar sandigʻi

Ketmon deganni bir qiyomda chopadi kishi — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

3. Oxirgi nuqta, tamom boʻlish payti, oxiri.

Soch oldirish qiyomiga yetay degandi, sarrojlik — egar-jabduq rastasi tomondan qiygʻos toʻpolon ovoz koʻtarilib qoldi. — Gʻ. Gʻulom, Shum bola

Toʻylari gʻaribroq bosh-landi-yu, qiyomida qizib ketdi. — E. Aʼzamov, Javob

Kanal qurilishi qiyomiga yeta boshlagach, Andijonga qaytdim. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

Toʻliq maqola →
qiyoq
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot 1. Ingichka, uzun-uzun keskir bargli koʻp yillik oʻt.

Keksa podachi botqoqqa ham, yuziga urilgan keskir qiyoq barglariga ham eʼtibor qilmay, olgʻa intilar edi. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi

Koʻk-orol paxtazori gʻumay, qiyoq, pechak kabi oʻtlardan tozalanib boʻlayozdi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

2. Baʼzi oʻt-oʻsimliklarning qiyoq bargiga oʻxshash, keskir bargi.

Maysalar qiyoq choʻzib qoldi. Qamishning qiyogʻi qoʻlni kesib ketdi.

Oʻq tovushi tinganda, savagʻichning qurigan qiyoqlari toʻzgʻib ketganini koʻrdi. — S. Ahmad, Ufq

Toʻliq maqola →
qiyos
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Oʻzaro chogʻishtirish, solishtirish, taqqoslash; muqoyasa, taqqos.

Tarjima sifatini aniqlashning asosiy vositasi qiyosdir. — Gʻ. Salomov, Tarjima nazariyasiga kirish

U notiqlik sanʼatini erinmay oʻrganishi, oddiy qiyoslardan katta xulosalar chiqarish koʻnikmasini hosil qilmogʻi lozim. — Gazetadan

2. Oʻxshash, teng, misl.

Onamiz koʻkragin yoʻqdir qiyosi, Shundan oqib chiqar mehr daryosi. — Yo. Mirzo

Yurtim, senga sheʼr bitdim bu kun, Qiyosingni topmadim aslo. — A. Oripov, Ruhim

  • Oʻzingdan (oʻzimdan) qiyos Bunga oʻzing (oʻzim) misol boʻlasan (boʻlaman), oʻzingga (menga) qarab xulosa qilaver, mazmunidagi ibora. Mana, oʻzimdan qiyos. Kechagina hammangga kulgi boʻlib yurgan bir soldat edim. Mana endi, xudoga shukur, jir bitib, odam boʻlib qoldik — O. Yoqubov, Izlayman
Toʻliq maqola →
qiyofa
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Tashqi koʻrinish, tus.

Shahrimizning qiyofasi kundan-kunga oʻzgarmoqda.

Goʻyo ulugʻ bir hodisa sodir boʻlishi kutilayotgandek yer-u koʻk tantanali qiyofa oldi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Zamonning oyogʻida Qudrat bergan eski choriq, qoʻlida yosh bolaning kallasiday gurzi yuzida gʻayrat oʻti — u shu qiyofada Farhodni esga soladi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

Oʻsha Elgeldimisan, tomir? Sob boʻlibsan-ku! Bay-bay-bay Odamni ham shunday ayanchli qiyofaga solsa boʻlar ekan-da. — A. Muxtor, Qoraqalpoq qissasi

2. Yuz ifodasi.

Uning qiyofasidan xursand ekanligi koʻrinardi.

Negadir, hammaning qiyofasi birdan jiddiy tus olgan. Anvarning koʻzlarida hatto qoʻrquv. — H. Ahmar, Kim haq?

Qiyofamda ranj alomati boʻldi shekilli, hamxonam darhol gapni boshqa tomonga burib yubordi. — N. Aminov, Qaltis xato

3. Kishining maʼnaviy, ruhiy va axloqiy xususiyatlari, ongi, dunyoqarashi, bilim-saviyasi va shu kabilar majmui.

Kishining maʼnaviy qiyofasi.

Yoshlarning qilayotgan yillari ularning qiyofasini belgilab beradi. — Gazetadan

Toʻliq maqola →
qiyomat
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Diniy eʼtiqodlarga koʻra, goʻyo bu dunyo tugagach, u dunyoda hamma tirilib, soʻroqqa toʻplanadigan kun; oxirat, mahshar.

Afandim, kim qurbonlikka qoʻy soʻysa, qiyomat kuni qil koʻprikdan oʻsha qoʻyni minib oʻtar emish, shu rostmi? — Latifalar

Agarda haqqingizni olmasangiz, men bir keksa odamni qiyomatgacha qiynagan boʻlasiz, oling, inim. — Mirmuhsin, Meʼmor

2. Qiy-chuv, toʻpolon, ur-yiqit; janjal.

Ertalab koʻcha qoʻqqisdan qiy-chuv, qiyomat boʻlib ketdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Aylanay, sizlarning qoralaringizni koʻrishi bilan: Raisga Jalil oʻlgur yetkazgan. Boʻlmasa, nega kelyapti? deb qildi qiyomatni. — S. Anorboyev, Oqsoy

Mana endi nima boʻldi. Hali eshikdan kirishim bilan kelin qiyomat koʻtaradi. — Oydin, Kelin oʻgʻil tugʻibdi

3. Juda ajoyib, kishi qoyil qoladigan.

Qiyomat etik,

Oʻzbekiston oqsoqoli Yoʻldosh ota bilan Usmon Yusupov ham shu yerda [bosh toʻgʻonda] edilar. Koʻp uchastkalardan odam yigʻilgan, qiyomat bazm boʻldi. — Gʻ. Gʻulom, Hamidni eslab

  • Qiyomati qarz
  • Qiyomatda Hech qachon; oxiratda, oʻlganda. Qarzingni undan qiyomatda ham ololmaysan. Qirqida qoʻliga soz olgan, qiyomatda qulogʻini burar. — Maqol
  • Qiyomatdan qiyin Nihoyatda qiyin, juda ham qiyin. Uni koʻndirish qiyomatdan qiyin.Ayniqsa, Toʻlqinning uxlashi qiyomatdan qiyin, koʻzi uyquda boʻlsa ham, tili tinmaydi. — H. Gʻulom, Mashʼal
Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 41 →

Taʼriflar ichida

9 ta
ruhiyat

ruhiyat Ruhiy kechinmalar majmui, ruhiy holat. Alla nafaqat uxlatilayotgan goʻdak qalbiga, balki kishilar ruhiyatiga ham ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Saodat Bogʻlarga, madan

siymbar

siymbar Oppoq, nozik badanli. Qayrilib boqdi qiyo ul siymbar, qayrilma qosh, Men hamon urmoqda erdim toʻlgʻona toshlarga bosh. Gazetadan

imsiz-dimsiz

imsiz-dimsiz Gap-soʻzsiz, hech narsa demay. Orqamga qiyo boqsam, yulduzi issiqqina bir ayol ishxonam ostonasini bosa, ichkari kirmoqda. Ajab imsiz-dimsiz soʻrashdik. S. A

bidʼatkor

bidʼatkor din. Diniy aqidalarga, dinga ularga nisbatan xilof boʻlgan islohlar kiritish tarafdori; bidʼatchi. Zohiran qilgan hurmat va taʼzimlarimiz sadqayi ketsin unga ko

qibla

1. рел. кыбла (сторона, в которую обращаются мусульмане во время молитвы); 2. уст. перен. запад; ◊ to‘rt tomoning qibla! можешь идти на все четыре стороны; скатертью доро

doʻnmoq

do‘n esk. 1 Aylanmoq, oʻxshamoq; bir tomondan ikkinchi tomonga oʻgirilmoq. Yonmagan qorlar yonar, Tushlarim oʻngga doʻnar. Sharq yulduzi Toshga doʻndi yostiqlar, gʻam-gʻu

Hammasini koʻrish · 9 →

Ertaklar

22 ta
Aql bilan baxt
Xalq ogʻzaki ijodi

Aql va Baxt doʻst boʻlib, bir oʻtinchining hayotiga aralashadi. Baxt oʻtinchiga omad keltirsa, Aql unga qiyin vaziyatlardan chiqishga yordam beradi.

Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Besh qiz
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda besh opa-singilning sarguzashtlari, ularning mehmonnavarligi va qiyinchiliklarga duch kelishi hikoya qilinadi. Ertakda sadoqat, xiyonat va adolatn

Doro va Iskandarbek
Xalq ogʻzaki ijodi

Doro podsho tuhmat tufayli homilador xotinini haydab yuboradi. Ayol oʻgʻil tugʻib, uni Iskandarbek deb ataydi va taqdirga tashlab ketadi. Iskandarbek turli qiyi

Dunyoda yoʻq hunar
Xalq ogʻzaki ijodi

Kambagʻal yigit podshohning qiziga uylanish uchun dunyoda yoʻq hunarni oʻrganishi kerak boʻladi. U turli qiyofalarga kira oladigan sehrli hunarni egallaydi va k

Eng katta zulm
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertak oʻz qiziga zulm qilgan podshoh va uning qizi haqida. Qiz otasining yomon niyatidan qochib, boshqa yurtga boradi va u yerda oʻz baxtini topadi.

Hammasini koʻrish · 22 →

Sheva materiallari

10 ta
adishak
Qashqadaryo viloyati · yovuz maxluq qiyofasidagi afsonaviy kuch

yovuz maxluq qiyofasidagi afsonaviy kuch

bardi
Toshkent shahri · qiyoq

toklar ustiga yopiladigan qiyoq

dilla
Qashqadaryo viloyati · qiyoq oʻt
holva qozon
Fargʻona viloyati · holva qozon

holva pishirish, shinni, qiyom qaynatish kabi ishlar uchun moslab quyilgan qozon

patila
Qashqadaryo viloyati · qiyom qozon
potila
Buxoro viloyati · qiyom qozon

Hammasini koʻrish · 10 →