Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«ega» boʻyicha 1709 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

303 ta
ega
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Uy-joy, mol-mulk va shu kabilar qarashli boʻlgan shaxs; xoʻjayin, sohib.

Uy egasi. Bogʻning egasi.

Chiqasi kelsa, egasi sababchi boʻladi. — Maqol

Eshakka muguz bitsa, egasini suzadi. — Maqol

Itning feʼli egasiga maʼlum. — Maqol

Daftarni egasiga qaytarib yuborish kerak edi-da. — Yoshlik

Bolaning topilgani uy egalarininggina emas, qoʻshnilar, hammahallalarning ham quvonchiga aylandi. — R. Fayziy, Sen yetim emassan

Mana shu mulkning egasi Oʻtar boboni bilarsiz? Shu zotning farzandiman. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

2. Yurt, el kabi soʻzlar bilan qoʻllanib, shu soʻzlar anglatgan joyning boshqaruvchisi, boshligʻi maʼnosini bildiradi.

Otajon, sendirsan yurtning egasi — Ravshan

Shunda Chambilning ovini ovlab, Chambilning egasi boʻlib yurganda, Chambilning deparasida Turkman degan bir yurt bor edi. — Shirin bilan Shakar

3. Shaxs yoki narsada oʻzi birikib kelgan soʻz anglatgan narsaning bor, mavjud ekanini bildiradi; bor, mavjud.

Tilsiz boʻlib keldim dunyoga, Ammo tilga egaman endi. — Guldasta

Barcha qulayliklarga ega boʻlgan binolar qad rostladi. — Gazetadan

4. Mavhum tushunchalarni bildiruvchi ayrim soʻzlar bilan qoʻllanib, shaxs yoki narsaning shu soʻz anglatgan belgi, xususiyat kabiga molikligini bildiradi; molik.

Katta ahamiyatga ega. Yuksak fazilatlarga ega.

Yuksak texnologiya sifatlarga ega boʻlgan chigitni ekish ancha koʻpaytirildi. — Gazetadan

Otasining saltanat oldida katta hurmatga ega ekani Badianing qalbiga ham fidoyilik tuygʻularini solgan edi. — Mirmuhsin, Meʼmor

5. Narsani yuzaga keltirish, tayyorlash va shu kabilar jihatdan qarashliligini bildiradi.

— Yoʻq, — dedi Oʻzbek oyim, — osh egasi bilan shirin Ha, aytgandek, qudangiznikiga yuborgan kishingiz keldimi? — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

6. (faqat 1-shaxs egalik affiksi bilan) Tangri, xudo.

— Buni yaratgan egamning oʻzi biladi, — dedi oqsoqol. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Sizni egam soʻzga pichib qoʻygan ekan-da. — Oybek, Tanlangan asarlar

7. Ikki tarkibli gaplarda fikrning kimga, nimaga qarashli ekanini anglatuvchi, belgisi kesim tomonidan aniqlanadigan bosh boʻlak.

Toʻliq maqola →
egmoq
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

fl. 1. Toʻgʻri, tik holatidan biror tomonga tortmoq; qayirmoq, bukmoq.

Daraxt shoxini egmoq. Novdani ikki uchidan ushlab egmoq.

Daryo tomondan gʻirillab esib turgan shabada yoʻl boʻyidagi oʻt-oʻlanlarni egar, tebratar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Etak tutib, tik qaddimni egarmishman, Kunga kuyib, men ham paxta terarmishman. — Mushtum

2. Oʻz izmiga boʻysundirmoq, itoat ettirmoq.

E nodon qiz, Toʻlkinjon shuncha qizlarning ichida seni sevib qolgani uchun shodlan! Mayli, bari bir egib olaman! — F. Musajon, Huri

Nima qilsa, ishyoqmaslarni egib olish mumkin? — Oʻzbekiston qoʻriqlari

  • Bosh egmoq 1. Boshini quyi solmoq. Bozorkul bunday paytlarda bosh egib, xomush oʻtirardi. — A. Muxtor, Chinor;Polvon yosh bolaga oʻxshaydi, kekni bilmaydi, bosh egib borsa, albatta, kechiradi. S. — Siyoyev, Otliq ayoljindek toqat qiling, toqatliga togʻ bosh egarmish. — K. Yashin, Hamza;Jaholatga shafqat bilmas zolimlarga hech qachon bosh egmayman. — K. Yashin, Hamza
  • Boʻyin egmoq 1. Yoʻliga yurmoq, aytganiga yurmoq; boʻysunmoq. Eski raislar boʻyin egarmikin bu yosh juvonga. Ishlasa ham bir yil ishlaydi. — I. Rahim, Ixlos;Aroqxoʻrlikka mukkasidan ketgan Abdujabbor ijtimoiy foydali mehnatga boʻyin egmay qoʻyibdi. — MushtumHozir shunchalik past ishga ham boʻyin egish zarurati bor edi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon
Toʻliq maqola →
EG=

oʻzbekchaegmoqruschaсгибать, наклонятьinglizchabend

Egilmäs kišini egär bu kümüš Egilmas kishini kumush egadi – Несгибаемого человека сгибает это серебро – the silver bends the unbending man

Toʻliq maqola →
egar
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Ot-ulov ustiga uriladigan va minib oʻtirish uchun moslangan abzal.

Ot egari,

Komil kumush uzangiga oyoq uchini qoʻyib, egarga minib oldi. — H. Gʻulom, Mashʼal

2. Turli mashinalarning odam oʻtiradigan joyi, oʻtirgʻichi.

Velosiped egari. Traktor egari.

  • Otdan tushsa ham, egardan tushmaydi Ammo,otdan tushsa ham, egardan tushmaydi, deganlaridek, hamma yoqdan mosuvo boʻlsa hamki, hali havosi baland. — A. Muhiddin, Xarakteristika
  • Egar urmoq 1. Egarni ulov ustiga qoʻyib mahkamlamoq. Badia otining oldiga kelib, uni erkaladi, egar, jab-duq urib, qayishlarini mahkam tortib bogʻladi — Mirmuhsin, MeʼmorYaxshilikcha egardan tush-u, qoʻlingni koʻtar. Boʻlmasa, ot ustidan telpakday uchiraman. — P. Tursun, OʻqituvchiFaqat Samadiygina achitdi: — Endi egardan tushibsiz-da, dohiy. — A. Muxtor, Tugʻilish;Oqpodsho otdan tushsa ham, Said Jalolxon eshon hali egardan tushmagan edi. — S. Ahmad, HukmKalondimogʻliging qolmadi-da, polvon! Hamon musofirchilikni boʻyningga oldingmi, egardan sal tushgin-da! — H. Nazir, Oʻtlar tutashganda
Toʻliq maqola →
egat
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot Shudgor yerda ekin ekish uchun tortilgan uzun ariq.

  • Egat ochmoq (yoki solmoq) Haydalgan yerda egatlar hosil qilmoq, ariq olmoq. Maʼlumki, jami qishloq xoʻjalik oʻsimliklari har xil kenglikda olingan egatlar orqali sugʻoriladi. — Fan va turmushqishloqda yashovchi borki, bari terimchiga aylangan, katta-yu kichik egat oralaydi. — J. Abdullaxonov, Xonadon
Toʻliq maqola →
egali
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

sft. 1. Egasi bor, egallangan.

Egali yer.

Oʻgʻli borning egalidir qalʼasi. — Erali va Sherali

2. Egali gap Egasi bor, egasi ifodalangan gap.

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 303 →

Taʼriflar ichida

1011 ta
salobat

salobat Ulugʻvor tashqi koʻrinish; savlat, mahobat. Unda [Hamid Olimjonda] sehrli bir joziba va salobat bor edi. Shukrullo, Javohirlar sandigʻi Shodi Mudarrisovich dekan

Hammasini koʻrish · 1011 →

Ertaklar

298 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldarkoʻsa va boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Andijonlikning hikoyasi
Xalq ogʻzaki ijodi

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Hammasini koʻrish · 298 →

Sheva materiallari

97 ta
Qo‘po
Xorazm viloyati · ildiz qoldig‘i

Suv yoqalarida to‘p bo‘lib o‘sadigan qildir degan o‘simlikdan keyin qoladigan diametri 50–60 sm cha keladigan qoldiq

alimsaq
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · poraxo'r

1. poraxo'r; 2. olgir (egasi bermasa ham yo'lini topib olib ketadigan shaxs).

alimsaq
Andijon viloyati · poraxo'r

1. poraxo'r; 2. olgir (egasi bermasa ham yo'lini topib olib ketadigan shaxs).

axsay
Surxondaryo viloyati · okuchnik

yer chopish agregati

böktärgi
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · ot egari orqasiga bogʻlangan narsa, yuk

Hammasini koʻrish · 97 →