Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«chalinmoq» boʻyicha 75 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr
Lugʻat turi

Lugʻat maqolalari

62 ta
chalinmoq
Izohli lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

fl. 1. Chalmoq feʼlining majhul nisbati.

Karnay xalqning qadimiy cholgʻularidan. U asosan toʻylarda chalinadi. — Gazetadan

Chalinganda qoʻngʻiroq, Sinfingda boʻl, ey chiroq! Q. Muhammadiy.

Shu onda qattiq qarsak chalindi-yu, hamma gurullab oʻrnidan turdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Chalmoq II feʼlining oʻzlik nisbati.

Uchinchi minutda Haydar raqibini surib borayotib, chalinib, yiqilib tushdi. — I. Rahim, Ixlos

  • Gapga chalinmoq Gap-soʻz boʻlmoq, ogʻizga tushmoq.
  • Kasalga (yoki dardga) chalinmoq Biror kasallik bilan ogʻrib qolmoq; kasal boʻlmoq. Qand kasaliga chalingan odamning tishlari moʻrt boʻladi. — K. Qahhorova, Chorak asr hamnafasBu vaqt uning [Umidning] dardga chalinib qolgan payti edi — Mirmuhsin, Umid
  • Koʻzga chalinmoq Koʻrinmoq; koʻzga tashlanmoq. Bir vaqt uzoqda — oldinda qorayinqirab sakvovulzormi, yulgʻunzormi, koʻzga chalindi. — M. Mansurov, Yombi
  • Quloqqa chalinmoq 1. Eshitilmoq. Tun sukunatida otlarning dupuri quloqqa baralla chalinardi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar;[Shofyor:] Qulogʻingizga chalingandir — otam hajdalar. — Mushtum
Toʻliq maqola →
chalmoq
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

fl. 1. Musiqa asbobida biror kuy, ohang ijro etmoq.

Nogʻorachi yigit usta ekan! Shunday berilib, shunday terga botib chaldiki, osmon pardasini yirtib yuborguday boʻldi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

2. Sado, ovoz chiqaradigan, signal beradigan asboblarni ishga solmoq.

Qoʻngʻiroq chalmoq. Gudok chalmoq. Oʻt oʻchirish mashinasi ustma-ust signal chaldi.

3. Biror aʼzo vositasida tovush, sado, ovoz chiqarmoq (odam haqida).

Sher chapak chalaman deb, qoʻlidan koʻkchani tushirib yuborishiga sal qoldi. — S. Anorboyev, Hamsuhbatlar

Ashur ikki barmogʻini ogʻziga tiqib, hushtak chaldi. — N. Aminov, Qahqaha

4. Sado, ovoz chiqarmoq (jonsiz narsalar haqida).

Men boray, kurtaklar kutib qoldilar Men boray, shamollar hushtak chaldilar. — Yoshlik

Yellar chalgan chapakdan Novdalar uxlar qonib. — Yoshlik

  • Chapak chalib qolmoq
  • Qorni nogʻora chalyapti Pulim yoʻq, qornim nogʻora chalyapti, deydiganlarga goh bir soʻm-yarim soʻm choychaqa tashlab oʻtishadi. — X. Toʻxtaboyev, Yillar va yoʻllar
Toʻliq maqola →
chala
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

sft. 1. Maromiga yoki tamomiga yetkazilmagan, bitkazilmagan, tamomlanmagan.

Chala uy. Chala ish. Bola — bolaning ishi chala. — Maqol

Hali yana bir oz yashashdan umidvorman, chala ishlarim bor. — S. Nurov, Narvon

2. Toʻliq emas, notoʻla, yarim-yorti.

Kambagʻalning bir toʻygani — chala boy boʻlgani. — Maqol

Chalasiga biz qarzdor. — A. Qahhor, Oltin yulduz

3. Vaqtidan oldin, yetilmasdan tushgan, barvaqt tugʻilgan.

Qandli diabet xastaligi koʻpincha homilaning chala yoki majruh tugʻilishiga sabab boʻladi. — Saodat

4. Yonib bitmagan yoki kuyib tugamagan oʻtin.

Kullar koʻkka uchar, choʻgʻlar kulga botar, chalalar choʻgʻga aylanar edilar. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Ularning [odamlarning]yarim yumuq koʻzlari oʻchoqda biqsib, qizarib yonayotgan chalalarga tikilgan edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

5. Oʻzbek kurashiga oid atama.

6. Qoʻshma soʻzlar tarkibiga kiradi, masalan

chalabosh, chalasavod.

Toʻliq maqola →
chalgʻi
Izohli lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

CHALGʻI ' uzun dastali katta oʻroq*. [Usmonali-ning] hoʻlida ch a l g i har xil ohangda "shirt-shirt" etib tortilar edi (Oʻlmas Umarbekov). Bu ot eski oʻzbek tilida chal- feʼlining 'zarb bilan urib yiqit— 1 maʼnosidan —gʻï qoʻshimchasi bilan yasalgan; keyinchalik a unlisi ä unlisiga almashgan, ï unlisi ning qattiqlik belgisi yoʻqolgan: chal— + gʻï = chalgʻï > chälgʻi

Uzun dastali katta oʻroq

Chol pichan gʻarami oldida chalgʻi charxlar edi — "Sharq yulduzi"

Toʻliq maqola →
chalma
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot 1. Qoʻy-echki oyogʻi ostida toʻplanib, qatlam hosil qilgan goʻng.

Abdusamad ertalabdan kun qiyomga yetguncha pishillab chalma chopdi. — Sh. Boʻtayev, Qoʻrgʻonlangan oy

2. Mol goʻngidan katta chambarak qolipga solib yasalgan yoqilgʻi.

Chalma quymoq.

Sakkiz gektar chiqadigan oʻrikzorga qarash, bahor ayozlarida chalma tutatish Omonning boʻynida edi. — Sh. Xolmirzayev, Bodom qishda gulladi

Choponining ustidan chakmonini kiydi, boshini chalmasi bilan tangʻidi. Sh. — Toshmatov, Erk qushi

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 62 →

Taʼriflar ichida

13 ta
kasallanmoq

kasallan Biror kasal bilan ogʻrimoq, kasalga chalinmoq. Mutribning kasallanib, Pitnakdan qaytib kelganini Avaz Roʻzimboydan eshitdi. S. Siyoyev, Avaz Ammo bu orada qora t

gʻijbanglamoq

g‘ijbangla Maʼlum usul yoki ritmda chalinmoq, jarangdor ovoz taratmoq (childirma haqida). Qayerdadir childirma gʻijbanglamoqda, bir tomonda mayda va shoʻx, ikkinchi tomon

kasal

1. болезнь, недуг, немочь; kasal bo‘lmoq заболевать, болеть; 2. больной, нездоровый; kasal kasal emas, kasalni boqqan kasal посл. болен не тот, кто болел, а кто за больны

yoʻliqmoq

yo‘liq Duch kelmoq, uchratmoq, uchrashmoq. [Otabek] Bunday boʻlmagʻur taklifni eshitmas(lik) uchun onasiga yoʻliqishdan qochib yurishga majbur boʻldi. A. Qodiriy, Oʻtgan

eshitmoq

eshit Tovushni eshitish aʼzosi orqali qabul qilmoq; qulogʻiga kirmoq, chalinmoq. Kimningdir ingraganini eshitdi. Otning kishnaganini eshitdi. Saodatxonning oyoq sharpasin

Hammasini koʻrish · 13 →