Qidiruv

ot 1. Biror narsa, harakatni boshlab beruvchi yoki unga undovchi.

Erkak umrining qisqarishiga oiladagi janjal-suronlar, shu janjallarni boshlovchi ayollar ham sababchi boʻladi. — Gazetadan

ichkilik kasofat ekanini, unga boshlovchi ulfatlar kulfat keltirishini Nosirjon tushunib yetsa, toʻgʻri yoʻlga tushib oladi. — Gazetadan

2. Boshlab boruvchi, yetakchi.

Aql boshlovchi, tana ishlovchi. — Maqol

Kumushbibi boshlovchi qizlar bilan uyga kirdi, undan taralgan atir islari bilan uy toʻldi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Boʻpti, yaxshi Sen oldinda borasan, boshlovchi boʻlib — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

3. Telekoʻrsatuvlar va radioeshittirish-larni olib boruvchi shaxs.

fl. 1. Biror ishga kirishmoq.

U qoʻllarini orqasiga qovushtirib, oʻng yelkasini picha oldinga chiqarib turib gap boshladi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Gulandom choydan bir hoʻplab, yana oʻz hikoyasini boshladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Gulsin oʻzining qoʻngʻiroqdek tovushi bilan Yigʻlarman kuyidan boshladi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

2. Yoʻl koʻrsatib, yetaklab, bosh boʻlib bormoq; tortmoq, olib ketmoq.

Yaxshi bilan oshna boʻlsang, yaxshi yoʻlga boshlaydi. — Maqol

Boshliq boʻlish oson, Boshlamoq qiyin. — Maqol

Norqoʻzi muxbirlarni shiypon yonidagi tolzorga boshladi. — H. Gʻulom, Feruza

Aql va vijdon qaysi yoʻlga boshlasa, oʻsha yoʻlga kiraman. — Oybek, Nur qidirib

Xayol uni yana urush frontlariga boshladi. — I. Rahim, Chin muhabbat

3. -i(b) Affiksli ravishdosh shaklida qoʻshma feʼllar tarkibiga kiradi, masalan

bosh-lab bormoq, boshlab kelmoq.

Yigitcha uni loyi atala boʻlib yotgan bir koʻchaga boshlab kirdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Gʻavvos Meʼmorni oʻsha shinam xona sari boshlab bordi. — Mirmuhsin, Meʼmor

4. -a-y Affiksli ravishdoshlar bilan ifodalangan ish-harakatning boshlanganligini yoki unga kirishilganligini bildiradi, masalan

toʻkila boshlamoq, qariy boshlamoq. Shabada esa boshladi.

Tavhidiy daftarchani ochdi va qadamini sekinlatib, oʻqiy boshladi. — A. Qahhor, Asarlar

Oybodoq keta boshlagan edi, Otabek uni toʻxtatdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

biotsenozdan holi tabiiy yoki antropogen hududlarni birinchi boʻlib egallagan biologik tur.

adv all over again, from, starting from, beginning with

ot Biror ishga qoʻyilgan birinchi qadam; ishning boshi, boshlanishi, ibtidosi.

Toʻy keyinroq boʻladi, bu faqat boshlamasi.

Boshlamasiga Saida bilan Rohila bir-birlarining chilvir sochlarini shart-shart kesib tashlashdi. — A. Muhiddin, Otash qalbli qiz

Yor-yor soʻngida anʼanaviy boshlama bir oz oʻzgartirilgan shaklda qoʻshiqning tugallanmasi sifatida takrorlanib keladi. — OʻTA

n beginning, starting