Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«boricha» boʻyicha 199 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

122 ta
boricha
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

rvsh. Boriga qarab; boriga yarasha; imkoniyati doirasida, qoʻldan kelgancha, borini ishga solib.

Bor — boricha, Yoʻq —holicha. — Maqol

Har kim boricha polvon. — Maqol

Kuchim boricha darvoza tomonga yugurdim. — E. Raimov, Ajab qishloq

U oʻzini imkoni boricha beparvo tutishga harakat qildi. — T. Ashurov, Oq ot

Toʻliq maqola →
bora
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

Yaralangan Abdulla xumor koʻzlarini oʻz ona diyorining husn-u jamoliga soʻnggi bora tashlaydi. — B. Boyqobilov, Alangali yuraklar

Supa ustidagi soʻri har zamon toʻrt tomonga chayqalib tevarakka husayni gʻujumlarini bir-ikki bora uzib tashladi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Oʻrin-payt kelishigi qoʻshimchasi yoki 3-shaxs egalik va oʻrin-payt kelishigi qoʻshimchasi bilan kelib, koʻmakchi vazifasida qoʻllanadi.

Xuddi shu borada oʻrtoq Nurmuhamedov bilan janjallashib oʻtirgan edik. — Mushtum

— Koʻp ulugʻ ish boʻladi, bu borada qoʻldan kelgan yordamni darigʻ tut-maymiz, — dedi mulla Ismoil. Mushtum. U

dehqon koʻngliga maʼqul tushgan yangi nav borasida soʻzlardi. — S. Mahkamov, Dehqon quvonchi

Aji6amma, Tursunboy tashabbuskor-lik va tasviriy sanʼat borasida Asadga bas kelolmaydi. — Mushtum

Toʻliq maqola →
boʻri
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Sutemizuvchilarning itsimonlar oilasiga mansub yirtqich hayvon; qashqir.

Ayrilganni ayiq yer, boʻlinganni boʻri yer. — Maqol

Boʻridan qoʻrqqan toʻqayga kirmas. — Maqol

Suvonjon qoʻraga hujum qilgan bir och boʻrini otib olibdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Bu choʻlda biram boʻri koʻp ekanki, kechasi bilan qoʻrqib chiqdim. — S. Ahmad, Ufq

2. Koʻchma Yovuz, qonxoʻr, shafqatsiz odam haqida.

Yuragim san eding, Gulnor, koʻzim ilgari ochilgan boʻlsa edi, man oʻz yuragimni boʻrilarga yedirarmidim? Tongla mahsharda qay yuz bilan sanga boqaman? — Oybek, Tanlangan asarlar

Ahmad Husayn oqarib ketdi-yu, lekin indamadi, chunki boʻrilar orasida ekanini yaxshi bilardi. — Oybek, Nur qidirib

Badia xona burchagiga tisarildi. Roʻparasida turgan dahshatli boʻridan koʻz uzmasdi. — Mirmuhsin, Meʼmor

3. Boʻri (erkaklar ismi).

  • Boʻri boqish (yoki qarash) qilmoq Qoʻrqinchli, dahshatli qaramoq, yeb qoʻygudek qaramoq. Bir qoʻlida tesha, Sanobarga boʻri qarash qilib yaqinlashdi. — K. Yashin, Hamza
  • Boʻri yeydimi Nimadan qoʻrqasan degan maʼnoda ishlatiladigan ibora. [Hayot:] — Voyey, sizam bir qiziqsizki, buvi, nima, meni boʻri yeb ketarmidi? — dedi-yu, hovli etagiga yurib ketdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaLatifjon hiringlab: — (Diplomni) boʻri yermidi, uyning toʻriga ekib qoʻyganman, — dedi. — Mushtum
  • Boʻrimisiz, tulkimisiz? Quruq qaytdingizmi yoki undirib? degan maʼnoda ishlatiladigan ibora. [Hasan:] Quruq kelishga uyaldim-da, taqsir! [Qodirqul:/ Qani, boʻrimisiz, tulki? — Hamza, Boy ila xizmatchi
  • Boʻrining ogʻzi yesa ham qon, yemasa ham qon Yomonligi bilan tanilgan, yomonligini qoʻysa ham, qoʻymasa ham — yomon degan maʼnoda ishlatiladigan ibora. Boʻrining yesa ham, yemasa ham ogʻzi qon. — Shukrullo, Saylanma
  • Boʻri tugʻdi (yoki bolaladi) Kun chiqib turib, yomgʻir yogʻayotganda aytiladigan ibora.
  • Boʻri qulogʻi ovda Nomaʼlum kishilar yoki aygʻoq-agʻyorlar gap poylab yurgani haqida oʻz kishi-sini ogohlantirish uchun ishlatiladigan ibora.
  • Qoʻyni boʻriga topshirmoq Biror narsani yoki ishni eng koʻp zarar yetkazadigan yoki suiisteʼmol qiladigan, oqibatsiz kishiga topshirib qoʻymoq. Murodova bilmaydi. Shuning uchun keyingi arizani Davronovga yuboribdi. — Qoʻyni boʻriga topshiribdi-da. — I. Rahim, Ixlos
Toʻliq maqola →
boʻrk
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot Oshlangan qorakoʻl teridan silindr shaklida tikilgan bosh kiyim, telpak.

Bosh omon boʻlsa, boʻrk topiladi. — Maqol

Boshsiz boʻrk boʻlmas, toysiz — turk. — Maqol

Shu payt shiypon ichidan boshiga boʻrk kiygan Botir chiqdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Qilich zarbidan Xonzoda begimning boshidagi boʻrki uchib ketdi-yu, uzun sochlari yoyilib, yelkasiga tushdi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

  • Bosh yorilsa, boʻrk ostida (yoki ichida) Oilaviy yoki ichki janjal, nizolarni tashqariga chiqarmaslik kerakligi haqida aytiladigan ibora. Bosh yorilsa, boʻrk ichida, deydilar, — boʻlar-boʻlmasga kattalarni ishdan qoʻyib gʻirillayverish xunuk narsa. — S. Ahmad, HukmEhtimol, boshqalarning xotinlari ham shunaqadir, u qayoqdan bilsin: bosh yorigʻi boʻrk ichida, qoʻl sinigʻi yeng ichida. — Shuhrat, Jannat qidirganlar
  • Boʻrk ol desa, bosh (yoki kalla) olmoq Buyurilgandan ortiq jazolamoq, haddan oshirmoq. Boʻrk ol desa, bosh olib keladigan dovyurak yigit eding-ku! Nima boʻldi? — Uygʻun, AsarlarSanamay sakkiz deydigan, boʻrk ol desa, kalla oladigan baʼzi tergovchilar qoʻlini tizzasiga urib, shoshib qoldilar. — Gazetadan
Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 122 →

Taʼriflar ichida

65 ta
bor

есть, имеется, существует; наличный; yorug‘i bor, dovrug‘i bor, o‘zi yo‘q, ovozi bor загадка светом сияет, славой гремит, самого нет, а голос звенит (Молния, гром); bor-b

tavozeli

tavozeli esk. kt. Quvvat, kuch-qudrat, chidam. Qolgan umrimni, Habibiy, sarf etay madhing bilan Aql-u hush-u qudrat-u tob-u tavonim boricha. Habibiy

koʻtarasiga

ko‘tarasiga rvsh. Butun boricha, yaxliticha; ulgurji. Dehqon yoki bogʻbon bozorga olib kelgan molini koʻtarasiga naridan-beri sotadi-yu, kam-koʻstini xarid qilib, tirikch

fan-zona

fan-zona Har bir kishi suratga olishi yoki ijrochini iloji boricha yaqinroq ko'rishi uchun sahnaga juda yaqin joylashgan ma'lum bir hudud. Yuventus jamoasiga Milanning In

piqir-piqir

piqir-piqir Piqir Qizlar nimalarnidir asta-asta soʻzlashib, piqir-piqir kulishardi. Oydin, Mardlik — mangulik. Dam ovozining boricha, dam piqir-piqir kulaverdi. Yoshlik O

Hammasini koʻrish · 65 →

Ertaklar

12 ta
Baliq sotuvchi Ahmad
Xalq ogʻzaki ijodi

Ahmad ismli er oʻz xotinining maslahatlari tufayli turli qiyinchiliklarga duch keladi. Uning soddaligi va tushunmovchiligi kulgili vaziyatlarni keltirib chiqara

Botir echki
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda uch hayvonning xoʻjayinlaridan qochib, togʻda yangi hayot boshlashi tasvirlanadi. Ular oʻz topqirliklari va birlashgan kuchlari bilan yovvoyi hayv

Boʻri bilan echki
Xalq ogʻzaki ijodi

Och boʻri podadan ajralgan echkini yemoqchi boʻladi. Echki oʻzining zukkoligi bilan boʻridan qutulishga harakat qiladi.

Dod
Xalq ogʻzaki ijodi

Ikki ziyrak yigit qaroqchilar toʻdasiga duch keladi. Ular oʻzlarining aql-zakovatlari bilan qaroqchilarni qoʻlga tushirishga muvaffaq boʻlishadi.

Dono qiz bilan boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda dono qizning oʻtkir aqli va topqirligi tufayli otasining mol-mulkini qaytarib olgani hamda boyning hiylalarini fosh etgani hikoya qilinadi. Qiz oʻz d

Faqirning echkisi
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda xoʻjayinlarining jabr-zulmidan qochgan echki, sovliq va hoʻkizning sarguzashtlari hikoya qilinadi. Ular oʻzlariga yangi makon topib, yovvoyi hayvo

Hammasini koʻrish · 12 →