Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«бори» бўйича 584 та натижа: Ўзбекчадан

Филтр

Луғат мақолалари

189 та
бўри
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Сутемизувчиларнинг ицимонлар оиласига мансуб йиртқич ҳайвон; қашқир.

Айрилганни айиқ ер, бўлинганни бўри ер. — Мақол

Бўридан қўрққан тўқайга кирмас. — Мақол

Сувонжон қўрага ҳужум қилган бир оч бўрини отиб олибди. — С. Анорбоев, Оқсой

Бу чўлда бирам бўри кўп эканки, кечаси билан қўрқиб чиқдим. — С. Аҳмад, Уфқ

2. Кўчма Ёвуз, қонхўр, шафқациз одам ҳақида.

Юрагим сан эдинг, Гулнор, кўзим илгари очилган бўлса эди, ман ўз юрагимни бўриларга едирармидим? Тонгла маҳшарда қай юз билан санга боқаман? — Ойбек, Танланган асарлар

Аҳмад Ҳусайн оқариб кетди-ю, лекин индамади, чунки бўрилар орасида эканини яхши биларди. — Ойбек, Нур қидириб

Бадиа хона бурчагига тисарилди. Рўпарасида турган даҳшатли бўридан кўз узмасди. — Мирмуҳсин, Меъмор

3. Бўри (эркаклар исми).

  • Бўри боқиш (ёки қараш) қилмоқ Қўрқинчли, даҳшатли қарамоқ, еб қўйгудек қарамоқ. Бир қўлида теша, Санобарга бўри қараш қилиб яқинлашди. — К. Яшин, Ҳамза
  • Бўри ейдими Нимадан қўрқасан деган маънода ишлатиладиган ибора. [Ҳаёт:] — Воей, сизам бир қизиқсизки, буви, нима, мени бўри еб кетармиди? — деди-ю, ҳовли этагига юриб кетди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунчаЛатифжон ҳиринглаб: — (Дипломни) бўри ермиди, уйнинг тўрига экиб қўйганман, — деди. — Муштум
  • Бўримисиз, тулкимисиз? Қуруқ қайтдингизми ёки ундириб? деган маънода ишлатиладиган ибора. [Ҳасан:] Қуруқ келишга уялдим-да, тақсир! [Қодирқул:/ Қани, бўримисиз, тулки? — Ҳамза, Бой ила хизматчи
  • Бўрининг оғзи еса ҳам қон, емаса ҳам қон Ёмонлиги билан танилган, ёмонлигини қўйса ҳам, қўймаса ҳам — ёмон деган маънода ишлатиладиган ибора. Бўрининг еса ҳам, емаса ҳам оғзи қон. — Шукрулло, Сайланма
  • Бўри туғди (ёки болалади) Кун чиқиб туриб, ёмғир ёғаётганда айтиладиган ибора.
  • Бўри қулоғи овда Номаълум кишилар ёки айғоқ-ағёрлар гап пойлаб юргани ҳақида ўз киши-сини огоҳлантириш учун ишлатиладиган ибора.
  • Қўйни бўрига топширмоқ Бирор нарсани ёки ишни энг кўп зарар етказадиган ёки суиистеъмол қиладиган, оқибациз кишига топшириб қўймоқ. Муродова билмайди. Шунинг учун кейинги аризани Давроновга юборибди. — Қўйни бўрига топширибди-да. — И. Раҳим, Ихлос
Тўлиқ мақола →
бориш

course, march

  • воқеалар боришини (ривожини) олдиндан кўрмоқ (билмоқ) foresee the course of events
  • жаҳондаги воқеалар боришини (ривожини) аниқламоқ determine world developments
  • жаҳондаги воқеаларнинг бориши course of world development
  • жаҳон ривожланишининг боришига таъсир кўрсатмоқ exert an influence on the course of world development
  • ижтимоий ривожланишнинг бориши course of social development
  • иқтисодий ўзгаришларнинг боришини кузатмоқ follow the course of economic reforms
  • тарихнинг боришини орқага бурмоқ (қайтармоқ) turn back (reverse) the march of history
  • тарихнинг боришини тўхтатмоқ stop the march of history
  • тарихнинг боришини ўзгартирмоқ change the course of history
  • тарихнинг олға интилиб
Тўлиқ мақола →
борича
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

рвш. Борига қараб; борига яраша; имконияти доирасида, қўлдан келганча, борини ишга солиб.

Бор — борича, Ёʻқ —ҳолича. — Мақол

Ҳар ким борича полвон. — Мақол

Кучим борича дарвоза томонга югурдим. — Э. Раимов, Ажаб қишлоқ

У ўзини имкони борича бепарво тутишга ҳаракат қилди. — Т. Ашуров, Оқ от

Тўлиқ мақола →
бўригул

от Кендирдошлар оиласига мансуб, ётиқ илдизпояли, доимо яшил бўлиб турадиган кўп йиллик ўт.

бўригулдан нафас олишни кучайтирувчи эрвинин, қон босимини камайтирувчи эрвалин алкалоидлари олинади. — М. Аҳмедов, Колхозда химия кечаси

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 189 →

Таърифлар ичида

16 та
холос

холос юкл. Бори-ёʻғи, фақат, фақатгина. Шоирлар алдайди бизни, жонгинам, Баҳор доим эмас, уч ойдир холос. А. Орипов Икромжон ўз ишлари қолиб, Эш полвондан гапирар

нимкоса

нимкоса Кичик коса; косача. У чиқариб кўкнор халтасин, Нимкосада эзди оғуни. Аввал қулт-қулт ютди анчасини, Сўнг ялади бори-ёʻғини. Р. Файзий Коса тагида нимко

аро

аро айн. Ора. Эрди бу сўзда Тўти-ю Булбул, Ки етишди ароға Қирғовул. Нишотий, Қушлар мунозараси Манга қилди бори фикри хиёнат, Ародин кўтариб дин-у диёнат. С.

қаноатланмоқ

қаноатлан Озга, борига қаноат қилмоқ, бори билан кифояланмоқ, қониқмоқ. Кичкина декча қайнатиб, бир товоқ, хўрда ошга қаноатланганидан, дўкондорлар орасида у сал ку

Ҳаммасини кўриш · 16 →

Эртаклар

346 та
Абдуазиз
Халқ оғзаки ижоди

Абдуазиз бой отасидан қолган мол-мулкни совуриб, қирқта жўрасидан ёрдам сўрайди, аммо улар ёрдам бермайди. Кейинчалик у карвон билан сафарга чиқиб, қудуқд

Аҳмоқ жўралар
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда Юз Муҳаммад исмли калнинг топқирлиги ва айёрлиги орқали аҳмоқ жўраларини алдаб, улардан қутулиши ҳикоя қилинади. Унинг ҳар бир ҳийласи кутилмага

Аҳмоқ подшо
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўғрилик қилган бир кишининг айби билан бошланган воқеалар занжири аҳмоқ подшоҳнинг бемаъни ҳукмлари туфайли кулгили тус олади. Адолатни ўрнатис

Аждар қуш
Халқ оғзаки ижоди

Етим қиз ғорда яшар экан, уни аждар қуш асраб, ўзига макон қилиб олади. Бир ботир йигит аждар қушни ўлдириб, қизни қутқаради ва у билан бахтли ҳаёт кек

Алдоқчи мушук
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўрмондаги ҳайвонларни доимий алдаб юрадиган бир доно мушук ҳақида ҳикоя қилинади. Мушук ўзининг айёрлиги билан турли вазиятлардан чиқиб кета

Алвасти
Халқ оғзаки ижоди

Бир йигит тасодифан алвастининг телпагини қўлга киритади ва шу орқали кўринмас бўлиб қолади. У алвасти билан бирга турли саргузаштларга дуч келади, жумлад

Ҳаммасини кўриш · 346 →

Шева материаллари

33 та
Бўшлов
Хоразм вилояти · ҳосил йиғиб олингач, молларни далаларга эркин қўйиб юбориш

Ҳосил йиғиб олингач, молларни далаларга эркин қўйиб юбориш.

ақлиқ
Қорақалпоғистон Республикаси · оқлиқ

тўй, маросимларда бериладиган оқ чит парчаси; пойгага юбориладиган отлар бўйнига боғланадиган чит

барарман
Қорақалпоғистон Республикаси · боришга қарор қилган шахс
борикбур арра
Андижон вилояти · майда тишли арра

тароқнинг майда тишларини арралаш учун ясалган арра

боркаш
Бухоро вилояти · куёв томонидан келин уйига патнисларда юбориладиган совғалар

куёв томонидан келин уйига патнисларда (музикачилар билан) юбориладиган совғалар

Ҳаммасини кўриш · 33 →