Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«boʻgʻa» boʻyicha 110 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

100 ta
BOʻGA

oʻzbekchapahlavon, botir, mard, jasur, bahodirruschaбогатырь, геройinglizchabrave

Bayat bergä edgü saŋa ey bögä Ey bahodir, Olloh senga ezgulik berdi – Эй, герой, бог даст тебе благо – Hey, hero, God will give you good

Toʻliq maqola →
boʻgʻmoq
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

fl. 1. Qattiq qismoq.

Tomogʻidan boʻgʻmoq. Galstuk boʻgʻib yuboryapti.

Safarov yugurib borib, uni boʻgʻayotgan yoʻgʻon kishining yelkasiga bir tepdi. — A. Qahhor, Asarlar

Oyshabonu, erini birov boʻgʻib oʻldirayotgandek, dod sola boshladi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Piyoz oʻtash — xotinlarning ishi Nima boʻpti! Ariqqa oʻtirib olasiz-u, pushtadagi piyozni boʻgʻib qoʻygan oʻtni yulib tashlayverasiz. — Oʻ. Hoshimov, Ikki eshik orasi

2. Nafas olishni qiyinlashtirmoq, damini qaytarmoq.

Sovuq jonlaringni ola-dimi? Tutun boʻgʻadi-ku, eshikni ochinglar! Oybek, Tanlangan asarlar. Oʻtning harorati Ergashevning yuzini qizdirib, burqiv chiqayotgan tutun esa nafasini boʻgʻar edi. N. Safarov. Nafasni boʻgʻadigan, koʻzlarni koʻr qiladigan chang-toʻzon buluti havoni tutdi. — Oybek, Navoiy

3. Qattiq siqib, chandib yoki burab bogʻlamoq.

Qopning ogʻzini boʻgʻmoq.

— Oʻljalarimiz ham koʻpayib qoldi, — dedi qopning ogʻzini boʻgʻib — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

4. Gʻov, boʻgʻov solib toʻsmoq.

Daryoni boʻgʻmoq. Koʻchani boʻgʻmoq.

Toʻgʻon taxtasini pastga bosib, suvni boʻgʻmoqchi boʻlganida, toʻgʻonga qulf solinganini koʻradi. — N. Safarov, Tanlangan asarlar

Xalqimiz katta-katta kanallar qazib, daryolarni boʻgʻdi. — Mushtum

5. Koʻchma Iskanjaga olib, tang ahvolga solmoq yoki halok qilmoq, mahv etmoq.

Mudhish oʻrgimchak uyasi, qullik davrining mashʼum soyalari, hurlikni boʻgʻuvchi qora yuraklar! — N. Safarov, Tanlangan asarlar

Bunday paytlarda yashil koʻkat qanchalik koʻzni quvontirsa, shoʻrxok shunchalik taʼbni xira qilar, bamisoli biri hayotga talpinsa, ikkinchisi uni boʻgʻmoqchi boʻlardi. — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi

6. Koʻchma Toʻsqinlik qilib, oʻsishdan, rivojlanishdan toʻxtatmoq, barbod qilmoq.

Tashabbusni boʻgʻmoq.

U oʻz mayl-istagini boʻgʻmaydigan, koʻrkam ham uddaburon yigitga turmushga chiqishni oʻylaydi. — Yoshlik

7. Koʻchma Ortiq darajada asabiylashtirmoq, xunob qilmoq, diqqatini oshirmoq.

Oʻzingni ham diqqat qilma, meni ham boʻgʻma.

Hijron panjalari uning [Zulfiqorning] tomogʻidan boʻgʻa boshladi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Kishini boʻgʻasiz, Zaynab! Gapga temirchilik yaxshi emas! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

8. Rangini, tusini xiralashtirmoq; koʻrinishini buzmoq.

Paxsa devorlar tabiat manzarasini boʻgʻib turibdi.

U

oʻrta boʻyli bir juvon boʻlib, egnidagi toʻq-qizil koʻylagi, uning ustidan kiyib olgan qora jiletkasi, boshidagi yashil roʻmoli qorachadan kelgan yuzini boʻgʻibroq qoʻygan boʻlsa ham, oʻziga xoʻp yarashgan. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

9. Ogʻirlashtirmoq, buzmoq.

Kuni bilan quyosh taptini yegan paxsa devorlar oʻzidan issiqlik chiqarib, havoni boʻgʻib qoʻyadi. — A. Muxtor, Opa-singillar

  • Ovozni (yoki gapni) boʻgʻmoq 1. Tovush paychalarini zararlantirib, ovozni chiqarmaydigan yoki xirildoq qilib qoʻymoq. Yoʻtal ovozimni boʻgʻib qoʻydi;Nega birovning gapini boʻgʻasiz? Balki oʻsha qiz Mirzayevni yaxshi koʻrar? — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq solQachongacha ovozimni boʻgʻadilar, tirikman — tinchimayman, tinchimayman. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Ishtahani boʻgʻmoq 1. Ishtahani ketkizmoq. Hayot boyagiday qiltomoq boʻlib oʻtiraverdi, toʻgʻrisi, bu noyob baxt uning ishtahasini boʻgʻib qoʻygan edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha— Ishtahasini boʻgʻib qoʻyish kerak unday odamlarning, — dedi Elmurod. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Toʻliq maqola →
bogʻ
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Mevali daraxt, tok va gul bilan band yer maydoni; mevazor.

Olma bot. Baxilning bogʻi koʻkarmas. Maqol.

Qiz hamon qoʻngʻiroqdek kular, sokin bogʻ uning shodon qahqahasi bilan toʻlgan edi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Bizning yurtda shu pallada tokda uzum, polizda qovun, bogʻda anor. — Oybek, Quyosh qoraymas

Zarqishloq koʻchalarida, adir va soylarida, serdaraxt bogʻlarida koʻklam namoyishi kezadi. — S. Ahmad, Ufq

2. Gullab-yashnab turgan obod joy; gulshan.

Yurgan yerlaringiz bogʻ bilan boʻston, Jonimni joningga aylayin qurbon. — Oy-suluv

Maktab bogʻ boʻlsa, bola nihol boʻlsa, bu bogʻning bogʻboni, ilm charogʻboni oʻqituvchidir. — Gazetadan

3. Suyanchiq, tayanch, umid.

Fotimaning suyangan togʻi, ishongan bogʻi shu bogʻ, Turgʻunboy. — T. Ashurov, Oq ot

Keyin u, yagona oʻgʻli, ishongan bogʻi, suyangan togʻi Razzoqning ayriliq dardini tortdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

4. Hayot, turmush; oila.

Tinch elning bogʻi gullar. — Maqol

Bu qiz [Badia] amirzodalardan birining bogʻini obod qilgʻusi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Sevdim seni, bogʻim guli Toza ochilgan chogʻida. — U. Ismoilov, Saylanma

5. Ogʻush, olam; oʻchoq, maskan.

Shunda uning xayol bogʻida yana Adolatning chehrasi koʻrindi. — I. Rahim, Chin muhabbat

Erka koʻnglim erk bogʻida yayrasin. — Gʻayratiy

Husn bogʻining bu yangi erkasi [Kumush]. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Hammamizga maʼlumki, maktab bilim-fanning, odob-axloqning asosiy maskanidir, bogʻidir. — Gazetadan

6. Narigi dunyo; jannat.

Endi qolar togʻni emas, borar bogʻni ham oʻylash kerak. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

  • Bogʻi eram Sevganim qoshimda boʻlsa, menga choʻl — bogʻi eram. Hamza. Bogʻ koʻcha Shahardan tashqaridagi qoʻrgʻonlar, bogʻlar orasidan oʻtgan koʻcha.Sherbek bogʻ koʻchaga yetganda, toʻp-toʻp, yakka-yakka boʻlib, klubga ketayotgan tanish hamqishloqlariga duch keldi. — S. Anorboyev, Oqsoy
  • Bogʻ qilmoq 1. Mevali daraxtlar ekib, bogʻ yuzaga keltirmoq. Safar bobo Yangiobod xoʻjaligiga joylashib olgach, turli koʻchatlar ekib, bogʻ qildi. — Oʻzbekiston qoʻriqlariToʻgʻri, keng koʻchalar soldiramiz, hamma yoqni bogʻ qilamiz. — Mushtum
  • Istirohat bogʻi yoki tomosha bogʻ Dam olish, hordiq chiqarish uchun qurilgan maxsus bogʻ, park. Qishloqning oʻrtasida madaniyat va istirohat bogi boʻlib, bugun ochilgan kanal uning oʻrtasidan kesib oʻtar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlariSalim bilan Fazliddin tomosha bogʻda kezgan singari, sekin-sekin yurib, bogʻning har jihatini koʻzdan kechira boshladi. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Orom bogʻi Shahri Tilsimning qirq darvozasi bor. Qirq orom bogʻi bor. — Malikayi ayyor
  • Hayvonot bogʻi Xalqqa tomosha qildirish va ilmiy-tekshirish ishlari olib borish uchun sunʼiy sharoitda turli jonivorlar boqiladigan maxsus muassasa. Hayvonot bogʻidagi hayvonlarning turi ham, soni ham koʻp. — MushtumYaqinda Termiz hayvonot bogʻida tugʻilgan sher bolasining hayoti oʻngidan kelmadi. — Gazetadan
  • Biri bogʻdan (kelsa), biri togʻdan (keladi) Gaplari poyma-poy, biri-biriga yopishmaydi, qovushmaydi. Salkam bir soatdan beri dala shiyponida duv-duv gap borib, biri bogʻdan kelsa, ikkinchisi togʻdan kelib Xosiyat xola haqida bahslashar edilar. — M. Muhamedov, Hikoya va sheʼrlar
  • Bogʻdan gapirsa, togʻdan kelmoq man bogʻdan gapirsam, sen togʻdan kelasan. — Oybek, Tanlangan asarlarBogʻdan gapirsang, togʻdan keladurlar! — A. Qodiriy, Kichik asarlar
  • Uzumini ye, bogʻini surishtirma Berganni ol, oldingga qoʻyganni ye, ich, lekin qayerdan olding deb soʻrama; berganning betiga qarama. Ioʻli shunaqa, uzumini yeng-u, bogʻini surishtirmang. — Mushtum
Toʻliq maqola →
BOʻGÜ

oʻzbekchadono, olim, ulamoruschaмудрый, мудрецinglizchawise, learned

Asïylïy qayu ol asïysïz qayu, sen adra sečä tut ay bilgä bögü Foydalisi qaysi, foydasizi qaysi, sen yaxshisini tanla, ey dono – Эй, мудрец, ты лучше выбирай, кто полезен, кто бесполезен – Hey, sage, you better choose who is useful, who is useless

Toʻliq maqola →
BOʻGDA

oʻzbekchaxanjarruschaкинжалinglizchadagger

Bu bögdä bičäk kim eligda tutar, bičïylï kesigli turur ey unär Mening qo‘limda tutib turgan xanjar(sifat) pichoq esa, qirquvchi va kesuvchi bir narsadir, ey unib-o‘suvchi – О могущественный, эти кинжал и нож в [моей] руке, могут колоть и резать –O mighty, this dagger and knife in [my] hand, can prick and cut

Toʻliq maqola →
boʻgʻim
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot Boʻgʻin.

Umuman bod, boʻgʻim kasalliklari turlari bir necha oʻn koʻrinishga ega. — Fan va turmush

Boʻgʻim-boʻgʻim barmoqlar xinolarni qoʻmsagan. — Sharq yulduzi

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 100 →

Taʼriflar ichida

4 ta
betaskin

betaskin Tinchlik, tasalli bermaydigan; betinch, besaranjom. Beadad, betaskin bir alam vujudini qamrab, boʻgʻzini qattiq boʻgʻa boshladi. S. Nurov, Maysalarni ayoz urmayd

choʻqmor

cho‘qmor Toʻqmoq shaklidagi qadimiy urush quroli; gurzi, shashpar. Asroraning miyasiga birov choʻqmor bilan urganday boʻldi. Yoshlik boʻshroq joyga oʻtgan yigitchaning xu

chirmashmoq

chirmash Mahkam quchmoq, oʻralmoq, oʻralib, yopishib olmoq. Chirmovuqlar — sariq, suq chuvalchanglar Qiynar rayhonlarni chirmashib olib. Yoshlik Ilon uni [Yusuf Asvadni]

boʻgʻmoq

bo‘g‘ Qattiq qismoq. Tomogʻidan boʻgʻmoq. Galstuk boʻgʻib yuboryapti. Safarov yugurib borib, uni boʻgʻayotgan yoʻgʻon kishining yelkasiga bir tepdi. A. Qahhor, Asarlar Oy

Ertaklar

3 ta
Devbachcha
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda boyning oʻgʻli botir yigitga aylanib, turli sarguzashtlarni boshidan kechiradi. U ajdarni yengib, podshoh qiziga uylanadi va oʻziga oʻxshagan ukas

Qirq yolgʻon
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda boyning uch o'g'lidan kenjasi otasidan qolgan merosga qanoat qilmay, musofirchilikka otlanadi. U o'zining zukkoligi va topqirligi bilan turli qiyi

Tuhmat
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda erining safariga ketganidan keyin tuhmatga uchragan ayolning sarguzashtlari va uning adolat uchun kurashi hikoya qilinadi. Ayol oʻzining begunohli

Sheva materiallari

3 ta
chel
Xorazm viloyati · marza

marza, boʻgʻat