Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «bita» — результатов: 73: с: Узбекский

Фильтр

Словарные статьи

68
bitmoq

fl. 1. Soʻngiga, oxiriga, nihoyasiga yetmoq, tamom boʻlmoq, tugamoq; toʻxtamoq.

Gap bitdi. Tilak bilan bitmagan bilim bilan bitar. — Maqol

Katta Fargʻona kanali qirq besh kunda — 15 sentyabrda bitdi. — N. Safarov, Olovli izlar

2. Tayyor boʻlmoq (qurilayotgan, yasalayotgan narsa haqida).

Qurilish bitdi. Koʻprik bitdi.

Mana, kanal ham bitay deb qoldi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

[Tilla uzuk] Buyurdim, erta-indin bitib qolar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

3. Barham topmoq, yoʻq boʻlmoq, yoʻqolmoq; bartaraf boʻlmoq, tugamoq.

— Uh! — toqatsizlanib kuyindi Ahmad Husayn. — Qachon bu yovuzlar, xoinlar bitadi?! — Oybek, Nur qidirib

Xalq tovushi tinimsiz guvullaydi: Bitsin zolim podsho! — Oybek, Tanlangan asarlar

Barcha yomonlik oʻshaning [Musulmonqulning] boshi bilan birga ketgandek, qipchoq ogʻaynilar ila totuvlashdik, qipchoqning eski adovatlari bitdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Kichikroq vodiyning har yer-har yeridan quyuq tutun koʻtarilmoqda — qishloq batamom yonib bitgan. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Qizim, dadang, enang hasratingda kuyib bitdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Bechora qiz otaga muhtoj. Otasiz ezilib bitmasa yaxshi edi. — I. Rahim, Ixlos

  • Ish bitdi 1. Ish tugadi, ish tamom boʻldi. Erinchoqning ishi bitmas. — MaqolOʻychining uyi bitguncha, tavakkalchining ishi bitadi. — Maqol[Boy oʻz-oʻziga:] Xayriyat, bu ish ham xamirdan qil sugʻurganday joʻngina bitdi. — Hamza, Boy ila xizmatchi
  • Ishi bitdi, eshagi loydan oʻtdi Ish bitib, eshak loydan oʻtgandan keyin zoʻravonlar chiqib, yerlarni talab oladigan boʻlsa, buning oqibati yomon boʻladi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
  • Kuni (yoki umri) bitmoq Umri tugamoq; oʻlmoq. Men nima qilsam, ilm uchun, ilm yoʻlida qilaman. Kunim bitib oʻlsam, oʻligimni ham ilm yoʻliga beraman — A. Qahhor, AsarlarYaxshiboyevning kuni bitgan, aniqrogʻi, yana bir kunlik umri qolgan. — M. M. Doʻst, LolazorUlar odamlarni xonavayron qilayotgan urush ekanini, agar urush bitsa, hamma yoq yaxshi boʻlib ketishini soʻzlardilar. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Полная статья →
bit

BIT odam yoki hayvon tanasida uning qonini soʻ— rib yashaydigan parazit hasharot’. Qizchaning boshiaa i t paydo boʻlibdi. Qadimgi turkiy tilda ham shuqdai maʼnoni anglatgan bu ot bi:t tarzida talaffuz qilingan (ЭСТЯ, II, 152), keyinroq i: unlisining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan (ДС, 103): bi:t > bit

1. Odam yoki hayvon tanasida ular qonini soʻrib yashovchi parazit hasharot. Maqol. Maqol. "OʻzME"

Bilmaganga bit oʻldirish ham qiyin

Bolaning erkasi — bitning sirkasi

n Bitning bir juft oddiy koʻzi bor, koʻpchiligida koʻz rivojlanmagan

2. Biti toʻkildi Rosa toʻyib, miriqib, qilar ishni qilib oldi; maza qildi

3. "Oʻzbekiston qoʻriqlari". Itu bit; It ham, bit ham; It boʻlsa ham, bit boʻlsa ham Kim boʻlishidan qatʼi nazar, kattami-kichikmi, bari bir. A. Suyun, Olis tonglar

Yigitlar allamahalgacha bir-birlariga qor otishib, uzuq-yuluq yalla aytib, toza bitlarini toʻkishdi

It boʻlsa ham, bit boʻlsa ham, aytganim boʻlsin. n Yoʻlbarsli togʻlarda aniqdir sarhad, It ham, bit ham mulkin talab ketishmas

Полная статья →
~ qilsang, gʻoʻradan halvo bitar

1. если потерпишь, то зеленые фрукты поспеют и превратятся в халву; соотв. терпение и труд всё перетрут; терпение и труд дивные всходы дают

2. воздержанность

3. выносливость

  • ~ qilsang, gʻoʻradan halvo bitar kosasi toʻldi чаша терпения переполнилась.
Полная статья →
Sabr qilsang, gʻoʻradan halvo bitar

Если потерпишь, зеленые фрукты поспеют и превратятся в халву., Терпение и труд все перетрут., Терпение и труд дивные всходы дают., Терпи, казак, атаманом будешь.

— ...«Sabr qilsang, gʻoʻradan halvo bitar» deganlar. Hurmatli kitoblarda aytadilar, «Sabrlik xudoning oyati, sabrsizlik shaytonning sifati». — ...Потерпишь, говорят, и из зеленого урюка халвы дождешься. В священных книгах сказано: терпение от бога, а нетерпение — от дьявола. — Ҳ. Ҳакимзода, Туҳматчилар жазоси.

Har kimsaki, aylamas oshiqmoqni xayol, Yofroqni ifak qilur chechak bargini bol. Кто не спешить за правило возьмет, Тот снимет с листьев шелк, с тычинок — мед. — А. Навоий.

Sabr bila bogʻliq ish ochilur, Ishda oshiqqan koʻp toyilur. Терпенье разрешает все дела, А спешка к промахам всегда вела. — А. Навоий.

Полная статья →

Показать все · 68 →

В определениях

1

Сказки

3
Gulshoh bilan Varqa
Устное народное творчество

Ushbu ertakda kambagʻal yigit Varqa va podshohning qizi Gulshohning muhabbati haqida hikoya qilinadi. Ular bir-birlarini sevishadi, ammo podshoh ularning birga

Toʻgʻrilik haqida
Устное народное творчество

Bu ertakda podshoh saroyiga mos ustun izlaydi va nihoyat bir kampirning hovlisidagi terakni topadi. Kampirning soʻzlari orqali toʻgʻrilikning qadri ulugʻlanadi.

Vospiroxun
Устное народное творчество

Bu ertakda Kal ismli bir yigitning jasorati va topqirligi tasvirlanadi. U o'zining aql-zakovati bilan qiyin vaziyatlardan chiqib, hatto podshohlikka erishadi.

Диалектные материалы

1