Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «TE» — результатов: 3860: с: Узбекский

Фильтр

Словарные статьи

2551
teg

1. Gipermatnli belgilash tili (HTML, WML, SGML, XML va h.k.) elementi. Matnni formatlashning qoʻshimcha imkoniyatlarini beruvchi atributlarga ega boʻlishi mumkin. Misollar: <title>, <body>, <table border=“0”>, <font color=“white”>.английскийtagрусскийтег

2. Bloglar va boshqa axborot saytlarida materiallarni mavzular boʻyicha ajratish uchun qoʻllaniladigan kalit soʻzlar. Har bir material bitta yoki koʻplab teglarga ega boʻlishi mumkin. Teglar materiallarni mavzular yoki ruknlarga koʻra aniqroq va batafsilroq tasvirlaydi.

См.: метатег

Полная статья →
tek

1. Harakatsiz, qimirlamasdan va ovoz chiqarmasdan, jim.

Tek tur. Tek oʻtir.

Hamma bir lahza tek qolib, birdan qattiq kulgi koʻtarildi. — A. Qahhor, Mayiz yemagan xotin

Unda laylak bir oyoqlab turib, yashillanib kelayotgan adirlarga koʻz tashlab, tek qotgan. — S. Ahmad, Hukm

2. Hech ish, harakat qilmasdan, bekor.

Tek turmagan toʻq turar. — Maqol

Uning [Haydarboyning] qoʻllari tek turmaydi: dam uzun otashkurak bilan toʻnkaning oʻt olgan joylarini qoqib, yana ham koʻproq biqsitadi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Hamma harakatda-yu, yolgʻizmen tek yotibman. — Oydin, Oltin uzukka olmos koʻz

3. Qimirlama, jim. —

Tek, oʻr-toqlar, — dedi rais va davom etdi, — oʻzingiz ekasizmi? — A. Qah\or, Sarob

  • Tek qoʻymoq Tinch qoʻymoq, bezovta qilmaslik. Hozir tek qoʻyib qoʻygan odamlarni suv chiqqandan keyin qamashi ham ehtimoldan uzoq emas. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Полная статья →
ter

ter > ter

Ter bezlari ajratib chiqaradigan tiniq suyukdik

Badanidan ter chiqdi. Terga botmoq. Peshonasini ter bosdi. Aʼzoyi badanidan ter quyilardi. Ter bez/tri

Uning yelkasiga va turtib chiqqan beliga terdan namiqqan koʻylagi yopishib qolgan — S. Anorboyev, Oqsoy

Peshonasidan doʻlday oqayotgan terlarini oʻng qoʻli bilaan halloslab artayotgan mingboshiga Soli sovuq jiydagul piyolada koʻk choy tutdi — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Полная статья →
tez

sft. 1. Oradan koʻp vaqt oʻtmasdan, oz (qisqa) vaqt ichida; darrov, tezda.

Majlis tez tugadi. Bola oʻqish-yozishni tez oʻrgandi. Voqealar tez rivojlanmoqda. Shoshmasang, tez yetarsan, shoshgandan oʻzib ketarsan. — Maqol

Bordi-yu, koʻklam seryomgʻir kelgudek boʻlsa, yer tez yetilmaydi, ekin kechikib ketadi. — N. Safarov, Xadicha Ahrorova

Havo ayniyapti, ukajon. Bunaqa havoda choʻqqiga chiqish xavfli, Togʻda qorongʻi tez tushadi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

2. Darhol, shu topda, shu on, zudlik bilan.

Naq peshin vaqtida Yormat choy-non olib keldi, ularni yerga qoʻymasdan, Yoʻlchini koyidi: — Tez chiqing-ye kunning issigʻini sezasizmi?! — Oybek, Tanlangan asarlar

Qudrat tez javob aytolmadi. Singlisini, shu bilan birga oʻzini ham yupatish uchun bahona axtardi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

Boy tez fahmladi-da: — Shundaymi, jiyan, — deb kuldi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Meʼyordagiga nisbatan oldinroq, ilgariroq.

Bola otasining soʻzlaridagi maʼnoni durust tushunmagani uchun bunchalik tez va oson xoʻp dedi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Sidiqjonning onasi Xadicha xola umrini xorlik-zorlik tortib oʻtkazgan hamma kishilarday tez qarigan — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

4. Katta surʼat bilan, shaxdam, jadal.

Tez ishlamoq. Tez yurmoq. Tez oʻqimoq.

Soy uncha katta boʻlmasa ham, nihoyatda tez oqar, qulq-qulq etgan tovushlar suv ostida katta-katta toshlar yumalayotganini bildirib turar edi. — A. Qahhor, Oltin yulduz

Yillar shu qadar tez oʻtardiki, ha-huv deguncha u oltmishdan oshib, paygʻambar yoshiga yaqinlashmoqda — Mirmuhsin, Meʼmor

U Dilbarga yetib olish uchunmi yoki qattiq hayajonga tushganidanmi —

tez qadam tashlay boshladi. — Guldasta

5. Darrov achchigʻlanib, qizishib ketadigan, serjahl, jizzaki.

Juda tezsiz-da, Ahmadjon, berdisini eshitmay boʻgʻasiz-a! — S. Karomatov, Hijron

E men bu ishga aralashmas edim, bu yigitning oʻzi tezroq. — N. Safarov, Uygʻonish

6. Juda tez ishlaydigan, tezkor.

Juda tez usta.

  • Tez kunda (yoki kun ichida) Azalda taqdirimiz qora bitilgan ekanmi, tez kunda boshimizga ogʻir kunlar tushdi. — Oybek, Tanlangan asarlarSoraxon tez fursat ichida uning koʻnglidan Munisxon ishqini yuvib chiqardi. — A. Qahhor. Sarob
  • Tez aytish Oʻzbek xalq ogʻzaki ijodining yanglishib ketish mumkin boʻlgan qofiyadosh, oʻxshash soʻzlarning jumlalarini adashmay, tez talaffuz qilishdan iborat bir turi.
  • Tez boʻl Vaqt oʻtmasdan, darrov harakat qil, imillama. Yuring, tez boʻling. Hamro opam betob boʻlib qoldi. — Tuygʻun, Zulfizar
  • Jahli (yoki achchigʻi, feʼli) tez Darrov achchigʻlanib, qizishib ketadigan, serjahl, jizzaki. Shommi kalning jahli juda tez boʻlib, yuragida kek saqlovchi kishi edi. — J. Sharipov, XorazmDomlaning achchiqlari tez, asabiy mijoz ekanliklarini aytib oʻtgan edim. — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlariXotining, bunaqa feʼli tez ekan, [bolani] olib ketmagani ham durust. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
  • Tili tez Tezda qizishib, bidillab ketadigan, gap bermaydigan. Oh, oʻgʻlim, yoshsan, tiling tez, oʻng-tersiga qaramay gapiraverasan. — Shuhrat, Jannat qidirganlar
  • Zehni tez Zehni, aqli oʻtkir, tez fahmlab oladigan, farosatli.
  • Tez yordam Ogʻir bemorlarga shoshilinch yordam koʻrsatish xizmati. Tez yordam mashinasi. Tez yordam chaqirmoq.Hamma shahar va tumanlarda tez yordam stansiyalari ishlab turibdi. — Gazetadan
Полная статья →

Показать все · 2551 →

В определениях

8

Показать все · 8 →

Сказки

277
Abduaziz
Устное народное творчество

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Устное народное творчество

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Устное народное творчество

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aldoqchi mushuk
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻrmondagi hayvonlarni doimiy aldab yuradigan bir dono mushuk haqida hikoya qilinadi. Mushuk oʻzining ayyorligi bilan turli vaziyatlardan chiqib keta

Alvasti
Устное народное творчество

Bir yigit tasodifan alvastining telpagini qoʻlga kiritadi va shu orqali koʻrinmas boʻlib qoladi. U alvasti bilan birga turli sarguzashtlarga duch keladi, jumlad

Показать все · 277 →

Диалектные материалы

1013
Bo‘yterak
Xorazm viloyati · Mirzaterak

Mirzaterak.

Chelwegey
Fargʻona viloyati · yelvagay

Qo'qonda gelwagey yoki gelwa tezag', ya'ni yengil aqlli odam

Chopqi
Fargʻona viloyati · Chopqi

temirchilikda - go'sht chopish uchun temirdan yasalgan asbob; oshpichoq

Chor
Toshkent shahri · Chor

pichoqchilikda — taqani teshganda chiqqan temir uvoqlari

Chorabzal
Fargʻona viloyati · Chorabzal

temirdan yasalgan, iskana taxlit asbob bo'lib, ganchkorlikda naqsh o'yish uchun ishlatiladi

DUDBURA, dödbura
Fargʻona viloyati · dudbura

temirchilar mo'ri (o'choq mo'risi) ma'nosida ishlatadilar, ba'zilari o'choqning shoxnayza o'rnatgan qismiga aytadilar

Показать все · 1013 →

Внешние ресурсы

7
Tahrirchi
Орфография и письмо

Проверка орфографии и стиля, транслитерация.

Common Voice: узбекский язык
Корпусы и научные ресурсы

Открытый набор данных узбекской речи; можно помочь, записывая свой голос или проверяя чужие записи.

Kiril-lotin.uz
Орфография и письмо

Онлайн-транслитерация: сам определяет алфавит и переводит текст с кириллицы на латиницу и обратно.

Leipzig Corpora Collection: узбекский язык
Корпусы и научные ресурсы

Корпусы узбекских текстов Лейпцигского университета: наборы предложений и частотные списки для скачивания.

Lotin.uz
Орфография и письмо

Бесплатная транслитерация между кириллицей и латиницей без ограничений; исправляет oʻ и gʻ прямо при вводе.

Показать все · 7 →

Страницы

4
Hamkorlar

<span translate="no">til.uz</span> loyihasini yaratayotgan va qoʻllab-quvvatlayotgan tashkilotlar.

Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.