Qidiruv

«RD» boʻyicha 2119 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Boʻlim

Lugʻatlar Ertaklar Shevalar Resurslar

Lugʻat turi

Izohli Tarjima Terminologik Frazeologik

Tildan

Oʻzbekcha Ruscha Inglizcha Qoraqalpoqcha Nemischa Fransuzcha Lotincha Turkcha

Tilga

Ruscha Inglizcha Qoraqalpoqcha Nemischa Fransuzcha Arabcha Turkcha Forscha

Lugʻat maqolalari

959 ta

RDBK

Pedagogik atamalar lugʻati

Rossiya davlat bolalar kutubxonasi

Toʻliq maqola →

kim

«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati · yana 7 ta lugʻatda

yordamchi soʻz - в знач. союза.

Ne teg kim tilädi-mä boldï qamuy U qanday istasa, shunday bo‘ldi - Все стало так, как хотел Он - Everything became as He wanted

Toʻliq maqola →

burd

Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

ot Ishonchga sazovorlik, tayinlilik, rostlik; eʼtibor, obroʻ.

Gʻiybatchining burdi boʻlmas, Tuhmatchining yuzi boʻlmas. — Maqol

Nigora tuhmat gaplarga ishonadi: Sherbek uning uchun bevafo, burdi yoʻq. — S. Anorboyev, Oqsoy

Burdi yoʻq Eʼtibori yoʻq, vaʼdasida, lafzida turmaydigan, gapiga hech kim ishonmaydigan, betayin, burdsiz. Burdi yoʻq odam. Xalq oldida burchi yoʻqning burdi yoʻq. — R. Jumaniyozov, Soʻz koʻrki — maqol
Burdi ketmoq (yoki qolmaslik) 1. El oldida ishonchni, eʼtiborni yoʻqotmoq, gapining tayini qolmaganlik. — Menga qara, — dedi Rajab bobo [Hojimatga], — bir burding ketgandan keyin, hech kim seni odam qatorida koʻrmay qoʻyadi. — S. Ahmad, Qadrdon dalalarSoʻz berdingmi, uni, albatta, bajarish kerak. Yoʻqsa, burding qolmaydi. — S. Karomatov, Bir tomchi qonHosil moʻl, tobida silos qilmasak, shirasi kamayib, burdi ketadi. — F. Nurullayev, Boʻz yigitQishloqdagi koʻpchilik imoratlar eskirib, burdi ketib qolgan, bunday yomgʻirlarga bardosh berolmas edi. — Sh. Rashidov, Qudratli toʻlqinFotima opa uning burdi ketib qolgan yirtiq botinkasini eski choʻtka bilan moylamoqda. — R. Fayziy, Sen yetim emassan

Toʻliq maqola →

chuv

Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

CHUV TUSHIRDI aldadı, pánt berdi, túsirip ketti; girledi (oyınlarda).

Toʻliq maqola →

dard

Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Jismoniy azob; ogʻriq, kasallik.

Ogʻir dard. Dard koʻrmoq Dardga chalinmoq Dardni yashirsang, isitmasi oshkora qiladi. — Maqol

Dard chekmagan dori qadrini bilmas. — Maqol

Tanasi boshqa dard bilmas. — Maqol

Kechga tomon dard kuchayib ketdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Xudoy taolo har bir dardga bir davo yaratgan. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Qoʻli gul ijrochiga, oʻz kasbining ustasiga yaxshilik tilab aytiladigan ibora.

Bu nasiba sizga. Sara bugʻdoy. Qoʻlingiz dard koʻrmasin, ogʻa. — S. Siyoyev, Avaz

3. koʻchma Ruhiy azob, gʻam-gʻussa, alam-hasrat.

Ayriliq dardi. Dardida yonmoq (quymoq). Dardini ichiga yutmoq •

[Fotima domlaga:] Mening hech joyim ogʻrimaydi, faqat ishq dardim bor, uf! Hamza, — Tuhmatchilar jazosi

Nihoyat, dardim yuragimdan toʻlib-toshib, baʼzi gaplarni erimga ayta boshladim. — Oybek,Tanlangan asarlar

Yuragimning dardlari Qizil gulday qatma-qat, alla. — Boychechak

Men kimga yigʻlayman, dardimni yorib. — Shirin bilan Shakar

4. koʻchma Kishining borligʻini, butun fikri-yodini band etgan narsa, ish, tashvish, orzu, xayol va shu kabilar

Uning dardi — oʻyin. Biror narsa dardida yurmoq

Shoirlik bu — ulkan dard. Shukrullo, — Saylanma

Mirzajon koʻnglida shoirlik dardi bilan tugʻilgan bola. — P. Tursun. Oʻqituvchi.

Siz nimani bilardingiz, dardingiz pul, — dedi Zumrad oyisiga. Oybek, — Zumrad

Solih Poʻlatovich shogirdlarining dardini yaxshi tushunardi. — J. Abdullaxonov, Toʻfon

Qadrdoningiz Yusufbek hojining oʻgʻli Otabek bir necha kunlardan beri benihoya bir dard bilan ogʻrir edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

5. koʻchma Fikr-u xayol; armon, ezgu maqsad.

Uning [Atevning] qalbi hamisha xalq quvonchi, xalq dardi, hash orzu-hislari bilan yonib, olovlanib turadi. — X. Yodgorov, Hayot toʻlqinlari

Elbekning ham oʻziga yarasha dardi, sevgisi, orzusi bor edi. — N. Fozilov, Diydor

Darding maktab ochishginami desam, hali bu yoqda gap katta ekan-u! — M. Ismoiliy, Fargʻona t.o.

6. koʻchma Ishq, muhabbat.

Layli dardida choʻl kezib yurgan Majnunning iztiroblariga yoz holati mutanosib edi. — Gazetadan

Zevarxon Malikai Hubbonning dardida yurgan edi. — Bahrom va Gulandom

Dardini olmoq Oʻrgilib ketay, aylanay, sogʻ-u salomat boʻling maʼnolarida. Dardingizni olay, boyvachcham. Bu yil, oʻzingizga maʼlum, ob-havo past kelib, dehqonchilikdan baraka qochdi. — K. Yashin, Hamza
Dardi bedavo Dardini aytay desa, tili qisiq.
Dard ustiga chipqon (chiqqandek) Bunisi yetmaganday, ustiga ustak. Bola besh yoshida qattiq kasalga uchrab, ikki koʻzi koʻr boʻlib qoldi.Dard ustiga chipqon chiqqandek, koʻp vaqt oʻtmay, u ota-onasidan ham judo boʻldi. — N. Yoqubov, Qalb koʻzi bilanSherbekning yuragi gʻash edi. Lekin tergov dard ustiga chipqon boʻlib chiqdi. — S. Anorboyev, Oqsoy.
Dard qolmoq Noiloj qolmoq, dogʻda qolmoq. Bir oz aqlga yon berib ish qilgan kishi hech bir vaqt dard qolmaydir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarKuzda chuqur shudgor qilingan yer dehqonni dard qoldirmaydi. — Gazetadan

Toʻliq maqola →

fard

Izohli lugʻat

ot 1. esk. kt. 1 Yakka, yolgʻiz, tanho.

Oʻzi shamsiz turib, ota-onaga chiroq yoqishni aslo tasavvur qilolmas yaʼni istiqbol Anvarning fard hayotida yolgʻiz muhabbat edi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

2. ad. Sharq mumtoz sheʼriyatida bir bayt (ikki misra)dangina iborat boʻlgan kichik, mustaqil sheʼr.

Lutfiy devonidagi bitilgan fardlardan 450 dan ortigʻi bizgacha yetib kelgan. — Fan va turmush

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 959 →

Ertaklar

383 ta

Abduaziz

Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar

Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho

Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush

Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka

Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldoqchi mushuk

Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻrmondagi hayvonlarni doimiy aldab yuradigan bir dono mushuk haqida hikoya qilinadi. Mushuk oʻzining ayyorligi bilan turli vaziyatlardan chiqib keta

Hammasini koʻrish · 383 →