Поиск

Yoʻl harakati qoidalari

ot 1. Boshqa jinsdagi shaxsga berilish, intilish (moyillik) his-sezgisi.

Majnunning Layliga ishqi. Ishq savdosi. Yor ishqida yonmoq.

Ishqi yoʻq — eshak, dardi yoʻq — kesak. — Maqol

Bir vaqtlar ishq mojarolarini yolgʻiz ertaklardan tinglagan Gulnor endi oʻzi ishqning olov koʻylagida yashar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. koʻchma Zoʻr ichki intilish; ishtiyoq.

Odatda, navbahor kelishi bilan qalbi yaratish ishqi bilan tugʻyon uruvchi saxiy bogʻbonlar, paxtakorlar va ishchilar yil boʻyi qilinishi lozim boʻlgan ishlarni xomchoʻt qilib oladilar. — Gazetadan

Ajabo, ustozning inson qalbiga solgan ijod ishqi shogirdning matonati bilan qoʻshilsa, moʻjiza tugʻilarkan. — Guldasta

ot 1. Biror faoliyatni puxta oʻrganish, malaka hosil qilish uchun bajariladigan ish, tayyorgarlik mashgʻuloti.

Harbiy mashq. Mashq qilmoq.

Sidiqjon koʻkragini sandalga berib, xat mashq qilar, Kanizak uning roʻparasida kitob oʻqib oʻtirar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

— Ish yomon, — dedi kelgan militsioner, —

koʻpi mashq koʻrmagan, hali miltiq otishni bilmaydigan militsionerlar, qoʻlidan nima kelar edi. — S. Ayniy, Qullar

Uzoq mashqlar bekor ketmagan edi. Xonning qoʻshini goʻyo bir tan, bir jon boʻlib harakat qilar edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

2. Maʼlum maqsadda bajariladigan, qilinadigan muayyan ish, harakat.

Imloga oid mashqlar. Jismoniy mashqlar.

Bolalar bir-birlarining qoʻllarini ushlashib, gimnastika mashqlarini yengil va chiroyli bajaradilar. — Gazetadan

sft. Hech kimga koʻngil qoʻymagan; muhabbati yoʻq, ishqsiz.

Beishq hayot — begul bahor. — Qanotli soʻzlar

Sevgining dardi faqat beishq uchun begonadir. — E. Vohidov, Muhabbat

Vahki, ishq sahrosida qoldim beishq tanho bu kun. — A. Oripov

sft. 1. Zikr qilingandan, aytilgandan, koʻrilgandan yoki koʻzda tutilgandan boʻlak; oʻzga.

Joni boshqaning tani boshqa. — Maqol

Boshqaning tilla-gavharidan onangning sariq chaqasi yaxshi. — Qanotli soʻzlar

Bizga bosh boʻlib turgan odam shunaqa deb oʻtirsa, boshqalardan nima oʻpkalaymiz. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

— Qiz koʻnmaydimi, demak, uning koʻngli boshqa birovda, — dedi Qadamboy ogʻa. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

uning qalbi goh-goh boshqa bir qiz yodi bilan toʻlib-toshar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Menga boshqa soʻzingiz boʻlmasa, sizga javob. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Mustaqil, alohida; biror xususiyati bilan farq qiladigan; boshqacha, oʻzgacha.

Oʻnta boʻlsa, oʻrni boshqa, qirqta boʻlsa — qiligʻi. — Maqol

Bilak — bir, barmoq — boshqa. — Maqol

[Abdurahmonboy:] Taqsir, aslida koʻtar maliklarning eli boshqa, suvi boshqa boʻlgan. — N. Safarov, Husnijamol

Bu haqda boshqa fikr boʻlmagan i uchun, maorifdan boshqa muallim soʻrashga qaror qilindi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Sen meni kim bilan tenglashtirmoqchisan?-Gulnor boshqa, men boshqa demoqchi — Oybek, Tanlangan asarlar

— E, u vaqtlar, — dedi xoʻrsinib Rixsi xola, — boshqa edi. — S. Zunnunova, Yangi direktor

3. Begona, oʻzga, yot; birov.

Boshqalar oldida uyaltirib qoʻymoq.

— Pichoqni oʻzingga ur, ogʻrimasa — boshqaga, degan bir gap bor, — dedi jiddiy vaziyatda qutidor. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

4. rvsh. Tagʻin, yana, qayta, takroran.

Keyin yotoqxonaga borguncha bu gapga boshqa qaytishmadi. — Oʻ. Usmonov, Qismat

Qodir boshqa ichmaslik sharti bilan ikkinchi piyolaning yarmini ichishga rozi boʻldi. — A. Qahhor, Asarlar

5. koʻm. vzf. (chiqish kelishigi soʻz bilan) Boʻlak, tashqari.

Bundan boshqa.

— Menga qolsa, oʻrtada shundan boshqa hech gap yoʻq, oʻgʻlim! — dedi [hoji]. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

ot Asosiy kasbi yerga ishlov berish, ekin ekishdan iborat boʻlgan kishi.

Dehqon boʻlsang, shudgor qil, mullo boʻlsang, takror qil. — Maqol

Quyosh nurlarini shirin-shakar mevalarga aylantirgan bu oʻzbek dehqoni. — Shukrullo, Saylanma

Men sizga ekinlarimni koʻrsatay. Dehqon koʻzi bilan qarab, meni yaxshilab tanqid qiling. Oybek, O. — v. shabadalar.