Qidiruv

[a.]

• Bevafo dunyo yoki dunyoyi bevafo Hech kim rahm qilmaydigan, oxiri oʻlim bilan tugaydigan, beqaror hayot. Pushti panohimizdan ayrilganimiz rostmi? Oh, bevafo dunyo! — U. Qodirov, Yulduzli tunlarBu bevafo dunyoda istak va zaruratdan tashqari koʻngil degan narsa ham bor ekan. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaEy dunyoyi bevafo! Onangdan ayrilibsan, jiyan! — Oybek, Tanlangan asarlar
• Besh kunlik dunyo Oʻtkinchi hayot, qisqa umr. Umr qisqa, besh kunlik dunyoda zavq surish gʻanimat. — Oybek, Tanlangan asarlarBesh kunlik dunyoning loyqa suvini nima qilasan, jannatdagi havzi kavsarni oʻyla, ablah! — Oybek, Tanlangan asarlar
• Bu dunyo Diniy tasavvurlarda yerdagi mavjud, yashab turilgan dunyo (narigi dunyo, oxiratga nisbatan). Hammamiz ham bu dunyoga mehmonmiz. — J. Sharipov, XorazmUning vasliga yetgan yigitning armoni boʻlmasa kerak bu dunyoda! — K. Yashin, Hamza
• Dunyoga kelmoq Tugʻilmoq. Bu bosh dunyoga kelib, nimalarni koʻrmadi-a? — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarMohirabonudan ikki oʻgʻil va ikki qiz dunyoga kelib, toʻngʻichi — Azizbek toʻrtinchisi bizning Zaynab edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
• Dunyodan oʻtmoq (yoki ketmoq) Oʻlmoq, vafot etmoq. — Tarxon janoblari dunyodan oʻtibdilar, — dedi sardor yonidagi otliqqa. — Mirmuhsin, MeʼmorTaqdir oramizga judolik savdosini soladigan boʻlsa, Iqbol dunyodan ketdi, deb qoʻya qoling. — N. Safarov, Tanlangan asarlarPolopon vaqtingizdayoq yorugʻ dunyodan ketdingiz. Mirmuhsin, — Meʼmor
• Dunyo ilmi Dunyoviy ilm, real ilmiy mushohada. Kamina oxirat ilmiga, siz dunyo ilmiga mohirsiz. — A. Qodiriy, Kichik asarlar.
• Dunyoyi qoʻtir yoki qoʻtir dunyo Har xil hodisalar, sarguzashtlar (yaxshilik, yomonlik, moʻlchilik, kamchilik va shu kabilar)ga toʻliq boʻlgan olam. Bu qoʻtir dunyoda shunaqa odamxoʻrlar borligiga hech aqlim yetmaydi. — M. Ismoiliy, Fargʻonat.o.
• Dunyoni tanimoq Hayot tarzidan, turmush sirlaridan boxabar boʻlmoq; bilim olmoq. Oʻqituvchi dunyoni tanitadi, olamni chinakamiga tushuntiradi. — Fan va turmush
• Yolgʻon dunyo Narigi dunyo (oxirat)ga nisbatan soxta, aldamchi, oʻtkinchi hayot. Aslini soʻrasangiz, hammamiz bu yolgʻon dunyoga mehmonmiz. — K. Yashin, HamzaBu yolgʻon dunyoda qancha ot surib, nechogʻliq javlon urganimiz bilan bir kun borar yerimiz shul tuproq ekan, hayhot! — S. Siyoyev, Yorugʻlik
• Yorugʻ dunyo Yer yuzi, tiriklik olami; roʻshnolik. Bu yorugʻ dunyoga nima uchun keldik? Hamza, — AsarlarBiz yorugʻ dunyoni koʻrish uchun tugʻilganmiz, Turgʻunoy! — A. Qahhor, Asarlar
• Ikki dunyo ayn. u dunyo-bu dunyo. Oʻzi juda aqlli-da ustozimiz, bunaqangi aqlli odamni ikki dunyoda ham topolmaysiz. — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakatiUnday kelin endi ikki dunyoda ham bu jahonga kelmaydi. — E. Rayimov, Ajab qishloqMen ikki dunyoda rozi emasman. — S. Ahmad, YulduzJon birodar, xudo xayringni bersin, bu yaxshiligingni ikki dunyoda unutmasman. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
• Miri (biri) kam dunyo Nimadir yetishmaydigan, nimadir kam boʻlgan hayot, turmush. Bobolar: Dunyoniki miri kam ikki! deganlar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlarBiri kam dunyo. — T. Ashurov, Oq otBir kam dunyo emas bizning bu dunyo: Barcha hujayrasi tugal bir olam. — B. Boyqobilov, Meni kuting, yulduzlar
• U dunyo-bu dunyo 1. Har ikki dunyo, hozirgi mavjud dunyo va narigi — ilohiy dunyo. [Volidamiz:] — U dunyo-bu dunyo meni rozi qilaman desang, shu xotinni rozi qil! — dedilar. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlariKimda-kim birovga qoʻl berib, ixlos qoʻysa, u dunyo-bu dunyo xor boʻlmaydi. — MushtumVasya Tyuminga: — Xayr endi, uka, bu qilgan yaxshiliging u dunyo-yu bu dunyo esimdan chiqmaydi, — dedim. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlariSartarosh u dunyo-bu dunyo xor boʻlmaydi. — E. Rayimov, Ajab qishloqBordi-yu, turmush quradigan boʻlsang, u dunyo-bu dunyo sendan rozi emasman. — S. Karomatov, Oltin qum
• U (yoki narigi) dunyo Diniy tasavvurlarda kishilar oʻlgach, unda abadiy yashaydigan, ilohiy, oxirat dunyo (bu, yashab turilgan dunyoga nisbatan). U dunyoda shuncha narsa boʻlsa ham, hech kim bu dunyodan ketkisi kelmaydi-ya. — P. Tursun, OʻqituvchiBir-ikki kunning ichida koʻzlari ich-ichiga tushib, narigi dunyoga ravona boʻldi. — A. Qodiriy, Gʻirvonlik Mallavoy
• Foniy dunyo Oʻtkinchi, omonat hayot, tez oʻtib ketadigan umr. Usta goʻr va jahannam azobini foniy dunyoda bir martaba boʻyniga olib qoʻygani uchun uncha tan tortmadi. — A. Qahhor, AsarlarXoʻsh, siz bu foniy dunyo lazzatidan kechgan tarki dunyo qilgan piri murshidlardan biri ekansiz — K. Yashin, Hamza
• Qaytib kelmas dunyo Oʻzbek oyim boʻlsa, eski gina va adovatlarni qaytib kelmas dunyosiga joʻnatdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
• Oʻtar (yoki oʻladigan) dunyo ayn. foniy dunyo Qani, ayt, bu oʻtar dunyo zeb-u ziynatlari, bu mozordagi omborlarda yotgan hisobsiz baytulmollar faqat senga kerakmi? — K. Yashin, HamzaFarmon, kel, oʻladigan dunyoda bir otamlashaylik. — U. Ismoilov, Saylanma
• Bir dunyo Juda koʻp, behisob, beadad; juda katta. — Oh, dadajon, men shoʻrli qarigan chogʻingizda sizga bir dunyo tashvish boʻldim, — dedi Eʼzozxon. — H. Gʻulom, MashʼalGʻalaba! Olti harfdan iborat bu soʻzda bir dunyo qaygʻu, quvonch va maʼno bor! — N. Safarov, Olovli izlarHovliga chiqdim. Meni bir dunyo yumush kutib turgan edi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
• Dunyoga ustun boʻlarmiding Umr qisqa, abadiy yasharmiding degan maʼnoni ifodalaydigan ibora.
• Dunyodan toq oʻtmoq Turmush qurmasdan, yolgʻiz yashamoq, soʻqqabosh boʻlmoq. Na xotin, na bola-chaqa bor. Dunyodan toq oʻtdik hisob. — Oybek, Tanlangan asarlarEndi er degan shu boʻlibdimi? Bundan koʻra dunyodan toq oʻtgan yaxshiroq, yolgʻiz yurgan tinchroqdir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
• Dunyodan chiroqchisiz bormoq (yoki oʻtmoq) Farzandsiz oʻtmoq, befarzand qolmoq. Yoshim oltmish toʻrtga yetdi, oʻgʻlim-qizim boʻlmadi Dunyodan chiroqchisiz boraman. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
• Dunyo koʻziga qorongʻi boʻlmoq (yoki koʻrinmoq) Nihoyatda gʻamga botmoq, yuragi siqilmoq; oʻta ruhiy tushkunlikka tushmoq. Talʼat birinchi kursdanoq Hamida degan qizni sevib qolgan, shu qiz boʻlmasa, dunyo koʻziga qorongʻi, bemaʼni koʻrinib ketardi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
• Dunyo koʻrgan Turmush tajribalariga ega, hayotning bordi-keldisini koʻrgan. Birodar Ikirom, siz dunyo koʻrgan bir kishisiz. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
• Dunyoni suv bossa, toʻpigʻidan kelmaydi (yoki toʻpigʻiga chiqmaydi) Begʻam, parvoyi falak, hech narsadan tashvishi yoʻq kishi haqida. Bu odamlar toʻrt ishkali but, dunyoni suv bossa, toʻpigʻiga chiqmaydigan kishilarday bamaylixotir, huzur qilib kulishardi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
• Dunyoni tanigan yoki dunyodan xabardor Koʻpni koʻrgan, koʻp biladigan, bilimli.
• Dunyo turguncha turing (yoki tursinlar) Uzoq umr koʻring. Dunyo turguncha turing, asti gʻam koʻrmang. — K. Yashin, Hamza
• Ikki dunyo bir qadam Pisand emas, hech gap emas (koʻpincha masofa haqida). Sayoq uchun ikki dunyo bir qadam. — Oybek, Tanlangan asarlar
• Ikki dunyoda Sira ham, aslo, hech. — Men u bilan ikki dunyoda chiqisha olmayman, — dedi Tojiboy. — P. Tursun, Oʻqituvchi
• Tarki dunyo qilmoq Hayot lazzatlaridan voz kechmoq. Asli oʻzim tarki dunyo qilganman. — Oʻzbek xalq dostonlari