qahramonruschaгеройinglizchahero
Süčig esrükindä batar ay begi Ey qahramon, sharob mastlikdan koʻra yomonroqdir – О герой, вино ведь хуже опьянения – About the hero, wine is worse than intoxication
Qidiruv
«Begi» boʻyicha 114 ta natija: Oʻzbekchadan
Filtr
Lugʻat turi
Lugʻat maqolalari
84 ta
Izohli lugʻat
· yana 4 ta lugʻatda
ot 1. tar. Turkiy xalqlarning baʼzilarida xonliklar davrida davlat arboblariga, shahar yoki viloyat hokimlariga, ularning bolalariga berilgan faxriy unvon hamda shunday unvonga sazovor boʻlgan shaxs.
Boshlab hudaychi ot ustidan bir kimxob toʻnni olib, qoʻrgʻon begiga kiydirdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Atrof shahar va qishloq beklari aksar Musulmonqulning oʻz odamlaridan. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Aslida bu otni, Ulugʻbek Mirzo Samarqand taxtiga chiqqanda, Buxoro begi tuhfa etgan edi. — Mirmuhsin, Meʼmor
2. Erkaklar ismining tarkibiy qismi, masalan,
Yoʻldoshbek, Otabek, Yusufbek.
3. (1-shaxs egalik shaklida) Oʻz begi yoki xoʻjayiniga murojaatda yoki ular haqida gapirganda ishlatilgan soʻz.
Qaygʻurma, begim! Hasanali otang bu toʻgʻrida ham seni yodidan chiqarmaydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Eski vaqtda yer-suv egalarining xizmatkorlari xonlar zamonidagi rasm-rusumni qilib, oʻz xoʻjayinlarini “begim“, “xonim“, oyim deb hurmatlar edilar. — M. Muhammadjonov, Turmush urinishlari
- Beklar begi
- Bek oyim yoki begoyim Bekning onasi yoki xotini va ularga murojaat shakli. Hasanali tanitdi: — Mana bu kishi qayin onangiz — bek oyim boʻladilar. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Uzi(ga) xon, oʻzi(ga) bek Har kim oʻziga xon, oʻziga bek. — Maqol
Izohli lugʻat
· yana 1 ta lugʻatda
- Begim kuni E oʻgʻlim, bular bozor kuni xalqni aldaydi, begim kuni bir-birini aldaydi. — Mushtum
belgilengen bazar kúnlerinen basqa kún
посл. ≈ пока живётся — живи, бьют — беги.
Izohli lugʻat
· yana 4 ta lugʻatda
ot 1. tar. Bekning va umuman hukm-dorlarning, boyonlarning xotini.
Choʻri qiz Boʻston bekasining hozirgina saroydan kanizak kelib ziyofatga olib ketganligini bildirdi. — Oybek, Navoiy
Labbay, Badia bekam! [dedi Zavrak]. Badia oʻz ismiga “bekam“ soʻzini qoʻshib aytganni yoqtirar, chunki podshoning goʻzal kenja qizi Gulgun Aqoning nomiga ham beka qoʻshilardi. — Mirmuhsin, Meʼmor
2. koʻchma Oilaga, xonadonga yoki xoʻjalikka boshchilik qiluvchi ayol.
Bogʻbonsiz bogʻ misli choʻl-yobon, Bekasiz uy — suvsiz tegirmon. — Qanotli soʻzlar
Toʻy bekasi — Mirzakarimboyning xotini ayollarni uch guruhga ayirgan edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
— Yarim kechada qayoqqa boramiz, oʻzingiz oʻylang! — dedi kuyov mehmonxona bekasiga. — S. Anorboyev, Oqsoy
3. koʻchma poet. Boshqaruvchi, sardor, ega, sohib.
Nechun, axir, mard goʻzallar bekasi, Gumburlamas Asqar togʻning tegrasi. — A. Sher, Qadimgi kuy
Uch oy yoʻlingizda yotdim koʻz tikib, Ey, bahor bekasi — may chechaklari. — A. Oripov
Taʼriflar ichida
20 taso‘ngra, keyin – вслед, следом – after. Begi qanča barsa udu qul yolï – Bek qayerga borsa, quli ortidan boradi – Ни пойдет бек, раб следом –where bek goes, his slave also
xalq, avom – толпа – people. Qara könlin awlar begi yarlïyï – Begning farmoni qora avom ko‘nglini ovlaydi – Приказ бека завладевает сердцем народа –The order of the bek t
qo'ychuvon, cho'pon - чабан, пастух - shepherd. Bodun qoy sanï ol begi qoyčïsï - Xalq - qo'y suruvidek, bek esa - qo'ychivon - Народ считай овцами, а его правителя - их п
saroy unvoni, g‘arbiy turk xoqonligidagi yuqori saroy unvoni– титул верховного правителя у западных тюрок – title of palace. Qayu yawyu yuyruš bolur el begi– Qaysisi yabg
navkar tar. Harbiy xizmatkor, askar. HusayinBoyqaro Bogʻi Shimol darvozasi yaqinidagi chodir ichida ikki-uch navkari bilan oʻtirardi. M. Osim, Sehrli soʻz Mashina gʻuv et
секрет - secret. Qalï tutmasa bu bitigči sözüg, begi sirri ačlur bu örtär özüg - Kotib tilini tiymasa, begining sirini ochsa, bu esa yonini o'rtaydi - Если писарь не буде
Ertaklar
9 ta
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda oʻzining aql-zakovati va mehnatsevarligi bilan ajralib turadigan dehqonning bek bilan boʻlgan munosabatlari tasvirlanadi. Dehqon bekning sinovlaridan
Xalq ogʻzaki ijodi
Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ
Xalq ogʻzaki ijodi
Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertak oʻgay onaning zulmidan qochib, oʻz baxtini topishga intilgan Boʻz bola va uning sadoqatli doʻstlari haqida hikoya qiladi. Ertakda muhabbat, sadoqat va
Xalq ogʻzaki ijodi
Bu ertakda dehqonning topqirligi va mehnatsevarligi podshoh qushbegisining ochkoʻzligiga qarshi qoʻyiladi. Dehqon oʻzining aql-zakovati bilan qiyin vaziyatdan c
Xalq ogʻzaki ijodi
Uch oʻgʻilli podshohning kenja oʻgʻli Erkenja sarguzashtlari haqidagi ertak. U turli qiyinchiliklarga duch keladi va hayvonlarning yordami bilan ularni yengib o
Sheva materiallari
1 ta
Xorazm viloyati · bozor begi