Қидирув

«АҲЛ» бўйича 207 та натижа: Ўзбекчадан

Филтр

Бўлим

Луғатлар Эртаклар Шевалар Ресурслар

Луғат тури

Изоҳли Таржима Терминологик Фразеологик

Тилдан

Ўзбекча Инглизча Немисча Лотинча Туркча

Тилга

Русча Инглизча Қорақалпоқча Немисча Франсузча Арабча Туркча

Луғат мақолалари

80 та

аҳл

Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Маълум бир қараш (нуқтайи назар), дин ва шу кабиларга мансуб кишилар, одамлар.

Ислом аҳли.

2. Истиқомат қилувчи, яшовчи кишилар; аҳоли.

Шаҳар аҳли. Қишлоқ аҳли. Жаҳон аҳли.

Маҳалла аҳли.

Олур бизлардан ибрат аҳли олам. — Ҳабибий

3. Иш-фаолият, касб-ҳунарнинг маълум турига мансуб, шу соҳада фаолият кўрсатувчи кишилар, одамлар.

Меҳнат аҳли. Савдогар аҳли. Илм аҳли.

Коммуна опа бағри кенг, сахий бир ижодкор сифатида ҳам санъат аҳли ичида машҳурдир. — Саодат

4. Қатнашчи, иштирокчи.

Конференсия аҳли. Суҳбат аҳли.

Мажлис аҳлининг аксарияти хурсанд бўлиб, Мустафо Содиқни олқишлади. — Ойбек, Нур қидириб

Тўлиқ мақола →

жаҳл

Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Ножўя хатти-ҳаракатдан, гапдан ёки воқеа-ҳодисадан ранжиш, аччиқланиш, ғазабланиш туйғуси; ғазаб.

Жаҳл — душман, ақл — дўст. — Мақол

Муҳаррир жаҳл билан календарини шарт-шарт варақлади-да, битта бетини юлиб олди. — Ў. Усмонов, Сирли соҳил

Аҳмаднинг жаҳли тез, сал нарсага тутақиб кетади. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат

2. айн. Жаҳолат 1.

Мактаб анжуман борғил, унда фикр очиб гоҳи, Илм-у фан тиғи билан жаҳл бағрини қон қил. — Ҳамза

Жаҳл устида Аччиғи, ғазаби келиб турган пайтда. Жаҳл устида оғзимдан бирор ёмон сўз чиқиб кетади. У вақтда кўнглингиз оғрийди, қўйинг, эрталарга сўзлашармиз. Ҳамза, — Туҳматчилар жазосиУ [Ёдгор] Чароснинг онаси жаҳл устида шу ишни қилган бўлса керак, деб ўйлаганди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Жаҳли бурни Учида Жаҳли тез, аччиғи тез. Баъзи актив акамлар Жаҳли бурун учида. — ҚўшиқларЖаҳли бурнининг учига келиб, бош агроном М. М. Христенкони чақиртирди. — Муштум
Жаҳли чиқмоқ Ғазабланмоқ, аччиқланмоқ. Ҳозир жаҳли чиқиб ўтирган бу аёл кўзига жуда қадрдон кўриниб кетди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ солМингбошининг жаҳли чиқди. — Чўлпон, Кеча ва кундузАдолат неча кунгача бу хил ҳазилларга кўниколмади, ғаши келди ва ҳатто жаҳли чиқиб, баъзи солдатларга ўшқириб берди ҳам. — И. Раҳим, Чин муҳаббат
Жаҳлидан тушмоқ Ғазаби пасаймоқ, аччиғи юмшамоқ. Жувон унинг [Сидиқжоннинг] ўтиришини кўриб, бир оз жаҳлидан тушди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Тўлиқ мақола →

ноаҳл

Изоҳли луғат

сфт. Иноқ эмас, аҳлсиз.

Тўлиқ мақола →

даҳлиз

Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от Уйнинг кираверишига қурилган, одатда поябзал ва уст кийимлар ечиб кириладиган биринчи хона. (рус. Прихожая)

Мулла Фазлиддин ҳўл бўлиб оғирлашган пиёзи чакмони ва этигини даҳлизда ечиб қолдирди. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

Даҳлизда ёмғирпўши билан туфлисини ечиб, ичкарига ўтди. — М. Хайруллаев, Тилла маржон

Зеби нам тортиб кетган даҳлизда калишини ечиб, ўнг қўлдаги хонага кирди. — Ш. Холмирзаев, Оғир тош кўчса

Тўлиқ мақола →

жаҳлли

Изоҳли луғат · яна 2 та луғатда

сфт. 1. айн. Жаҳлдор.

Жаҳлли киши.

2. Ғазабли, ғазаб билан тўла, ғазабнок.

Жаҳлли одам

— Ҳа, бу ёққа қаранг! — чақирди Мастура жаҳлли овоз билан. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар.

Тўлиқ мақола →

шаҳло

Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

сфт. 1. Порлаб, ёниб турадиган катта-катта, чиройли ва қора (кўз ҳақида).

[Кумушнинг] Камон қошлари ортиқ мавж уриб, ўзини кўрсатган, бир оз бота тушган шаҳло кўзлар тағин ҳам тим қоралик, тағин ҳам нурлилик касб этган эдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Зарофатнинг келишган қомати пир-пир ўйнаб турадиган шаҳло кўзлари Ҳайдарни мафтун қилган эди. — М. Муҳамедов, Қаҳрамон изидан

2. Шаҳло (хотин-қизлар исми).

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 80 →

Таърифлар ичида

1 та

ҲАБИБ

«Қутадғу билиг» изоҳли луғати

[а.] севимли, ҳабиб, Муҳаммад (с.а.в.) сифатларидан бири– любимый, возлюбленный, один из эпитетов Мухаммеда – беловед. Булар аҳл-и байт ул ҳабибқа қадаš, ҳабиб савčи ҳаққ

Эртаклар

95 та

Ақл билан бахт

Халқ оғзаки ижоди

Ақл ва Бахт дўст бўлиб, бир ўтинчининг ҳаётига аралашади. Бахт ўтинчига омад келтирса, Ақл унга қийин вазиятлардан чиқишга ёрдам беради.

Ақл билан давлат

Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда Ақл ва Давлат ўртасидаги баҳс тасвирланган бўлиб, улардан қайси бири ҳаётда муҳимроқ эканлиги синовдан ўтказилади. Ҳикоя давомида бир боланин

Араб лаққи

Халқ оғзаки ижоди

Камбағал чол Араб лаққи подшоҳ саройида хизмат қилиб юради. Унинг ҳаёти кутилмаганда яхши томонга ўзгаради ва бойиб кетади.

Айиқполвон

Халқ оғзаки ижоди

Уч опа-сингил оталарининг золимлигидан қочиб, ҳар бири ўз ёʻлига равона бўлади. Кенжа қиз Иқбол айиқ билан турмуш қуриб, Айиқполвон исмли ўғил кўради.

Аёз

Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг ўғил фарзанд кўриш истаги ва бу истакнинг амалга ошиши учун қилинган ҳийла-найранглар тасвирланади. Шунингдек, оддий деҳқоннинг о

Баҳром ва Шерзод

Халқ оғзаки ижоди

Баҳром ҳунарга қизиққан шаҳзода бўлиб, отаси билан келишмовчилик туфайли юртидан кетади. У ўз ҳунари туфайли хавфли вазиятдан қутулиб, севгисини топади.

Ҳаммасини кўриш · 95 →