Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«.IL» boʻyicha 338 ta natija: Oʻzbekchadan

Filtr

Lugʻat maqolalari

281 ta
IL

oʻzbekchailmoq, tutmoqruschaловитьinglizchahold

Anunmiš turur bu ölüm tarmaqi, usaniþ yorïrda ilär qarmaqi Oʻlimning changali doim hozirlangan boʻladi, gʻaflatda qolganingda qarmogʻi seni iladi – Грабли смерти наготове, когда человек пребывает в беспечности, их крючья ловят его – Rake of death at the ready, when a person is in carelessness, their hooks catch him

Toʻliq maqola →
ilmoq
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

fl. 1. Mix, qoziq, ilgak va shu kabilarga osmoq, osib qoʻymoq.

Hoʻl, ogʻir shinelini va gimnastyorkasini daraxtga ildi. — Oybek,Quyosh qoraymas

Yigit boshidan qalpogʻini olib, qoziqqa ildi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Tursunboy ota otning boʻyniga yemtoʻrvasini ilib shoshib-pishib, namozi shomni oʻqib chiqdi. — S. Ahmad, Ufq

2. Ilmoq va shu kabilarga olmoq, tushirib tortmoq.

Suvdagi xas-xashaklarni ilib tortmoq.

uchta eski koʻrpani soʻkdik. Qovugʻidan iplarni ignaning orqasi bilan ilib oldik. — A. Hamdam, Doʻstingdan

3. Otilgan yoki yuqoridan tushayotgan narsani yerga tushirmay tutmoq, tutib olmoq.

Bolalar qoʻllarini choʻzib, sapchib, sochqilarni ilib oldilar. — T. Murod, Yulduzlar mangu yonadi

It jon-jahdi bilan ikki sakrashdayoq pirillab ketayotgan konvertni lunjiga hap etib ilib oldi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

4. Kiymoq (odatda, yengil-yelpi, rasman boʻlmagan kiyish haqida).

U kavushini mahsisining uchiga ilib, hovliga tushar ekan, xotiniga qayta taʼkidladi — H. Gʻulom, Mashʼal

  • Gapni (yoki soʻzni va shu kabilarni) ilib ketmoq Birovning ogʻzidan gapni olib, davom ettirib ketmoq. — Ha, boyatdan beri senga tikilib oʻtiribman, aylanay, — kampir gapni ilib ketdi, —undoq qarayman, mundoq qarayman, koʻzlarimga ishonmayman. — A. Muxtor, Opa-singillarToʻgʻonbek bir hikoyani bitirib, boshqasini oʻylarkan, Binoiy soʻzni ilib ketdi. — Oybek,Navoiyxushchaqchaq suhbat boshlanishiga ilhaq boʻlib turgan Akramjon Mastura boshlagan askiyani ilib ketdi. — A. Qahhor, Ming bir jon
  • Ilib ketmoq Ega chiqmoq (boshqalardan oldin), oʻziniki qilib olmoq. Qizi tovuq fermasida ishlaydi. Bir traktorchimiz ilib ketdi. — Sh. Toshmatov,Tongdagi koʻlankaInnaykeyin, hozir boʻlinglar, qaqir yerlarga jon kirganda, tagʻin Teilaboy ilib ketmasin. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
  • Ilib olmoq Tushunib yetmoq (olmoq), bilib olmoq. Ishdan horib-tolib chiqqan Shoqosim chala-chulpa eshitsa-da, maʼnoni tez ilib oldi. — Oybek,Tanlangan asarlarjuda shoʻx, sergap, har narsani darrov ilib oladi. — R. Fayziy, Hazrati insonU [Tursunoy] ustaxonaga oʻtadigan aravakashning yallalarini ham ilib olgan edi. — A. Muxtor, Opa-singillar
  • Koʻzga (yoki nazarga) ilmaslik Nazar-pisand qilmaslik, mensimaslik. baʼzi birovlar Xotin kishining qoʻlidan nima ish kelardi? deb nazariga ilmagan edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
  • Oyoq ilmoq Surnay navosi chiqayotgan, quyuq tutun oʻrlayotgan toʻyxona ostonasida oyoq ildik. — T. Murod, Ot kishnagan oqshomYaxshisi, bunday qilsak. Yoʻlda oyoq ilsak: qishloqqa qorongʻilatib kirib borsak. — T. Murod, Ot kishnagan oqshom
  • Quloqqa ilmoq Soʻz(gap)ni eʼtiborga olmoq; tinglamoq. Gapimni uch bora quloqqa ilgil. — Voqif.
Toʻliq maqola →
ila
Izohli lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

Bilan.

Boy ila xizmatchi.

Kumush maktubni oʻqib tamom qildi-da, jonsiz bir tovush ila uyatsiz deb qichqirdi va yerga yiqilib, oʻzidan ketdi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Toʻliq maqola →
ilk
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

1. Dastlabki, birinchi; boshlangʻich. Quyoshning ilk nurlari. Shoirning ilk sheʼrlari. Kishilik tarixining ilk davri.

Sherbek studentlik hayotining ilk damlarida oʻzini xuddi qafasdagi qushga oʻxshash his etdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Bu jarayon tanlovning ilk bosqichida tuman va viloyatlarning oʻzida amalga oshiriladi. — Tafakkur

2. Erta. Ilk bahor.

Ilk sahardan to qora kechgacha odamlar tinim bilmagan ana shu kunlarning birida, quyosh endi tigʻ yoya bosh-lagan salqin sabohda Qorabuloq qishlogʻidan biri keksa, biri yosh — ikki otliq chiqib kelaverdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Toʻliq maqola →
ilm
Izohli lugʻat · yana 7 ta lugʻatda

ot 1. Oʻqish-oʻrganish va tadqiqot, tahlil etish bilan erishiladigan bilim; koʻnikma, maʼlumot.

Ilm darajasi. Ilm olish huquqi. Ilm dargohi. Shariat ilmi. Dunyoviy ilmlar.

Jamolboy aka, dini islomni qoʻldan bermasdan zamon ilmlarini oʻqilsa, zarar qilmaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Domlamiz bizga bunday ilmlarni oʻqitmaganlar. — M. Osim, Ibn Sino qissasi

Kashfiyotsiz ilm boʻlmaganidek, ilm ham kashfiyotsiz nafas ololmaydi. — Saodat

Olim ilmi bilan hurmat topur, hofiz xush ovozi bilan odamlarning dilini xush qilur — I. Rahim, Chin muhabbat

2. Ish-faoliyatning ilm bilan bogʻliq sohasi; tabiat va jamiyat haqidagi bilimlar tizimi; fan.

Ish va hunar. Ilm va maʼrifat. Ilm va sanʼat.

Yangi maktablar ochib, Qurʼoni karim va boshqa darslar bilan birga jugʻrofiya, tarix, hisob kabi ilmlarni ham taʼlim beraylik. — Oybek, Tanlangan asarlar.

3. Ish-faoliyatning maʼlum bir sohasiga oid bilim, taʼlimot, malaka.

Islim barlos — sodda, dilovar, ov va qush ilmining piri. — Oybek, Navoiy

Bogʻdorchilik ilmini bilar ekan. — S. Zunnunova, Yangi direktor

Harb. ilmida hamma yoʻl bekilganda, jangchi uchun oʻlimdan boshqa chora qolmagandagina oʻzini oʻzi halok qiladi, deyiladi. — S. Ahmad, Hukm

  • Ilmi gʻayb (s. t. ilmi gʻoyib) Yashirin, sirli narsalarni bilish ilmi. yoʻqsa ilmi gʻaybni kim bilibdur. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon[Xon eshon] dami oʻtkir, har qanday baloni ham daf qila oladigan, ilmi gʻoyibdan xabardor deb ovozasi ketgan. — X. Toʻxtaboyev, Yillar va yoʻllar
Toʻliq maqola →
ILÄL

oʻzbekchaha, yaxshiruschaда, ладноinglizchayes

Iläl tep turup čïqtï Ögdülmiš-a “Yaxshi”, deb Oʻgdulmish turib chiqdi – Сказав «Ладно», Огдюльмиш вышел – Saying “okay”, Ogdulmish came out

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 281 →

Taʼriflar ichida

56 ta
ANÏNDA

u olmoshining qaratqich va o‘rin-payt, chiqish kelishigi shakli; uning, unda, undan. Anïnda basa bu oyul-qïz turur, oyul-qïz yükin yüzmäk emgäk bolur – Undan keyingisi–bu

TÜPSÜZ

tubsiz, asossiz – бездонный – boundless. Oγul qïz saqïnčï bu tüpsüz teŋiz – O‘g‘il-qiz qayg‘usi bu – tubsiz dengiz – Заботы о детях – это бездонное море – Caring for chil

BERKA

qamchi, tayoq– розги– whip, stick. Oyul qïzqa berkä bilig ögrätür – O‘g‘il-qizga qamchi bilim o‘rgatadi – Девочек и мальчиков розги учат мудрости – Girls and boys learn t

oʻgʻil-qiz

o‘g‘il-qiz Farzandlar, bolalar. [Oʻzbek oyim] Hatto oʻgʻil-qiz oʻstirishni bilmaguvchi Yusufbek hojidan allaqancha yuqorilarda yurar edi. A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar Yosh a

reportaj

reportaj Voqea sodir boʻlgan joyning oʻzidan matbuot, radio, televideniye orqali zudlik bilan xabar yetkazish; shunday xabarning oʻzi. Gazeta il-yur terimchilar haqida re

AWURTA

enaga– кормилица– wet-nurse. Awurtasï edgü kiši tut arïy, oyul qïz arïy qopya turya farïy – (Bola) murabbiysini yaxshi va pok kishidan olgin, o‘g‘il-qiz pok o‘sadi, (nojo

Hammasini koʻrish · 56 →

Ertaklar

1 ta
Ilonshoh
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch qizi bor cholning kenja qizi otasidan qip-qizil olma soʻraydi, ammo uni topish oson kechmaydi. Kenja qizning taqdiri Ilonshoh bilan bogʻlanib, kutilmagan vo