Qidiruv

м axlat, supurindi

Arab, fors-tojik va oʻzbek klassik poeziyasidagi lirik turga mansub sheʼriy shakllardan biri. Musaddas har biri olti misrali bir necha bandlardan iborat boʻladi. Musaddas oʻzining qofiyalanish shakliga koʻra ikki xil xarakterga ega: a) birinchi band oʻzaro, qolgan bandlarning, musaddas

1. Arab, fors-tojik va turkiy xalqlar klassik poeziyasidagi lirik turga mansub sheʼr shakli. Musamman sakkiz misrali bir necha banddan iborat boʻlib, birinchi band yagona qofiyalanishga ega, qolgan bandlarning yetti misrasi oʻzaro, sakkizinchi misrasi birinchi bandga qofiyadosh boʻladi: a-a-a-a-a-a-a-a, b-b-b-b-b-b-b-a kabi. Ayrim musammanlarda birinchi banddan keyingi bandlardagi olti misra yagona qofiyaga ega boʻlsa, yettinchi va sakkizinchi misralar birinchi banddagi oxirgi baytning takrorlanishidan iborat boʻladi. Musamman oʻzbek klassik shoirlari ijodida koʻp uchraydi., musamman

2. Aruz sheʼriy sistemasida bir rukn baytda sakkiz marta takrorlanib kelsa, musamman termini qoʻllaniladi va bu termin oʻsha bahrning nomiga qoʻshib aytiladi. Masalan, mafoiylun rukni toʻlaligicha baytda sakkiz marta takrorlansa, hazaji musammani solim deb yuritiladi va h.k.

Shoirlar musobaqasi, tortishuvi. Mushoira adabiy traditsiyaga koʻra, ikki shoir oʻrtasidagi sheʼriy aytishuvdan iborat boʻlib, unda shoirlarning hozirjavoblik mahorati ravshan namoyon boʻlgan., mushoira

Klassik sheʼriy shakllardan biri boʻlib, asosan gʻazalga oʻxshab qofiyalanadi. Biroq oʻzining misra tuzilishi jihatidan gʻazaldan farq qiladi, yaʼni har bir misradan soʻng shu misradagi ikki ruknga teng qisqa misra ham keltiriladi va bu qisqa misra gʻazal tartibida butun mustazod davomida mustaqil qofiyalanishga ega boʻladi. Qisqa misralar, odatda, oʻzi ergashib kelgan misradagi fikrni davom ettiradi, taʼkidlaydi va xulosalaydi. Navoiy oʻzining «Mezonul-avzon» asarida mustazod asosan turkiy xalqlar poeziyasidagi sheʼriy shakllardan biri ekanligini va bunday sheʼr maxsus vaznda yaratilishini, oʻziga xos tuzilishga ega ekanligini koʻrsatib oʻtgan. Quyida Navoiyning bir mustazodidan parcha keltiramiz: Bordim bu sahar dayri fano sori urub gom, maxmur shabona, Tortar edi har lahza sabuh ahli ichib jom, noqusi mugʻona. Kim dayri xarobot orakim bor esa maxmur koʻptung dogʻi boʻlduk Ichmakka sabuh ahli bila bodai gulfom bu sori ravona. Mustazod xalq sheʼri zaminida yuzaga kelgan boʻlib, keyinchalik yozma adabiyotga oʻtgan. Oʻzbek klassik shoirlari uning goʻzal namunalarini yaratganlar. Eng koʻp mustazod yaratgan oʻzbek shoiri Mashrabdir. Keyinchalik Ogahiy ijodida mustazodning yangi shakli yuzaga kelgan., mustazod