Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «эпос» — результатов: 16: с: Русский

Фильтр

Словарные статьи

4
Героический эпос русский

qahramonlik eposi. Biror xalqning asriy ideallari, intilishlari, qahramonona oʻtmishini oʻzida mujassamlashtirgan xalq dostonlarining bir turi. Har qanday yovuzliklarni yengib, ezgulikning tantanasi uchun kurash, haqiqat va adolat gʻalabasiga intilish, baxtiyor va farovon hayot orzusi; el-yurtga samimiy muhabbat, dushmanga shafqatsiz gʻazab va nafrat, mardlik va fidokorlik, vafo va sadoqat, doʻstlik va qardoshlik, inson huquqi va nomusini ulugʻlash xalq qahramonlik dostonlarining gʻoyaviy asosini tashkil etadi. Har bir xalq oʻzining qahramonona oʻtmishiga ega boʻlganidek, uning oʻz qahramonlik eposi ham boʻladi. Masalan, qadimgi greklarning «Iliada», «Odisseya»si, rus bilinalari, gruzinlarning «Amirani»si, armanlarning «Sosunlik Dovud»i, qalmoqlarning «Jangar»i, moʻgʻullarning «Geser»i, turkiy xalqlarning «Alpomish»i va «Goʻroʻgʻli»si qahramonlik eposiga misol boʻla oladi. Qahramonlik eposiga xos asosiy xislatlardan biri shuki, xalqning biror tarixiy davrdagi ideali bir yoki bir necha obrazda mujassamlashgan boʻladi. Shuning uchun qahramonlik eposi xalqning badiiy tafakkur tarixini oʻrganishda tutgan oʻrnidan tashqari, u oʻzi mansub boʻlgan xalq tarixini oʻrganishda ham katta ahamiyat kasb etadi.

Полная статья →
Циклический эпос русский

turkumli epos. Bir xil tarixiy davr, bosh qahramonlar, voqelik oʻrni va bir xil gʻoya asosida yaratilgan epik asarlar majmui. Turkumli epos dunyo xalqlari eposida keng tarqalgan. Masalan: irland sagalari, «Ming bir kecha» ertaklari, Ilya Muromes va Sadko haqidagi rus bilinalari va h.k. Turkiy xalqlar, xususan, oʻzbek eposida ham turkumlik juda keng tarqalgan. Masalan «Goʻroʻgʻli» turkumi, «Rustamxon» turkumi va boshqalar. Eposdagi turkumlilik oʻz tabiatiga koʻra ikki xil boʻladi. 1. Genealogik yoki nasliy turkumlilik. Bunday turkumlik tarkibiga kiruvchi asarlarda bir avlod va naslning paydo boʻlishi, nasl-nasabidan tortib keyingi avlodlarning qismatiga qadar barchasi mustaqil asarlarda aks etadi. Masalan, «Goʻroʻgʻli» nasliy turkumligi Goʻroʻgʻlining tugʻilishidan tortib oʻlimiga qadar boʻlgan davrni, uning farzandlari hayotini qirqdan ortiq mustaqil dostonlarda aks ettiradi. Bu turkumga kiruvchi dostonlar asosiy gʻoyadan tashqari, Goʻroʻgʻli, Yunus, Misqol pari, Hasanxon, Avazxon, Ahmad sardor va Soqibulbul kabi obrazlar, Chambil shahri, Gʻirot (Gʻirkoʻk) oti orqali bir-biriga bogʻlanib turadi va mantiqiy jihatdan ketma-ketlikni tashkil etib, Goʻroʻgʻli avlodining hayotini tugal

Полная статья →

В определениях

12

Показать все · 12 →