Поиск

fl. 1. Patnis, dasturxon, stol va shu kabilarni noz-neʼmatlar bilan bezamoq, yasatmoq.

Begimxon dugonasini koʻrpachaga oʻtqizdi-da, patnis tuzab keldi. — I. Rahim, Chin muhabbat

Kamoliddin maxdum dasturxon tuzashni Asad qoriga buyurdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Qari kelsa — oshga, yosh kelsa — ishga. Ikkalamiz stol tuzar ekanmiz. — N. Safarov, Hayot maktabi

2. Saranjom-sarishta qilmoq, shinam qilib jihozlamoq, yasatmoq.

Oʻgʻlim aʼlo oʻqir deb, Sevib ota-onasi, Ataylab oʻziga xos Tuzab bergan bir uycha. — Q. Muhammadiy

[Sheralixon otlarni\ Qushday qilib tuzab, zar qubbali zumrad egarni soldi. — Erali va Sherali

3. shv. Ado etmoq, bajarmoq, oʻtamoq.

Bir shartga buyurdi ul qoshi qaro, Tuzamoqqa men Yovmitga boraman. — Nigor va Zamon

Kundan-kun bachalar ishni tuzab, juda yaxshi mehmonxonalar soldi. — Yusuf va Ahmad

fl. 1. Kasallikdan, xastalikdan xalos boʻlmoq, sogʻaymoq, shifo topmoq.

Bemor tuzaldi. U kurortdan ancha tuzalib qaytdi.

[Qurbon ota] Kasalxonada yaqin ikki oy yotib, oyoqlari tuzaldi, oʻzi juda tetiklandi. — A. Qahhor, Toʻy

Dorim bilan tuzalib ketganlar meni doktor ona deb eslari ketishadi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

2. Bitib ketmoq, yoʻq boʻlib ketmoq (yara, chipqon, jarohat va shu kabilar haqida).

Yaram tuzalib qoldi. Tigʻ yarasi tuzalar, til yarasi tuzalmas. — Maqol

To yara tuzalguncha, u erka va izzatli mehmon — Oybek, Quyosh qoraymas

3. Buzuq holdan foydalanishga, ishlatish uchun yaroqli holga kelmoq.

Koʻchadan juda toʻydim, Qachon tuzalar ekan. — Mushtum

Siz ham nonushtani mashina tuzalgandan keyin qilasiz! — Mushtum

4. Kamchiliklari, nuqsonlari bartaraf etilib, toʻgʻri, durust boʻlib qolmoq, yaxshilanmoq.

Ahvol tuzaldi. Tuzalmas xato.

Abdurahmon yana ikki yil madrasada turib, shu tuzalgan axloqini kamolotga erishtirdi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Erlar bilan mehnatga Otganlar quloch. Tur-mushlari tuzalib, Topganlar rivoj. — Gʻayratiy

Yozuvim tuzalyapti, mana koʻring, deyman. — H. Nazir, Yonar daryo

5. Yomon, notoʻgʻri, nojoʻya yoʻldan qaytmoq, axloqiy nuqsondan xalos boʻlmoq.

Tanqiddan soʻng u ancha tuzaldi.

Xoʻsh, u [Yoʻlchi] tentakni qutqarib nima qilasan, jiyan? U tuzalmaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Siz ham yot erkak. Siz mendan nima kutasiz, maʼlum; bu yerdan qochsam, tuzalardim, balki — Oybek, Tanlangan asarlar

выздоровление

a incurable, not recovering

fl. Tuzalmoq feʼlining orttirma nisbati.

Разобьется стеклышко души — не починишь., Отрезанный ломоть (к хлебу) не приставишь., Сломанного не склеишь., Стеклянную посуду береги: расшибешь — не починишь.

Chun Navoiy koʻngli sindi endi lutfing ne osigʻ, Kim ushalsa shishani butmas, yana payvand ila. Разбито сердце Навои. Что мне в твоем участьи? Ведь не составить вновь сосуд, раскрошенный на части. — А. Навоий.