Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«OZ» boʻyicha 2806 ta natija: Lugʻatlar

Filtr

Lugʻat maqolalari

1992 ta
oz
Izohli lugʻat · yana 7 ta lugʻatda

OZ ’kam\ O z soʻzla, koʻp oʻyla (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz asli a:z tarzida talaffuz qilingan (ЭСТЯ, I, 93), oʻsha davrlardayoq a: unlisining choʻziqlik belgisi yoʻqolgan (Devon, I, 105; DS, 71); oʻzbek tilida a unlisi â unlisiga almashgan: a:z > az > âz

son 1. yoki miqdor jihatdan uncha koʻp boʻlmagan; kam

Oz vaqt

Hovuzda suv

Gap koʻp, koʻmir — Maqol

Oz yemak - soz yemak — Maqol

Yaqinda tabiblarga koʻrsatgan edim, qoningiz oz, qimiz iching, dedi — Abdulla Qodiriy, Oʻtgan kunlar

2. Yetarli emas, kifoya qilmaydigan, qanoatlanarli boʻlmagan; kam

Bir yigitga yetmish hunar — Maqol

Maqtanma, gʻoz, hunaring — Maqol

Koʻp boʻlsa - ketar, oz boʻlsa - yetar — Maqol

Ikkovimiz oʻtkazadigan oltin umrning oltin minutlarini har qancha oltin soat sanasa oz! — Abdulla Qahhor, Ogʻriq tishlar

Elektr quvvati shu qadar oz ediki, nasos motorlarni aylantirishga ham ojizlik qilib qoldi — Said Ahmad, Ufq

3. Baʼzi-baʼzida; goho-goho, kamdan-kam. Bir oz - ozgina, andak. Ko‘pi ketib, ozi qoldi - yarmidan koʻpi ketib, undan ozroq miqdori qoldi (qiyinchilik kunlar, ogʻir ish va shu kabilar haqida). Oz boʻlmasa - naq boʻlmasa; sal boʻlmasa; naq, xuddi. Oz qoldi - sal qoldi. Eng ozi - kam deganda, eng kami, aqalli

Anvar oʻz tengi bolalar bilan oz aloqa qilar, ularga kam aralashar va ortiqcha oʻynabkulmas.. edi — Abdulla Qodiriy, Mehrobdan chayon

Qizlik vaqtida Nuri ularning kulbasiga juda oz chiqar edi — Oybek, Tanlangan asarlar

Bir oz tuzi kam boʻlibdi

Robiya xola bir oz bukchayganicha, mayda qadamlar bilan shipillab, supaga yoʻl boshladi — Saida Zunnunova, Olov

-Koʻpi ketib, ozi qoldi, - ovutdi uni Usmonjon, - hech narsa emas, bu qiyinchiliklar oʻtib ketadi — Saida Zunnunova, Olov

-Oz boʻlmasa, harom oʻlar ekan, jonivor, - deydi u [yoʻlovchi], bir tutam yashil beda bilan pichogʻini artayotib — Parda Tursun, Oʻqituvchi

Har safar momaqaldiroq gulduraganda, "oyi", deb dodlab yuborishiga oz qolardi — Sunnatilla Anorboyev, Hamsuhbatlar

Boya sinfda bolalardan biri himoya tilab: "Hurmatli oʻqituvchim!" deb yuborishga oz qoldi — Mirzakalon Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Uyatni bilsangiz, eng ozi shuning andishasi kerak emasmi? — Abdulla Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Toʻliq maqola →
ozmoq
Izohli lugʻat · yana 7 ta lugʻatda

fl. Eti qochib, ozgʻin tortmoq; ozgʻinlanmoq, oriqlamoq.

Bir terining ichida qoʻy necha bor semirib, necha bor ozar. — Maqol

Ozgan ot argʻumoq boʻlmas. — Maqol

Umidning yoqasi titilib ketgan oʻsha eski kostyumi-yu, shimining tagi yirtilib, yamoq tushganiga, ozib, chakkalari turtib chiqqaniga qarab, hayron boʻlgan boʻlsa kerak. — Mirmuhsin, Umid

Bu orada u ozib, shundogʻam soʻlgʻin yuzlari battar zaʼfaron boʻlib ketdi. — S. Ahmad, Ufq

  • Aqldan (yoki esdan) ozmoq Shirmonxon qimir etmay oʻtirar, uning ifodasiz koʻzlariga qarab Mahmud, aqldan ozib qolmadimi, deb qoʻrqib ketdi. — S. Zunnunova, OlovYana qaytib oldinga oʻgirilganimda, yonimdagi ayolning yoʻqligini koʻrib, aqldan ozayozdim va telbalardek gandiraklab, hovli yuzida u yoqdan bu yoqqa yugurgancha, uni izlay boshladim. — Yoshlik
  • Yoʻldan ozmoq 1. Yoʻlini yoʻqotib qoʻymoq, boshqa yoʻlga kirib ketmoq, adashmoq; Men bola-chaqali odam, yanglishib, yoʻldan ozib, sizga uylangan ekanman, nikohimdan chiqdingiz, meni kutmang. — Oybek, Tanlangan asarlarJar chaqirilib, Xudo yoʻlidan ozgan osiy Avazga yuz darra buyurdilar. Avaz suratkashnikidan jilmay, jon hovuchlab yotaverdi. — S. Siyoyev, Avaz
  • Koʻngli (yoki yuragi) ozmoq Koʻngli aynimoq, bexud, behuzur boʻlmoq, oʻzini noxush sezmoq. Yuragim ozib ketdi.Otamurod oʻzini qoʻlga olmoqchi, yana olgʻa intilmoqchi boʻlardi, lekin borgan sari koʻngli ozib, koʻzi tinib ketardi. — M. Mansurov, Yombi
Toʻliq maqola →
OZA

oldin, ilgari, burunruschaпрежде, раньше, перед, доinglizchabefore

Munïŋ teg kitabnï kim aymïš oza Bunday kitobni oldin kim tuzgan? – Кто прежде сочинил подобную книгу?! – Who wrote like that book before?

Toʻliq maqola →
oʻzak
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Oʻsimlik poyasi va ildizining koʻpincha yumshoq toʻqimadan iborat boʻladigan ichki qismi.

Tolning oʻzagi.

2. . Daraxt, buta kabilarning tanasi; poya.

Gʻulomjon oʻrikning keksa, yoʻgʻon oʻzagini ushlab turib toʻxtadi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Sumba qildim irgʻayning oʻzagidan. Oq olma, qizil olma.

3. Ildizmevaning (yogʻoch oʻzagiga oʻxshash) oʻrta qismi.

Sabzining oʻzagi.

4. . Elektromagnit va shu kabilarning ichiga, oʻrtasiga oʻrnatilgan qism; sterjen.

Elektromagnit oʻzagi.

5. . Soʻzning asl maʼnosini bildirib, yangi soʻz yasalishiga asos boʻladigan, soʻz yasovchi qoʻshiladigan eng kichik qism; soʻz yasalish asosi.

6. Biror narsaning eng muhim, asosiy qismi; asos, mohiyat.

Ular [ayollar] oilaning oʻzagi va fayzigina emas, balki jamoatchilik hayotida ham alohida oʻrin egallaydilar. — Gazetadan

Mening nazarimda, oʻrtoq Mardiyev, biz qilayotgan ishning oʻzagi bitta! Umumxalq, umumdavlat manfaati. — S. Karomatov, Soʻnggi barxan

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 1992 →

Taʼriflar ichida

814 ta
chimtomoq

chimtomoq Kam ovqat yeydigan, ovqatni tanlab, oz-oz yeydigan; chimxoʻr. [Malika] Chimtomoq edi. Ammo bugun onasi qoʻygan bir tovoq ovqatni ham pok-pokiza tushirdi-da, key

chimxoʻr

chimxo‘r ayn. Chimtomoq. Ovqatga aslo mazangiz yoʻq ekan, poshsha qiz, chimxoʻr ekansiz. Oybek, Ulugʻ yoʻl Shu qiliqlari ustiga bu nozik oyim biram chimxoʻrlar Sharq yuld

faylasuf

faylasuf Falsafa ilmi, dunyoqarash muammolari bilan shugʻullanuvchi olim, mutaxassis. Sharqning mashhur faylasuflari. Faylasuf haqiqatga oshiq kishidir. Shunga koʻra, har

jilmoq

jil Joyidan qoʻzgʻalmoq, siljimoq, surilmoq. Otaqoʻzi joyidan jilmadi, choyi sovib qolgan piyolani qoʻlida aylantirganicha oʻyga toldi. O. Yoqubov, Diyonat Necha soatdan

Hammasini koʻrish · 814 →