Aql va boylik

Bir cholning toʻrt oʻgʻli bor ekan. Bir kuni chol: — Oʻgʻillarim, men qarib-qartayib qoldim, — debdi. — Orangizdan bittangiz oila boshligʻi boʻlishingiz kerak. Kimki aqlli va davlatmand boʻlsa, u menga merosxoʻr boʻladi. Har qaysingiz menga aqlli va davlatli ekanligingizni koʻrsating.

Eng katta oʻgʻli zumrad koʻzli oltin uzuk taqqan qoʻlini uzatib, debdi:

— Mana boyligim, boy odamda aql ham boʻladi. Ikkinchi oʻgʻli zarbof choponini kiyib koʻrsatibdi:

— Shu paytda meni koʻrgan kishi boyligimga va aqlimga qoyil qoladi, — debdi.

Uchinchi oʻgʻli kumush va javohirlar qadalgan kamarini beliga bogʻlab, debdi:

— Hech kim umrida bunday kamarni koʻrgan emas. Chol boshini chayqab, katta oʻgʻillariga bir nima demabdi. Kenja oʻgʻliga qarab:

— Nega sen indamaysan? Sen qaysi boyliging bilan maqtanasan? — debdi.

— Menda zumrad koʻzli uzuk ham, zarbof chopon ham, qimmatbaho kamar ham yoʻq. Lekin mehnatkash qoʻlim bor, botir yuragim, aqlli boshim bor, — debdi.

Kenja oʻgʻlining javobi cholga yoqibdi, bor-yoʻgʻini unga meros qilib qoldiradigan boʻlibdi. Katta oʻgʻillariga esa uning gapidan chiqmaslikni tayinlabdi.