{"headword": "yuz", "key": "yuz", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "1 Odam boshining old tomoni, old tomondan koʻrinishi; bet.", "examples": [{"text": "Choʻziq yuz. Qizil yuz. Kulcha yuz. Yuzini yuvmoq.", "source": ""}, {"text": "Boshqalar boʻlsa, Niyoz qushbegining soʻzidan keyin hojining yuziga tikilgan edilar.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Qizgʻin boʻgʻuvchi havo yuzga uradi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}, {"text": "Kanizak durrasining uchi bilan yuzini bekitib, teskari oʻgirildi.", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}]}, {"order": 2, "text": "Inson betining u yoki bu tomoni; yonoq.", "examples": [{"text": "Raʼno supaga oyoq solintirib oʻtirib oldi. Kampir uni koʻrib, avval oʻzini yoʻqotib qoʻydi, keyin boʻynidan quchib, u yuzidan, bu yuzidan oʻpdi.", "source": "A. Qahhor, Koʻk konvert"}, {"text": "Uning yuzlarida, dudoqlarida yigitning yuragini erituvchi bir tabassum yonadi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}, {"text": "bu yigitning surati oʻng yuzidagi qora xoli Shahzodaga uyqu bermay qoʻydi.", "source": "K. Yashin, Hamza"}]}, {"order": 3, "text": "Biror narsaning ustki tomoni, yuzasi; sirt, sath.", "examples": [{"text": "Qir yuzini lolalar qoplagan. Koʻk yuzini bulut bosdi. Oyning yuzida ham dogʻ bor.", "source": "Maqol"}, {"text": "Mana, ikki oyning ichida yaydoq dala yuzi yam-yashil gʻoʻza nihollari bilan qoplandi.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Derazalarga urilgan yomgʻir parchalari oyna yuzini yuvib pastga oqardi.", "source": "E. Raimov, Ajab qishloq"}, {"text": "uning qor yuzida jimirlab oʻynashi koʻzni qamashtirardi.", "source": "H. Shams, Dushman"}]}, {"order": 4, "text": "Ayrim narsalarning u yoki bu tomoni, tarafi, qirgʻogʻi.", "examples": [{"text": "Koʻchaning ikki yuzida qator uylar.", "source": ""}, {"text": "— Daryoning bul yuzida qolib, ul yuzidagi yoriga yetolmay qaqshagan badbaxt oshiq shoʻri boshimda, — dedi Gʻulomjon.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}, {"text": "Musulmonqul Chir-chiq boʻyiga kelib yetganda, qushbegi boshliq Toshkent yigitlari ham suvning berigi yuzida kutib turgan edilar.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}]}, {"order": 5, "text": "Obroʻ, eʼtibor; yuz-xotir.", "examples": [{"text": "Er yuzini yer ochar, yer yuzini er ochar.", "source": "Maqol"}, {"text": "[Yusufbek hoji:] Har holda hurmatlarini bajo keltir, Margʻilon degan shahardan sening yuzingni deb keladilar.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}]}, {"order": 6, "text": "Kesish yoki chopish asboblarining tigʻi.", "examples": [{"text": "Pichoqning yuzi. Boltaning yuzi.", "source": ""}, {"text": "Goʻrkov ketmon ursa, yer naq toshday, ketmon yuzini qayiribdi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 7, "text": "Tekislik yoki sirtning chiziqlar bilan oʻralgan qismi; sath.", "examples": [{"text": "Doiraning yuzi. Uchburchak yuzi.", "source": ""}]}, {"order": 8, "text": "Yuziga qaramaslik (bormaslik) Oʻzgaga berish, sarflash va shu kabilarda ayab, hisoblashib oʻtirmaslik.", "examples": [{"text": "Baraka top, aylanay, yigit degan shunaqa mard boʻlsa. Besh soʻm, oʻn soʻmning yuziga qaramasa!", "source": "O. Yoqubov, Tilla uzuk"}, {"text": "Bular bir tiyin, ikki tiyin, besh tiyinning yuziga qaramay, choyga, nonga ortiqcha pul toʻlab ketar edilar.", "source": "Gʻ. Gʻulom, Shum bola"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/yuz"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "1 100 raqami va shu raqam bilan ifodalangan son, miqdor.", "examples": [{"text": "Yuz qadam. Yuz soʻm. Yuz dona qalam. Bundan yuz yil ilgari. Yuz darajali termometr. Yuzdan bir qism. Yuzgacha sanamoq. Mingni yuzga boʻlmoq.", "source": ""}, {"text": "Jiyan, aqling boʻlsa, kishining bir tiyiniga xiyonat qilma. Tiyin ham pul, yuz., soʻm ham pul.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 2, "text": "Koʻp, koʻp marta.", "examples": [{"text": "Mard bir oʻylar, nomard yuz oʻylar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Adolat yuz iztirobda toʻlgʻangan qalbini yengdi-yu, boshini koʻtardi.", "source": "S. Zunnunova, Gulxan"}, {"text": "Yoʻlchi oʻz onasidan yuz martalab eshitgan gaplarni Mirzakarimboy hikoya qila boshladi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/yuz"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "217"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Chehra, bet, aft.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Ayrim narsalarning u yoki bu tomoni, tarafi, qirgʻogʻi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ЮЗ", "raw_meaning": "YÜZ, ÇEHRE .1.Чеҳра, бет, афт. 2.Айрим нарсаларнинг у ёки бу томони, тарафи, қирғоғи."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "653"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "99 dan sonra gelen sayı (100, C).", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Sima, çehre, surat.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Yüzey, satıh.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "YÜZ", "raw_meaning": "1.ЮЗ(сон). 2.ЮЗ, БЕТ, ЧЕҲРА. 3.ЮЗА, УСТ, САТҲ. 1.99 dan sonra gelen sayı (100, C). 2.Sima, çehre, surat. 3.Yüzey, satıh."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "659"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "oʻzi koʻm-koʻk, yuzi qip-qizil", "source": ""}, {"text": "borning yuzigʻ, yoʻqning yuzi choriq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yuz I", "raw_meaning": "1. лицо, физиономия; щека; o‘zi ko‘m-ko‘k, yuzi qip-qizil загадка сама вся зелёная, щеки румяные (Яблоня, яблоки); borning yuzig‘, yo‘qning ~i choriq посл. имущий ликует, а неимущий"}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "660"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "bir onadan yuz bola, yuzovi ham boʻz bola", "source": ""}, {"text": "yuz nomard bir marddan sadaqa", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yuz II", "raw_meaning": "сто; bir yuz сто; сотня; yuzlab сотнями; сотни; bir onadan yuz bola, yuzovi ham bo‘z bola загадка у одной матери сто детей, и все сто – незрелые (Виноградная лоза, виноградинки); yuz nomard bir marddan sadaqa погов. сто малодушных не стоят одного молодца."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "678"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "aytishga yuzi chidamaydi", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yuz I", "raw_meaning": "n face; ~ buzilishi avert one's face; ~ tuzilishi features; aytishga ~i chidamaydi it was difficult (embarrassing) for him to speak; ~ bermoq happen; ~ tutmoq face, head toward, aim at"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "678"}, "pos": "num.", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yuz II", "raw_meaning": "num. hundred"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "215"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "bet", "examples": []}, {"order": 2, "text": "adamnıń eki betiniń alması", "examples": []}, {"order": 3, "text": "zattıń ústingi tárepi, beti", "examples": []}, {"order": 4, "text": "bir nárseniń eki tárepi", "examples": []}, {"order": 5, "text": "abıray", "examples": []}, {"order": 6, "text": "kesetuģın, shabatuģın ásbaplardıń júzi", "examples": []}, {"order": 7, "text": "", "examples": []}, {"order": 8, "text": "", "examples": []}, {"order": 9, "text": "júz (san)", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "YUZ", "raw_meaning": "1. bet, júz, sıyaq; 2. adamnıń eki betiniń alması; 3. zattıń ústingi tárepi, beti; sırtı, maydanı; 4. bir nárseniń eki tárepi; 5. abıray, mártebe; adamgershilik, uyat; 6. kesetuģın, shabatuģın ásbaplardıń júzi; 7. mat. maydan; 8. júz (san)."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "198"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yuz I", "raw_meaning": "1. Gesicht n, Angesicht n, Antlitz n; 2. Seite f; (old tomon) ~ tomoni Vorderseite f; koʻchaning ~i Straßenseite f; 3. (ust tomon) Fläche f, Oberfläche f; 4. (oʻtkir qism) Schneide f, Klinke f; pichoqning ~i Messerklinke f; ~ bermoq sich ereignen, vorfallen vt, geschehen vi, passieren vi, s"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "198"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "yuz marta", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yuz II", "raw_meaning": "hundert; ~ marta hundert Mal"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-arabcha-ruscha-inglizcha oʻquv lugʻati", "title": "ҲАММАБОП ЎЗБЕКЧА – АРАБЧА – РУСЧА – ИНГЛИЗЧА ЎҚУВ ЛУҒАТИ", "kind": "Tarjima", "imprint": "Сулаймонов, Мўминжон; Раҳматуллаев, Юнусхон; Ғойиббоева, Райҳоной; Сулаймонова, Хулкарой (2021). ҲАММАБОП ЎЗБЕКЧА – АРАБЧА – РУСЧА – ИНГЛИЗЧА ЎҚУВ ЛУҒАТИ. Tashkent: Nodirabegim.", "url": "https://til.uz/lugatlar/hammabop-ozbekcha-arabcha-ruscha-inglizcha-oquv-lugati/", "page": "48"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "مئة", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Юз", "raw_meaning": "مئة mi'a сто One-hundred"}}]}