{"headword": "yil", "key": "yil", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yerning Quyosh atrofida bir marta aylanib chiqish muddati; oʻn ikki kalendar oyiga teng vaqt, shunday vaqtga teng oʻlchov.", "examples": [{"text": "Oʻtgan yil. Bu yil. Yilning toʻrt fasli.", "source": ""}, {"text": "2006-yil uchun obuna davom etmoqda.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Bu yil yogʻin-sochin koʻp boʻlib, yer-koʻk chamanday yashnab ketdi.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}]}, {"order": 2, "text": "Biror hodisa, voqea yuz bergan kundan boshlab oʻtgan oʻn ikki oylik vaqt.", "examples": [{"text": "Uning ishga kirganiga besh yil boʻldi.", "source": ""}, {"text": "Uchinchi otam bilan ikki yilcha yaxshi turishdi.", "source": "Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol"}]}, {"order": 3, "text": "Oʻn ikki oylik vaqt bilan hisoblanadigan kalendar tizimi.", "examples": [{"text": "Milodiy yil. Hijriy yil. Kabisa yili. Quyosh yili. Oy yili. Qamariya yil hisobi.", "source": ""}]}, {"order": 4, "text": "Biror planetaning Quyosh atrofida bir marta aylanishida oʻtadigan muddat.", "examples": [{"text": "Mars yili (687 sutkaga teng),", "source": ""}, {"text": "Zuhra yili (225 sutkaga teng).", "source": ""}]}, {"order": 5, "text": "Muchal yil hisobida oʻn ikki muchalning har biri (", "examples": [{"text": "U qoʻy yilida tugʻilgan. — Yiling nima? —Yilim — sichqon.", "source": ""}, {"text": "Bu yil it yili ekanmi, bilmayman. Kulollikda ham meni itlar tinchitmadi.", "source": "Gʻ. Gʻulom, Shum bola"}]}, {"order": 6, "text": "Yil oshi.", "examples": [{"text": "Xaldorbekovning yili oʻtar-oʻtmas, boyvachchaga kenja xotin boʻlib tushgani mahalla-koʻy oʻrtasida ancha noxush gap-soʻzlar uygʻotgan edi.", "source": "K. Yashin, Hamza"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/yil"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "83"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yerning Quyosh atrofida bir marta aylanib chiqish muddati.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ЙИЛ", "raw_meaning": "YIL Ернинг Қуёш атрофида бир марта айланиб чиқиш муддати."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "648"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yer yuvarlağının, Güneş çevresinde tam bir dolanım yapması için geçen 365 gün, 5 saat ve 49 dakikalık zaman.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "(Miladi takvime göre) Ocak ayının 1 inde başlayıp aralık ayının 31 inde sona eren 12 aylık dönem, sene.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "YIL", "raw_meaning": "ЙИЛ 1.Yer yuvarlağının, Güneş çevresinde tam bir dolanım yapması için geçen 365 gün, 5 saat ve 49 dakikalık zaman. 2.(Miladi takvime göre) Ocak ayının 1 inde başlayıp aralık ayının 31 inde sona eren 12 aylık dönem, sene."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "651"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "yilning yaxshi kelishi bahordan maʼlum", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yil", "raw_meaning": "год; yilning yaxshi kelishi bahordan ma'lum посл. о хорошем годе можно судить по весне; ◊ yil ag'darmoq разг. определять год рождения по животному циклу; yil o'n ikki oy круглый год; целый год, постоянно."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "671"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yil", "raw_meaning": "n year"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "207"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "jıl", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "YIL", "raw_meaning": "jıl."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "192"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Jahr n", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "yil", "raw_meaning": "Jahr n; bu ~ dieses Jahr; kelasi ~ nächstes Jahr; ~ bo‘yi jahrelang"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-inglizcha ijtimoiy-siyosiy lugʻat", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "109"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "йил", "raw_meaning": "year; булғуси (келаси) йиллар даромади prepaid income; булғуси (келаси) йиллар харажатлари prepaid expenses (deferred charges); бутун йил давомида the whole year round; кабиса йили leap year; budget year; кейинги йили next year; молиявий йил financial year (finance year); суронли йиллар stern (grim) years; туқсонинчи йилларда in the ninties; урушдан илгариги (урушга қадар булган) йиллар prewar years; урушдан кейинги йиллар postwar years; уқув йили school year; қаҳрамонлик йиллари heroic years."}}]}