{"headword": "xizmat", "key": "xizmat", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror ish yoki mehnat bilan shugʻullanish; biror ishni bajarish; ish, mehnat.", "examples": [{"text": "Bir kun eshon meni chaqirib: — Oʻgʻlim, — dedi, — mana endi bizga ancha xizmating singdi.", "source": "Gʻ. Gʻulom, Shum bola"}, {"text": "Yurt, hukumat aslo bu xizmatlaringni unutmaydi.", "source": "S. Ahmad, Ufq"}, {"text": "— Agar mening bu xizmatim xon janobining marhamatiga loyiq koʻrilar ekan, — dedi hoji, — menga eng manzur boʻlgan mukofot oʻgʻlimning ozod qili-nishidir.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}]}, {"order": 2, "text": "Birovga yordam koʻrsatish; xolisona qilingan ish; yordam; yaxshilik.", "examples": [{"text": "Bu xizmatingni sira unutmayman. Elga xizmat — oliy himmat.", "source": "Maqol"}, {"text": "Elga xizmat qilib, bolam, duo ol.", "source": "Malikayi ayyor"}, {"text": "To oʻlguncha, ota, qilay xizmating, Qilgan xizmatlarim — sening izzating.", "source": "Malikayi ayyor"}]}, {"order": 3, "text": "Biror tashkilot, muassasa yoki korxonada bajariladigan ish, vazifa; lavozim; shunday joyda ishlash.", "examples": [{"text": "Birinchi noyabrda boʻlsa kerak, Mushtum xizmatiga kirishganman.", "source": "A. Qodiriy, Kichik asarlar"}, {"text": "Siz, ogʻaynilar, ilgari xon yonida qandoq xizmatda boʻlgan boʻlsalaringiz, endi ham oʻsha vazifada qolaberasizlar.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "U [Ahror xalfa Fuzayilxonov] shu yerdagi xizmatga kirib, keyinchalik sekin-asta birinchi sinf oʻqituvchisi boʻlib oldi.", "source": "Mushtum"}]}, {"order": 4, "text": "Ish, topshiriq, vazifa.", "examples": [{"text": "[Homid:] Kishining xizmatidan qochgan odam emasman.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Sizga ogʻir kelmasa, bir xizmat topshirmoqchiman, usta! A.", "source": "Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}]}, {"order": 5, "text": "Soʻroq ohangi bilan aytilib, Menda nima ishingiz bor? degan maʼnoni bildiradi.", "examples": [{"text": "— Xoʻsh, oʻrtoq Doʻsmatov, xizmat? — dedi Davlatyor.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}, {"text": "— Xizmat? — dedi u [Akram] yumshoq kresloning suyanchigʻiga oʻzini tashlab, Nigoraga tikildi.", "source": "S. Anorboyev, Oqsoy"}]}, {"order": 6, "text": "Armiya safida boʻlish, harbiy majburiyatni oʻtash.", "examples": [{"text": "Xizmatga chaqirilmoq.", "source": ""}, {"text": "[Ota-onalar] Bundan bir yoki ikki yil ilgari askarlikka uzatgan va xizmatini tugatish oldida urushga toʻgʻri kelib, hozir jang qilayotgan bolalarni esladilar.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}]}, {"order": 7, "text": "Armiya tarkibidagi ayrim ixtisoslashgan sohalar yoki tarmoqlar.", "examples": [{"text": "Aloqa xizmati. Tibbiyot xizmati. Razvedka xizmati.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/xizmat"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "182"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror ish yoki mehnat bilan shugʻullanish; biror ishni bajarish; ish, mehnat.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Lavozim.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Ish, topshiriq, vazifa.", "examples": []}, {"order": 4, "text": "Harbiy majburiyatni oʻtash.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ХИЗМАТ", "raw_meaning": "1.İŞ, EMEK 2.MAKAM 3.VAZİFE 1.Бирор иш ёки меҳнат билан шуғулланиш; бирор ишни бажариш; иш, меҳнат. 2.Лавозим. 3.Иш, топшириқ, вазифа. 4.Ҳарбий мажбуриятни ўташ."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "640"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "xizmat", "raw_meaning": "1. служба; работа; должность; ~ qilmoq служить; 2. услуга; 3. заслуга; ~ga yarasha по заслу-"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "195"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "xizmet", "examples": []}, {"order": 2, "text": "járdem", "examples": []}, {"order": 3, "text": "wazıypa", "examples": []}, {"order": 4, "text": "tapsırma", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "XIZMAT", "raw_meaning": "1. xizmet, jumıs, is, miynet; 2. járdem, jaqsılıq, qalıis xizmet; 3. wazıypa, lawazım; 4. tapsırma, minnetleme."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-английский общественно-политический словарь", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Терминологический", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "290"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "belgili xizmat muddatini oʻtash", "source": ""}, {"text": "belgili xizmat muddatini ado etgani uchun", "source": ""}, {"text": "belgili xizmat muddatini oʻtagani uchun nafaqa (belgilash)", "source": ""}, {"text": "belgili xizmat muddatini oʻtagandan soʻng (ishdan) boʻshatmoq", "source": ""}, {"text": "belgilangan xizmat muddatini oʻtagani uchun toʻlash", "source": ""}, {"text": "Vatan oldida katta xizmat qilmoq", "source": ""}, {"text": "davlat oldidagi xizmatlari uchun taqdirlanmoq", "source": ""}, {"text": "katta xizmatlari uchun", "source": ""}, {"text": "namuna boʻlib xizmat qilmoq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "хизмат", "raw_meaning": "service, turn, merit, desert; for long service, job, work, duty, employ; ахборот хизмати information services; белгили хизмат муддатини ўташ for long service; белгили хизмат муддатини адо этгани учун time in service, for long and meritorious service; белгили хизмат муддатини ўтагани учун нафақа (белгилаш) retirement pay; белгили хизмат муддатини ўтагандан сўнг (ишдан) бўшатмоқ superannuate; белгиланган хизмат муддатини ўтагани учун тўлаш long-service bonus; Ватан олдида катта хизмат қилмоқ have rendered great services to one's Motherland; воситачилик (даллоллик) хизматлари intermediary services; давлат олдидаги хизматлари учун тақдирланмоқ be rewarded for one's service to the state; давлат хавфсизлиги хизмати state security service; дипломатик хизмат diplomatic service; доимий хизматдаги (мунтазам) regular; ички хизмат internal service; катта хизматлари учун for outstanding (public) service; комплекс хизматлар comprehensive service; маданий-маиший хизмат (кўрсатиш) provision of cultural and living facilities; мажбурий ҳарбий хизмат conscription; маслаҳат хизматлари consultation services; махфий хизмат secret service; намуна бўлиб хизмат қилмоқ serve as an example; пулли хизматлар paid services; разведка хизмати intelligence service; соқчилик (қўриқчилик) ва хавфсизлик хизмати security and safety service; текин хизматлар free services; техник хизмат maintenance facilities (maintenance service); умумий мажбурий ҳарбий хизмат compulsory military service; фойдаланиш (ишлатиш) хизмати operational service; фуқаролар хизмати civil service; хавфсизлик хизмати security service;"}}, {"dictionary": {"name": "Словарь духовности", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "166"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "служба", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Хизмат", "raw_meaning": "служба, работа // служебный, рабочий; труд; услуга; заслуга service; job; work; labour; official duties service, fonction, mérite, travail خِدْمَةٌ"}}]}