{"headword": "uyqu", "key": "uyqu", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Odam va hayvonlarda davriy yuz beradigan fiziologik holat (Uyquda nerv sistemasi, asosan, bosh miya poʻstlogʻining faolligi pasayadi, ong, muskul tonusi va sezuvchanlik susayadi).", "examples": [{"text": "Qattiq uyqu. Shirin uyqu. Uyqum keldi. Uyqu arslonni ham yiqitar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Gʻulomjonning uxlab qolganini ham, uyqusida shirin tushlar koʻrayotganini ham bilmaydi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}, {"text": "Doridan ichgandan keyin yurak siqilishi kamayib, uyqusi ham bir oz yaxshilandi.", "source": "Oʻ. Usmonov, Sirli sohil"}, {"text": "Ishtaha yoʻq, uyqu buzilgan, boshim ari toʻldirilgan qovoqdek guvullagani-guvullagan.", "source": "X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakati"}, {"text": "Koshona egalari [roʻzada] salqin xonalarda yotib, uyqu bilan jon saqlashni odat qilganlar.", "source": "P. Qodirov, Yulduzli tunlar"}]}, {"order": 2, "text": "Hayotdan toʻxtagan, harakatsiz, shovqin-suronsiz, tinch holat (tabiat hodisalari va shu kabilarga nisbatan).", "examples": [{"text": "Ona tabiat, ertangi kurash oldidan miriqib dam olishga chogʻlangan pahlavonlarday, ogʻir uyquga choʻmgandi.", "source": "Oʻ. Usmonov, Sirli sohil"}, {"text": "Dov-daraxtlar qish uyqusidan uygʻonib, bahorni olqishlaydilar.", "source": "Gazetadan"}, {"text": "Asrlar uxlagan sahro uyqusin Mahv etdik, bir yoʻla ayladik bedor.", "source": "Gʻayratiy"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/uyqu"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "174"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Ong faoliyatining qisman yoki butunlay toʻxtab qoladigan osoyishta yoki dam olishning fizologik holati.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "УЙҚУ", "raw_meaning": "UYKU Онг фаолиятининг қисман ёки бутунлай тўхтаб қоладиган осойишта ёки дам олишнинг физологик ҳолати."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "632"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "shirin uyqu", "source": ""}, {"text": "uyqu yostiq tagida", "source": ""}, {"text": "uyqu oʻlik bilan teng", "source": ""}, {"text": "uyqu oʻrin tanlamas, muhabbat chiroy", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "uyqu", "raw_meaning": "сон; спячка; shirin ~ сладкий сон; ~ yostiq tagida погов. (букв. сон – на дне подушки); соотв. милая подружка подушка; ~ oʻlik bilan teng погов. сон равносилен смерти (т.е. спящий равен мертвецу); соотв. сон смерти брат; ~ oʻrin tanlamas, muhabbat chiroy погов. сон не выбирает место, любовь не смотрит на красоту; ◊ ~ bosdi (eltdi) разг. его клонит ко сну; его одолевает сон; ~ga ketmoq уснуть, погрузиться в сон; ~ga toʻymoq выспаться; ~si ochildi он очнулся ото сна, проснулся; ~si chala разг. он не выспался; он еще хочет спать."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "656"}, "pos": "v", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "uyqu", "raw_meaning": "v sleep, slumber; ~ni buzmoq disturb someone's slumber"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "186"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "UYQU", "raw_meaning": "uyqı."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "177"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "uyqu", "raw_meaning": "Schlaf m; ~ga ketmoq einschlafen vi s"}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "153"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "сон", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Уйқу", "raw_meaning": "сон sleep, slumber sommeil نَوْمٌ، رُقُودٌ، رُقَادٌ"}}]}