{"headword": "УТОМЛЕНИЕ", "key": "utomlenie", "entries": [{"dictionary": {"name": "Словарь чрезвычайных ситуаций", "title": "ФАВҚУЛОДДА ВАЗИЯТЛАР", "kind": "Терминологический", "imprint": "Турагалов, Т.Ж.; Ильясова, З.Ф. (2016). ФАВҚУЛОДДА ВАЗИЯТЛАР. Tashkent: Ўзбекистон Республикаси ФВВ Фуқаро Муҳофазаси институти минитипографияси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/favqulodda-vaziyatlar/", "page": "187"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "состояние временного снижения работоспособности человека. Оно развивается вследствие напряженной или длительной умственной или физической деятельности и сопровождается ощущением усталости. Утомление — это нормальное для организма состояние, играющее защитную роль. Оно сигнализирует приближения таких функциональных и биологических изменений во время выполнения работы, предотвращение которых защищает организм от возможного повреждения.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "УТОМЛЕНИЕ", "raw_meaning": "состояние временного снижения работоспособности человека. Оно развивается вследствие напряженной или длительной умственной или физической деятельности и сопровождается ощущением усталости. Утомление — это нормальное для организма состояние, играющее защитную роль. Оно сигнализирует приближения таких функциональных и биологических изменений во время выполнения работы, предотвращение которых защищает организм от возможного повреждения. Чарчаш, толиқиш — инсоннинг иш қобилияти вақтинча пасайган ҳолати. У қизғин ёки узоқ давом этган ақлий ёки жисмоний фаолиятдан сўнг ривожланади ва унга чарчаш ҳиссини сезиш ҳамроҳлик қилади. Ч. — организм учун муҳофаза ролини ўйновчи меъёрий ҳолат. У олди олиниши организмни бўлиши мумкин бўлган шикастланишлардан муҳофаза қиладиган, ишни бажариш вақтидаги функционал ва биологик ўзгаришларнинг яқинлашиб келаётганлигидан дарак беради."}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь психологических терминов", "title": "РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Турғунов, Қ. (1975). РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ПСИХОЛОГИЯ ТЕРМИНЛАРИНИНГ ИЗОҲЛИ ЛУҒАТИ. Tashkent: Ўқитувчи» нашриёти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-psixologiya-terminlarining-izohli-lugati/", "page": "180"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "organizmning jismoniy va aqliy zoʻriqish, salbiy emotsiyalar taʼsiri natijasida hosil boʻladigan hamda ish qobiliyatining pasayishi bilan sifatlanadigan holati. T. paytida organizm faoliyatining turli koʻrsatkichlari: teri, koʻrish va eshitish sezgirligi pasayadi, reaksiya tezligi, mushak kuchi kamayadi, harakatlarning aniqligi va koordinatsiya susayadi va hokazo. T. ayrim organlargagina emas, balki markaziy nerv sistemasiga xos boʻlgan hodisadir.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "УТОМЛЕНИЕ", "raw_meaning": "толиқиш; организмнинг жисмоний ва ақлий зўриқиш, салбий эмоциялар таъсири натижасида ҳосил бўладиган ҳамда иш қобилиятининг пасайиши билан сифатланадиган ҳолати. Т. пайтида организм фаолиятининг турли кўрсаткичлари: тери, кўриш ва эшитиш сезгирлиги пасаяди, реакция тезлиги, мушак кучи камаяди, ҳаракатларнинг аниқлиги ва координация сусаяди ва ҳоказо. Т. айрим органларгагина эмас, балки марказий нерв системасига хос бўлган ҳодисадир."}}]}