{"headword": "УМНОЖИТЕЛЬ ФОТОЭЛЕКТРОННЫЙ", "key": "umnojitel fotoelektronniy", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь нефтегазовой промышленности", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Терминологический", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "507"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "ssintillyatsion hisoblagichning asosiy qismi. Kichik jadallikka ega yorugʻlik oqimlarini qayd qiluvchi, fotokatod, tezlatuvchi elektrodlar — diodlar va anod elektrodlaridan tashkil topgan. Elektron-optik qurilmada diodlarning soni 8—14 tagacha. Diametri 31—48 mm, uzunligi 113—200 mm boʻlgan F.k.lar amaliyotda qoʻllaniladi. F.k.da elektrodlarga kuchlanish berish natijasida ssintillyatorda nurlanish tufayli hosil boʻlgan foton fotokatodga yetib boradi va undan elektronlarni urib chiqaradi. Elektronlar fotokatod va birinchi diod orasidagi maydonda kuchlanib, birinchi dioddan ancha koʻp ikkilamchi elektronlarni urib chiqaradi. Jarayon keyingi diodlarda qaytarilish natijasida anodga elektronlar oqimi kelib tushadi va F.k.ning chiqishida kuchlanish impulsi hosil boʻladi. Bu impulslarning soni oʻlchanayotgan gamma-nurlarning jadalligiga bogʻliq. F.k. ssintillyatsion hisoblagichlarda foydalaniladi (q. Schetchik ssintillyatsionniy). FEU-19M, FEU-25, FEU-29, FEU-35 F.k. ishlab chiqarishda keng qoʻllaniladi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "см.", "target": "Счетчик сцинтилляционный"}], "extra": {"raw_word": "УМНОЖИТЕЛЬ ФОТОЭЛЕКТРОННЫЙ — Фотоэлектрон кўпайтиргич", "raw_meaning": "сцинтилляцион ҳисоблагичнинг асосий қисми. Кичик жадалликка эга ёруғлик оқимларини қайд қилувчи, фотокатод, тезлатувчи электродлар — диодлар ва анод электродларидан ташкил топган. Электрон-оптик қурилмада диодларнинг сони 8—14 тагача. Диаметри 31—48 мм, узунлиги 113—200 мм бўлган Ф.к.лар амалиётда қўлланилади. Ф.к.да электродларга кучланиш бериш натижасида сцинтилляторда нурланиш туфайли ҳосил бўлган фотон фотокатодга етиб боради ва ундан электронларни уриб чиқаради. Электронлар фотокатод ва биринчи диод орасидаги майдонда кучланиб, биринчи диоддан анча кўп иккиламчи электронларни уриб чиқаради. Жараён кейинги диодларда қайтарилиш натижасида анодга электронлар оқими келиб тушади ва Ф.к.нинг чиқишида кучланиш импульси ҳосил бўлади. Бу импульсларнинг сони ўлчанаётган гамма-нурларнинг жадаллигига боғлиқ. Ф.к. сцинтилляцион ҳисоблагичларда фойдаланилади (қ. Счетчик сцинтилляционный). ФЭУ-19М, ФЭУ-25, ФЭУ-29, ФЭУ-35 Ф.к. ишлаб чиқаришда кенг қўлланилади."}}]}