туртки
turtkiтуртки
от 1. Унча қаттиқ, кучли бўлмаган қисқа, кескин зарб.
Ҳўкизга туртки, донога ишора кифоя. — Мақол
Бир вақт у аллакимнинг турткисидан уйғониб кетди. — Л. Тожиева, Меҳрим сизга, одамлар
Орқароқ-да қолган Витя аланглаб, одамларнинг турткиси ёқмай, қадам ташларди. — Р. Файзий, Ҳазрати инсон
2. кўчма Бирор иш, ҳаракат ва шу кабиларнинг бошланиши, амалга ошиши, юзага чиқиши учун қўзғатувчи, ундовчи нарса, сабаб.
Бу фикрларни айтишимга олимлар даврасидаги суҳбат туртки бўлди. — Газетадан
Мен хаёлимдан дастлабки поемаларимнинг яра-тилиши, унга сабаб бўлган воқеалар ва ёзилишига туртки бўлган одамларни ўтказа бошладим. — Шукрулло, Жавоҳирлар сандиғи
3. кўчма Кишини хўрловчи, таҳқирловчи ҳаракат.
Яна меҳнат, туртки, юпун, қиш куни оч. — Ғ, Ғулом
Яна аввалги дўқ-у туртки-ю туҳматга ўтиб, Кўча-кўйларда сизни зор ила ҳайрон қиладир. — Ҳамза
- Туртки бермоқ Қўзғатувчи, ундовчи гап-сўз, иш-ҳаракат ва шу кабилар вазифасини ўтамоқ, қилмоқ. бирда мурувватпеша, бирда жоҳилликдан ўзини унутадиган Муҳаммад Раҳим-хон [Авазнинг/ ҳам шафқатини уйғотар, ҳам нафратига туртки берарди. — С. Сиёев, Ёруғ-лик
- Туртки емоқ 1. Туртки тегмоқ, турткига дучор бўлмоқ. Султонмурод қайнаган оломон ичида туртки еб, босилиб, эзилиб, узоқ юрди. — Ойбек, Навоий;Саломат қақшоқ ўгай она билан чиқишолмади. Ҳар кун жанжал, эшитмаган гапи, емаган турткиси қолмади. — С. Аҳмад, Ҳукм