toʻymoq

fl. 1. Yeyish, ichishga boʻlgan talabi qonmoq, qonib yemoq, ichmoq, ovqatga, suvga qonmoq.

Yeb toʻymagan, yalab toʻymas — Maqol

Qoʻl bilan berganga qush toʻymas. — Maqol

Suq toʻymas, oʻgʻri boyimas. — Maqol

Anvar Nigor oyimga rahmat aytib, toʻyganini soʻzladi va qoʻl artar ekan, chaqaloqqa gap qotdi. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Kambagʻal xalq oʻlib-tirilib mehnat qiladi-ku, qorni toʻymaydi, egni butun boʻlmaydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Suv, ozuqaga toʻyinmoq (yer va oʻsimliklar haqida).

Gʻoʻzalar suvga toʻydi. Yer toʻymaguncha, el toʻymas. — Maqol

Qor suviga toʻygan yer xamirdek yumshoq edi. — S. Ahmad, Ufq

Xalqning yer toʻysa, el toʻyadi, degan naqlida hikmat koʻp. — Gazetadan

3. koʻchma Rohatlanib miriqmoq.

Uyquga toʻymoq. Diydoriga toʻymoq. Toʻyib suhbatlashmoq. Yiqilgan kurashga toʻymas. — Maqol

U [Elmurod] har gal bu yoʻldan yurganda, uzoq-uzoqlarga tikilib, sira toʻymasdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Toʻpa xola oʻzini muncha tetik tutgisi, horigan koʻzlarini ochgisi, tabiatga toʻyib boqqisi keladi, ammo darmoni yoʻq. — I. Rahim, Ixlos

Keng hovlining husniga xol boʻlib turgan atirgullar yaqin kunlarda ochilib, toʻyib boʻlmaydigan jamolini namoyon qiladi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Toʻyib-toʻyib shoʻxlik, beboshlik, jinnilik qilsang, vodiyni boshingga koʻtarib qahqaha ursang. — F. Musajonov, Himmat

4. koʻchma Chidab, toqat qilib charchamoq, toqati toq, bezorijon boʻlmoq.

Aql, insof bilan ish qila-qila, endi juda toʻydik. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Men ham toʻydim bu xoʻrlik, bu haqoratdan! — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Qishloq xalqi Sarijoʻja suvining toshqinidan juda toʻygan ekan. — Oʻzbekiston qoʻriqlari