{"headword": "toj", "key": "toj", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Shohlarning hukmronlik ramzi boʻlgan, qimmatbaho toshlar qadalgan ziynatli bosh kiyimi.", "examples": [{"text": "Shohlarning boshida tilladan toji, Necha shaharlardan oladi boji.", "source": "Folklor"}, {"text": "[Mirzo Yodgor} Jurjonni qoʻlga olib, poytaxt Hirotni bosish, toj kiyish umidi bilan urinadi.", "source": "Oybek, Navoiy"}]}, {"order": 2, "text": "Gultoj.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Baʼzi qushlarning boshidagi etdor oʻsimta.", "examples": [{"text": "Xoʻrozning toji.", "source": ""}, {"text": "Kelin darhaqiqat yosh, lekin xuddi qiziqchilikka semirganday yum-yumaloq; egnida yengsiz qizil koʻylak, boshida popishakning tojiga oʻxshagan, lekin qizil shlyapa.", "source": "A. Qahhor, Toʻyda aza"}, {"text": "katta terakka ikkita qush kelib qoʻndi. Narining boshida toji bor.", "source": "S. Nurov, Narvon"}]}, {"order": 4, "text": "Biror narsaning yuqori, yetuk qismi, uning ifodachisi.", "examples": [{"text": "Inson barcha maxluqotning tojidir.", "source": "Oybek, Navoiy"}, {"text": "— Chidash kerak. Sabr — inson irodasining toji, — dedi Joʻraxon.", "source": "Nazarmat, Joʻrlar baland sayraydi"}, {"text": "Agar mazkur sheʼr bamisli bir qush boʻlsa, bu bayt uning toji-ku", "source": "S. Siyoyev, Avaz"}]}, {"order": 5, "text": "Biror musobaqada gʻoliblik unvoni va shu gʻoliblik uchun kiydiriladigan kiyim.", "examples": [{"text": "Qurʼaga koʻra, birinchi partiyada oq donalarni toj talabgori suradi.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 6, "text": "Quyosh atrofidagi, kun tutilish paytlarida yaxshi koʻrinadigan yorugʻ gardish.", "examples": [{"text": "Quyosh atmosferasining uchinchi, eng qalin va eng siyrak qatlami Quyosh toji deyiladi.", "source": "Astronomiya"}]}, {"order": 7, "text": "Gupchakka yoki boshqa asosga oʻrnatiladigan gardishsimon qism.", "examples": [{"text": "Shesternya toji. Toj shesternya.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/toj"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "166"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Shohlarning hukmronlik ramzi boʻlgan, qimmatbaho toshlar qadalgan ziynatli bosh kiyimi.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Baʼzi qushlarning boshidagi etdor oʻsimta.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ТОЖ", "raw_meaning": "TAÇ 1.Шоҳларнинг ҳукмронлик рамзи бўлган, қимматбаҳо тошлар қадалган зийнатли бош кийими. 2.Баъзи қушларнинг бошидаги этдор ўсимта."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "612"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "toj", "raw_meaning": "1. корона, венец; 2. гребень (петуха); 3. астр. корона."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "648"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "toj", "raw_meaning": "n crown, wreath (she'riyatda)"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "171"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "taj", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "TOJ", "raw_meaning": "taj."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "168"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "toj kiymoq", "source": ""}]}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "toj", "raw_meaning": "1. Krone f; ~ kiymoq sich krönen lassen; 2. (xoʻrozning) Hahnenkamm m"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-английский общественно-политический словарь", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Терминологический", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "263"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "тож", "raw_meaning": "crown; тож кийдирмок crown."}}, {"dictionary": {"name": "Словарь духовности", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "146"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Тож", "raw_meaning": "корона, венец crown couronne; crête (oiseau) تَاجٌ، إِكْلِيلٌ (أَكَالِيلُ)"}}]}