{"headword": "tilsiz", "key": "tilsiz", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Ogʻiz boʻshligʻida tili boʻlmagan, tili yoʻq.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Soʻzlash qobiliyatiga ega boʻlmagan, soʻzlay olmaydigan.", "examples": [{"text": "Bechora tilsiz jonivor egasining bu jinniliklariga quloqlarini jim-gina chimirib chidab bergan.", "source": "S. Anorboyev, Oqsoy"}, {"text": "Yoʻlchi tilsiz kabi, gʻayrishuuriy ravishda boshini chayqadi.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}, {"order": 3, "text": "Gap-soʻzsiz, indamay.", "examples": [{"text": "Unsin ham, kampir ham harakatsiz, tilsiz qotib qoldilar.", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}, {"text": "Mendan tilsizgina bir narsa soʻrar, Yolvorib fikrimga termiladi u.", "source": "R. Parfi, Koʻzlar"}, {"text": "Kutilmagan gʻazabga uchragan Bozorov nima deyishini bilmay, tilsiz, harakatsiz yogʻochday qotib turardi.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}]}, {"order": 4, "text": "Churq etgan ovoz eshitilmaydigan, jimjit.", "examples": [{"text": "Bir kun tilsiz kechaning Kirib qoʻyniga, Ashurni yoʻq qilishni Oldi boʻyniga.", "source": "Gʻayratiy"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "sifat", "source_url": "https://izoh.uz/word/tilsiz"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "646"}, "pos": "a", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "speechless", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tilsiz", "raw_meaning": "a speechless, dumb"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "168"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "TILSIZ", "raw_meaning": "1. tilsiz, tili joq; 2. gúnelek, saqaw; 3. awis. gáp-sózsiz, indemey."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "167"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "sprachlos", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tilsiz", "raw_meaning": "sprachlos, wortlos"}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "145"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Тилсиз", "raw_meaning": "лишённый языка, немой; безмолвный tongueless, dumb muet; silencieux أَخْرَسُ - خَرْسَاءُ (خُرْسٌ)، أَبْكَمُ- بَكْمَاءُ (بُكْمٌ)"}}]}