тиғ
tigʻтиғ
от 1. Қилич, ханжар, пичоқ, найза каби совуқ қуролларнинг умумий номи.
Тиғ яраси тузалар, тил яраси тузалмас. — Мақол
Аммо тиғ тегиб, қўл ёки оёғи узилганлар оҳ-воҳ уриб, мадад кутиб ётарди. — Мирмуҳсин, Меъмор
Эрназар жаллод, Шералини сиёсат билан йиқитди ва пўлат тиғини қинидан тортди. — Эрали ва Шерали
2. Кесувчи асбоб, қурол-яроғ ва шу кабиларнинг кескир қирраси, дами; турли машина, механизм ва шу кабиларнинг кескич қисми.
Болтанинг тиғи. Қиличнинг тиғи.
Кетмон тиғини қайирадиган тош-метин эски пахсаларни қизлар неча чақирим ердан ташиб келиб, далага тўкишди. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар
Қайнарнинг бўйдор ўтлари косилкаларнинг беомон тиғлари зарбидан юзтубан йиқиларди. — С. Анорбоев, Оқсой
3. Ништар, найза каби асбобларнинг ўткир учи, найзаси.
4. с. т. Ствол, мил.
Қўш тиғ милтиқ.
Вагондан энг кейин тушган ва милтиғини тиғидан ушлаб, кетмондай елкасига қўйиб келаётган Аҳмаджон — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз
5. кўчма Умуман, тиғ, найза каби таъсир ўтказувчи нарса, куч.
Зулм тиғи. Жабр тиғи.
Илм-у фан тиғи бирлан жаҳл бағрини қон сил. — Ҳамза
Уччига чиққан маъмуриятчи деган сарлавҳа остидаги мақоланинг ўткир тиғи Ойқизга қаратилган бўлса ҳам — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли
- Тиғ тегизмоқ (ёки урмоқ) Бирор асбоб, қурол билан кесмоқ. Тепа шохга асло тиғ тегиза кўрманглар. — Н. Сафаров, Олияхон Султонова
- Тиғ кўтармоқ Қурол-яроғ билан уруш-жангга хезланмоқ, жангга кирмоқ, жанг қилмоқ. Тақсир, узр, фуқарочилик, адолацизликка қарши яна тиғ кўтаришга тўғри келди. — Уйғун ва И. Султон, Алишер Навоий
- Тиғ урмоқ (ёки тортмоқ) Тиғ-яроғ билан зарб бермоқ. Тиғ уриб яраламоқ.Қайси фарзанд отасига тиғ тортар. — Рустамхон
- (Дами) тиғдан ўтказмоқ Ёппасига тиғ-яроғ билан ўлдирмоқ. Подшоҳ: — Ҳеч ким менга шу сирни ошкор қилмаса, шаҳар халқини дами тиғдан ўтказиб, тупроқ билан баробар қиламан, — дебди. — ЭртакларЯқинда Али уйқудан туради, зулфиқорини кўтариб, диндан чиққан бандаларни тиғдан ўтказади, дедилар. — С. Аҳмад, Ҳукм
- Қуёш (ёки кун, саратон) тиғи 1. Қуёш нури, шуъласи, ёғдуси. Кун тиғида ёниб-ўчиб Кўринади кетмонлар. — Т. Тўла;Кунларнинг бирида, саратоннинг тиғида боғбоннинг этлари увушибди, томоғи қуришибди. — Ё. Шукуров, Уч савол
- Қуёш (ёки кун, тонг) тиғ урди (ёки тортди, ёйди, ёрди) Қуёш чиқди, қуёш нур, шуъла таратди, ёғду сочди. Кун тиғ уриб қолган эди. Ўрталик аллақачон ёришган. — Ғ. Ғулом, Шум болаКун тиғ тортиб, дарёнинг у томонидаги адирларнинг сирти тўқ яшил, жилғалари қора тусга кирди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлариШарқ осмонининг тепасида тонг тиғ ура бошлаган бўлса ҳам, деворлар, дарахтлар ичига кўмилган шаҳар ҳали анча қоронғи эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунчаЧош-гоҳ маҳалида қуёш булутлар орасидан тиғ ёриб чиқди. — Р. Раҳмон, Меҳр кўзда
- Қўлга тиғ олмоқ Урушни бошлаган мен эмас, сенсан, энди жазосини тортасан ўзинг, Кўлга тиғ олишга мажбур этган сен. Энди шу тиғ билан ўйилар кўзинг. — Уйғун
ТИҒ
1. СИМ (тўр ва ш.к. тўқиш учун)Dantel veya yün örmekte kullanılan, ucu çengelli kısa şiş
2. БИГИЗBiz
3. ҚИЛИЧKılıç
тиғ
н edge, ray, weapon
ТИҒ
1. tıyıq, qural, jaraq
2. nayza, nishter
тиғ
Klinge f
- ўткир тиғ eine scharfe Klinge