{"headword": "теплопроводность", "key": "teploprovodnost", "entries": [{"dictionary": {"name": "Русско-узбекский словарь по математике", "title": "МАТЕМАТИКАДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ЛУҒАТ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Сабиров, Мардан Аюбович (1973). МАТЕМАТИКАДАН РУСЧА-ЎЗБЕКЧА ЛУҒАТ. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/matematikadan-ruscha-ozbekcha-lugat/", "page": "265"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "теплопроводность", "raw_meaning": "иссиқлик ўтказувчанлик"}}, {"dictionary": {"name": "Словарь строительных терминов", "title": "РУСЧА-ЎЗБЕКЧА-ҚОРАҚАЛПОҚЧА-ИНГЛИЗЧА ҚУРИЛИШ АТАМАЛАР ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Қосимов, Э. У.; Тўлаганов, А. А.; Асқаров, Б. А.; Ахмедов, С. И.; Ешниязов, Р. Н.; Жумамуратов, Д. Қ.; Хабилов, Б. А.; Ашрабов, А. А.; Қосимов, И. И.; Юсупов, Р. А.; Касимова, Г. А.; Пурханатдинов, А. П. (2017). РУСЧА-ЎЗБЕКЧА-ҚОРАҚАЛПОҚЧА-ИНГЛИЗЧА ҚУРИЛИШ АТАМАЛАР ЛУҒАТИ. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-ozbekcha-qoraqalpoqcha-inglizcha-qurilish-atamalar-lugati/", "page": "205"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Issiqlik oʻtkazuvchanlik", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Теплопроводность", "raw_meaning": "Иссиқлик ўтказувчанлик Ыссылық өткизиўшенлик Heat conduction"}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь металлургических терминов", "title": "Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати", "kind": "Терминологический", "imprint": "Абдурахмонов, С.; Қаюмова, М. С.; Ахтамов, Ф. Е.; Ашурова, М. Х.; Собирова, Ф. А. (2017). Русча - инглизча металлургия терминларининг ўзбекча изоҳли луғати. Tashkent: Fan va texnologiya.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ruscha-inglizcha-metallurgiya-terminlarining-ozbekcha-izohli-lugati/", "page": "334"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "[θɜ:.məl kʊndʌk'tɪvɪti]", "senses": [{"order": 1, "text": "jismning oʻz tanasi orqali issiqroq tomondan sovuqroq tomonga issiqlikni oʻtkazish xossasi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "теплопроводность", "raw_meaning": "thermal conductivity [θɜ:.məl kʊndʌk'tɪvɪti] иссиқлик ўтказувчанлик: жисмнинг ўз танаси орқали иссиқроқ томондан совуқроқ томонга иссиқликни ўтказиш хоссаси."}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь нефтегазовой промышленности", "title": "НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Терминологический", "imprint": "Абидов, Асрор Аббосович; Эргашев, Йўлдошбой; Қодиров, Малик Хафизович (2004). НЕФТЬ ВА ГАЗ САНОАТИ русча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Шарқ» нашриёт-матбаа акциядорлик компанияси Бош таҳририяти.", "url": "https://til.uz/lugatlar/neft-va-gaz-sanoati-ruscha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "485"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "gazli muhitning tashqaridan olgan issiqlikni berish qobiliyati. Gazlar kam issiqlik saqlaydi, ammo konvensiya va diffuziya kuchlari orqali oʻz muhitida temperaturani tenglashtirish qobiliyatiga ega. Issiqlik oʻtkazuvchanlik gazning tarangligi va issiqlik saqlashiga bogʻliq va kkal /(mg · °S) da ifodalanadi. Togʻ jinslarini issiqlik xususiyatlarini ifodalovchi koʻrsatkichlardan biri. Togʻ jinslarini isish tezligini bildiradigan issiqlik oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti a bilan, chiziqli kengayish $a_L$, hajm issiqlik kengayishi $a_v$ koeffitsiyentlari orqali belgilanadi: $\\alpha_L = \\frac{1}{L} \\frac{dL}{dT}$, $\\alpha_v = \\frac{1}{V} \\frac{dV}{dT}$, bunda L va V — mos ravishda togʻ jinsi namunasining boshlangʻich uzunligi va hajmi; dL va dV — temperatura dT ga oshishidan uzunlik va hajmning oshishi. I.oʻ. koeffitsiyenti togʻ jinslarining boshqa issiqlik xususiyatlari bilan quyidagicha bogʻliq: $\\alpha = \\lambda / c \\cdot \\rho$, bunda $\\lambda$ — issiqlik oʻtkazuvchanlik koeffitsiyenti; s — solishtirma issiqlik sigʻimi; $\\rho$ — togʻ jinsining zichligi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ТЕПЛОПРОВОДНОСТЬ", "raw_meaning": "Иссиқлик ўтказувчанлик — газли муҳитнинг ташқаридан олган иссиқликни бериш қобилияти. Газлар кам иссиқлик сақлайди, аммо конвенция ва диффузия кучлари орқали ўз муҳитида температурани тенглаштириш қобилиятига эга. Иссиқлик ўтказувчанлик газнинг таранглиги ва иссиқлик сақлашига боғлиқ ва ккал /(мг · °С) да ифодаланади. Тоғ жинсларини иссиқлик хусусиятларини ифодаловчи кўрсаткичлардан бири. Тоғ жинсларини исиш тезлигини билдирадиган иссиқлик ўтказувчанлик коэффициенти а билан, чизиқли кенгайиш $a_L$, ҳажм иссиқлик кенгайиши $a_v$ коэффициентлари орқали белгиланади: $\\alpha_L = \\frac{1}{L} \\frac{dL}{dT}$, $\\alpha_v = \\frac{1}{V} \\frac{dV}{dT}$, бунда L ва V — мос равишда тоғ жинси намунасининг бошланғич узунлиги ва ҳажми; dL ва dV — температура dT га ошишидан узунлик ва ҳажмнинг ошиши. И.ў. коэффициенти тоғ жинсларининг бошқа иссиқлик хусусиятлари билан қуйидагича боғлиқ: $\\alpha = \\lambda / c \\cdot \\rho$, бунда $\\lambda$ — иссиқлик ўтказувчанлик коэффициенти; с — солиштирма иссиқлик сиғими; $\\rho$ — тоғ жинсининг зичлиги."}}]}