{"headword": "tepki", "key": "tepki", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "1 Oyoq bilan berilgan zarb.", "examples": [{"text": "Xudoyqul bir nafas gʻingshib yotdi. Tepkidan ogʻrigan joylarini sekin-asta siladi.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}, {"text": "Bola koʻrsatilgan ikkinchi soʻzni oʻqiyman deb turganda, sinf eshigi qattiq tepkidan lang ochilib, ichkariga sovuq yopirilib kirdi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}]}, {"order": 2, "text": "Toʻp, zambarak kabi otish qurollaridan oʻq uzilganda, uning orqaga beradigan zarbi.", "examples": [{"text": "Toʻpning tepkini kamaytiradigan qurilmasi.", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "Oʻq otadigan qurollarning otish mexanizmini ishga soluvchi qismi.", "examples": [{"text": "Pulemyot tepkisi. Toʻpponcha tepkisi.", "source": ""}, {"text": "Otaymi, otmaymi! Oʻng qoʻlining barmogʻini miltiq tepkisiga yuborib, uni bosayotgan joyda yana toʻxtadi.", "source": "I. Rahim, Chin muhabbat"}]}, {"order": 4, "text": "Mahalliy toʻqish dastgohining oyoqlar bilan galma-gal bosib, dastgohni ishga tushirish, uning muntazam ishlashini taʼminlash uchun xizmat qiladigan qismi.", "examples": [{"text": "Hojiyaxon boʻz toʻqishni endi oʻrgangan, oʻng qoʻli tasma gʻaltakni tortsa, chap oyogʻi tepkini bosolmas, oʻng oyogʻi tepkini bossa, chap qoʻli gulani juftlolmas edi.", "source": "A. Muxtor, Opa-singillar"}]}, {"order": 5, "text": "Dastgohning shu qismini bosganda toʻqilib, zichlangan moki ipi.", "examples": [{"text": "Atlasning tepkisi qancha koʻp boʻlsa, abr bezakdan olinadigan taassurot shunchalik zoʻr boʻladi.", "source": "Gazetadan"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/tepki"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "1 Asosan, bolalarda uchraydigan, quloq oldi bezining yalligʻlanishidan iborat oʻtkir yuqumli kasallik.", "examples": [{"text": "Tepki koʻproq qish, bahor fasllarida uchraydi.", "source": "I. Fozilov, Tepki"}, {"text": "Tepki kasali bilan hamma yoshdagilar ham ogʻrishi kuzatiladi.", "source": "Saodat"}]}, {"order": 2, "text": "Ayrim kasalliklar tufayli paydo boʻladigan mayda, pufakchasimon qizil dogʻlar; toshma, gul.", "examples": [{"text": "Qizilcha kasali yuqadigan boʻlib ikkinchi kunida kishining taniga qizil tepkilar chiqadi.", "source": "Z. Tohiriy, Sogʻliqni saqlash"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/tepki"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "602"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Bir cismin kendini iten veya sıkıştıran başka bir cisme gösterdiği karşı etki, aksülamel.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Herhangi bir etkiye cevap olarak doğan söz veya davranış.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "TEPKİ", "raw_meaning": "1.АКС ТАЪСИР, 2.ЖАВОБ. 1.Bir cismin kendini iten veya sıkıştıran başka bir cisme gösterdiği karşı etki, aksülamel. 2.Herhangi bir etkiye cevap olarak doğan söz veya davranış."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "605"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tepki I", "raw_meaning": "1. пинок, толчок; ~ yemoq получить пинок; 2. воен. спусковой крючок; ◊ ~ arava уст. велосипед."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "605"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tepki II", "raw_meaning": "мед. свинка (болезнь)."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "645"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "a deep basket woven from twigs or branches", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tepki I", "raw_meaning": "n a deep basket woven from twigs or branches"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "645"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "kick", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tepki II", "raw_meaning": "n kick; ~ arava bicycle; ~ yemoq be kicked"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "645"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tepki III", "raw_meaning": "n tib. mumps"}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "645"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tepki IV", "raw_meaning": "n harb. trigger"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "165"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "TEPKI", "raw_meaning": "1. tepki, ayaq penen tebiw; 2. oq atatuǵın qurallardıń atıw mexanizmin iske túsiretuǵın bólimi; 3. jergilikli toqıw úskeneleriniń ayaqlar menen gezekpe-gezek basıp, úskeneniń úzliksiz islewin támiyinlewshi bólimi; 4. juqpalı kesellik."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "165"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Fußtritt m", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Mumps m", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Abzug m", "examples": []}, {"order": 4, "text": "Pedal n", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tepki", "raw_meaning": "1. Fußtritt m, Stoß m; 2. tib. Mumps m, Ziegenpeter n, Flecktyphus m; 3. harb. Abzug m; 4. tex. Pedal n, Fußhebel m"}}]}