{"headword": "taxta", "key": "taxta", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Xodadan uzunasiga tilib olingan yassi yogʻoch boʻlagi.", "examples": [{"text": "Qaragʻay taxta. Taxtani randalamoq.", "source": ""}, {"text": "Birinchi xonaga kiraverishda uzun enli taxta qoʻyilibdi.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}, {"text": "Gʻulomjon daladagi terakzorlaridan toʻrtta baqaterakni kestirib, taxta tildirdi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}]}, {"order": 2, "text": "Boʻr bilan xat yozish uchun maxsus yasalgan maktab-oʻquv quroli.", "examples": [{"text": "Xonada oʻntacha eski, chang bosgan parta, kiraverishdagi devorga kattakon qora taxta qoqilgan edi.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}, {"text": "Bolalarda daftar-u qalam, sinfda taxta-yu boʻr boʻlsa ham, oʻqish kitoblarining yoʻqligi Gʻulomjonni yomon dilxun qilar edi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}]}, {"order": 3, "text": "Abjad yozilgan dastali taxtacha (eski maktabda oʻquv quroli sifatida ishlatilgan).", "examples": [{"text": "Ikki hafta harflar yozilgan taxta oʻqiganimdan keyin domla: — Shanba kuni haftiyakka tushasan — dedi.", "source": "A. Qahhor, Oʻtmishdan ertaklar"}]}, {"order": 4, "text": "Turli maqsadda foydalanish uchun taxta, faner va shu kabilardan ishlangan narsa.", "examples": [{"text": "Shaxmat taxtasi. Eʼlonlar taxtasi. Yodgorlik taxtasi. Osh taxta,", "source": ""}, {"text": "Men uni tennis taxtasiga boshlab, oʻzimcha oʻyin qoidasini tushuntirgan boʻldim.", "source": "H. Nazir, Yonar daryo"}, {"text": "Turli voqelik va yangiliklarni yoyishda shior va plakatlar, tematik stend va koʻrsatkich taxtalari alohida oʻrin tutadi.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 5, "text": "Turli oʻlchamdagi toʻrt burchak yaxlit qogʻoz, varaq.", "examples": [{"text": "Qoching! Oʻzim yozaman, dedim. Oʻtirib, yetti taxta qogʻozni toʻldirdim, eshitganlarimning hammasini yozdim.", "source": "Oydin, Sadagʻang boʻlay, komandir"}, {"text": "Anavi qutida yaxshi, koʻk chiziqli taxta qogʻoz bor, oʻshandan ikki varagʻini olib, mana bu yerga oʻtir, qizim [dedi Onaxon].", "source": "A. Muxtor, Opa-singillar"}]}, {"order": 6, "text": "Shu taxlitdagi, oʻlchamdagi oyna, tosh, metall va shu kabilar; plita.", "examples": [{"text": "Marmar taxta. Bir taxta tunuka. Bir taxta oyna. Taxta choy.", "source": ""}, {"text": "Maydonning bir chekkasidagi keksa majnuntol ostida bir-biriga suyab qoʻyilgan ikkita qora tosh taxta sagʻana shaklini olib turar edi.", "source": "A. Qahhor, Xotinlar"}, {"text": "Chetroqqa chiqib, beton taxtaga oʻtirdim.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}]}, {"order": 7, "text": "Marza bilan ajratilgan yer boʻlagi; karta.", "examples": [{"text": "Ikki taxta poliz. Tuyaning hazili bir taxta gʻoʻzani yeydi.", "source": "Maqol"}, {"text": "Soyga tushguncha koʻndalang egatli alohida taxta boshlanadi.", "source": "A. Qodiriy, Obid ketmon"}, {"text": "Ochilgan yerni katta-katta taxta Qilib, ish boshladi ekmakka paxta.", "source": "Habibiy"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/taxta"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Suyanchiqsiz keng divan.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/taxta"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "158"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Yoʻladan uzunasiga tilib olingan yassi yogʻoch boʻlagi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ТАХТА", "raw_meaning": "TAHTA Йўладан узунасига тилиб олинган ясси ёғоч бўлаги."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "600"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "доска", "examples": [{"text": "qurilishga taxta kerak", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "taxta", "raw_meaning": "1. доска; qurilishga ~ kerak для строительства нужны доски; shaxmat ~si шахматная доска; 2. плита; лист; marmar ~si мраморная плита; ~ choy плиточный чай; bir ~ faner один лист фанеры; ◊ ~-oʻqlogʻini yigʻishtirmoq (букв. собирать свои доску и скалку) собирать манатки; сматывать удочки; ~ boʻlib qolmoq 1) остолбенеть, окаменеть (от испуга, изумления т.п.); 2) остыть, отвердеть, окостенеть."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "643"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "taxta n", "raw_meaning": "board, wood, plank; hurmat ~si honour roll; ~ yog'och planks, floorboards"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "162"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}, {"order": 3, "text": "", "examples": []}, {"order": 4, "text": "", "examples": []}, {"order": 5, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "TAXTA", "raw_meaning": "1. taxta, faner; 2. qaǵaz; 3. plita; 4. shel menen ajıratılǵan jer bólegi; 5. súyengishi joq keń divan."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "163"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Brett n", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "taxta", "raw_meaning": "Brett n; shaxmat ~si Schachbrett n"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-inglizcha ijtimoiy-siyosiy lugʻat", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "247"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "hurmat taxtasiga qoʻymoq", "source": ""}, {"text": "xotira taxtasini (lavhasini) ochmoq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "тахта", "raw_meaning": "board, plague, plane, plank; тош тахта slate; эълонлар тахтаси notice-board; ҳурмат тахтаси board of honour (honour roll); ҳурмат тахтасига қўймоқ put on the board of honour (honour roll); хотира тахтасини (лавҳасини) очмоқ unveil a memorial plague."}}]}