{"headword": "tashabbus", "key": "tashabbus", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror ishga boshlovchi, daʼvat etuvchi saʼy-harakat, gʻayrat.", "examples": [{"text": "Ilgʻorlar tashabbusi bilan boshlangan musobaqa. Tashabbus koʻrsatib ishlamoq.", "source": ""}, {"text": "Odamlarda gʻayrat va tashabbus yashnab ketdi.", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}, {"text": "Mayin junli zotli koʻylar urchi-tish ishi oʻz tashabbusimiz bilan qilindi.", "source": "S. Anorboyev, Oqsoy"}]}, {"order": 2, "text": "Uddaburonlik bilan mustaqil ish olib borish xislati, biror ishda boshchilik, yetakchilik roli.", "examples": [{"text": "Tashabbusni koʻlga olmoq. Tashabbusni koʻldan berib qoʻymoq.", "source": ""}, {"text": "[Elmurod] Bu muvaffaqiyatni toʻla va butunlay koʻlga kiritish uchun, bu ishda koʻproq tashabbus koʻrsatayotgan Gulsumga doimiy taʼsir qilib turish lozimligini hech bir unutmadi.", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}, {"text": "Koʻnglining bir chetida Tashabbusni koʻldan bermaslik kerak! degan eʼtiqodi chinqiradi.", "source": "P. Qodirov, Uch ildiz"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/tashabbus"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "158"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror ishga boshlovchi.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ТАШАББУС", "raw_meaning": "TEŞEBBÜS, GİRİŞİM Бирор ишга бошловчи."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "601"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "tashabbus koʻrsatmoq", "source": ""}]}, {"order": 2, "text": "", "examples": [{"text": "vatanparvarlik tashabbusi", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tashabbus", "raw_meaning": "1. инициатива; ~ ko‘rsatmoq проявлять инициативу; 2. начинание, почин; vatanparvarlik ~i патриотическое начинание."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "643"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "initiative", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tashabbus n", "raw_meaning": "initiative; ~ ko'rsatmoq show initiative"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "162"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "baslama", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "TASHABBUS", "raw_meaning": "baslama, iniciativa."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "163"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Initiative [-v-] f", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "tashabbus", "raw_meaning": "Initiative [-v-] f, Anregung f; ~ koʻrsatmoq Initiative zeigen"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-inglizcha ijtimoiy-siyosiy lugʻat", "title": "ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар", "kind": "Terminologik", "imprint": "Қамбаров, Носир (2015). ЎЗБЕКЧА-ИНГЛИЗЧА ЛУҒАТ: ижтимоий-сиёсий сўзлар, бирикмалар ва атамалар. Tashkent: Yangi nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-inglizcha-lugat-ijtimoiy-siyosiy-sozlar-birikmalar-va-atamalar/", "page": "247"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "kishilarning (odamlarning) ijodiy tashabbusini koʻtarmoq", "source": ""}, {"text": "omma tashabbusiga suyanmoq", "source": ""}, {"text": "odamlarning ijodiy tashabbusini koʻtarmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbus bilan chiqmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbus bilan chiqmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbus koʻrsatmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusga qarshi chiqmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni boykot qilmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni bostirmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni olqishlamoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni rad etmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni ragʻbatlantirmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni rivojlantirmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni saqlab qolmoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni soʻndirmoq (oʻldirmoq)", "source": ""}, {"text": "tashabbusni qoʻllab-quvvatlamoq", "source": ""}, {"text": "tashabbusni oʻz qoʻliga olmoq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [{"kind": "sinonim", "target": "ташаббускорлик"}], "extra": {"raw_word": "ташаббус (син ташаббускорлик)", "raw_meaning": "initiative, undertaking, innovation; бировнинг ташаббуси билан on the initiative of somebody; ватанпарварлик ташаббуси patriotic initiative; дипломатик ташаббус diplomatic initiative; кимнингдир ташаббуси билан on somebody's initiative; кишиларнинг (одамларнинг) ижодий ташаббусини кўтармоқ enhance the creative initiative of the people; конструктив ташаббус constructive initiative; омма ташаббусига суянмоқ be supported by popular initiative (by the initiative of the masses); одамларнинг ижодий ташаббусини кўтармоқ enhance the creative initiative of the people; сиёсий ташаббус political initiative; стратегик ташаббус strategic initiative; тарихий ташаббус historic initiative; ташаббус билан чиқмоқ propose (come forward with) an initiative; ташаббус билан чиқмоқ propose (come forward with) an initiative; ташаббус кўрсатмоқ display (show) initiative; ташаббусга қарши чиқмоқ oppose an initiative; ташаббусни бойкот қилмоқ boycott initiative; ташаббусни бостирмоқ kill (curb) the initiative; ташаббусни олқишламоқ praise an initiative; ташаббусни рад этмоқ reject an initiative; ташаббусни рағбатлантирмоқ encourage the initiative; ташаббусни ривожлантирмоқ develop an initiative; ташаббусни сақлаб қолмоқ hold (keep, retain) the initiative; ташаббусни сўндирмоқ (ўлдирмоқ) kill (curb) the initiative; ташаббусни қўллаб-қувватламоқ approve an initiative; back (support, give support to) an initiative; ташаббусни ўз қўлига олмоқ take the initiative (lead); ташқи сиёсий ташаббус foreign-policy initiative; тинчлик ташаббуси peace initiative; урушга қарши (йўналтирилган) ташаббус anti-war initiative; қитъани ядросиз ҳудудга айлантириш бўйича ташаббус initiative to turn the continent"}}, {"dictionary": {"name": "Maʼnaviyat lugʻati", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Terminologik", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "140"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Ташаббус", "raw_meaning": "инициатива initiation initiative, entreprise, impulsion مُبَادَرَةٌ، تَشَبُّثٌ"}}]}