{"headword": "taqsimlangan maʼlumotlar bazasi", "key": "taqsimlangan malumotlar bazasi", "entries": [{"dictionary": {"name": "Axborot-kommunikatsiya texnologiyalari izohli lugʻati", "title": "Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати", "kind": "Terminologik", "imprint": "Амиров, Д.М.; Атаджанов, А.Ю.; Атаджанов, Д.Ю.; Ибрагимов, Д.А.; Раҳимжонов, З.Ё.; Саидхўжаев, С.С. (2010). Ахборот-Коммуникация Технологиялари Изоҳли Луғати. Tashkent: БМТТДнинг Ўзбекистондаги ваколатхонаси.", "url": "https://til.uz/lugatlar/axborot-kommunikatsiya-texnologiyalari-izohli-lugati/", "page": "229"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Tarkibi axborot tarmogʻining bir nechta abonent tizimlarida joylashgan maʼlumotlar bazasi. DDBning mohiyati katta hajmdagi axborotdan foydalanuvchilarning foydalanishini tashkil qilishdadir. Bunda, bir tarafdan, maʼlumotlar, ularga eng katta ehtiyoj boʻlgan punktlarda joylashtirilsa, ikkinchi tarafdan, tranzaksiya yordamida, qayerda joylashishidan qatʼiy nazar, ixtiyoriy maʼlumotlardan foydalanish taʼminlanadi. Quyidagilar DDBning oʻziga xos xususiyatlaridir: - fazoviy shaffoflik, bu bazaning tarkibiy qismlari qayerda joylashganini bilintirmaslik imkonini beradi; - taqsimlash shaffofligi, bu maʼlumotlarni ixtiyoriy abonent tizimlarda joylashtirishga yoʻl qoʻyadi; - toʻla funksionallik, yaʼni bir tizimda joylashgan, bazada mumkin boʻlgan amallarning barchasini bajarish imkoni; - maʼlumotlarning butligi, bunda maʼlumotlarni kuzatish va xatolarni tuzatish bilan taʼminlanganligi nazarda tutiladi; - tizimda ishlatilayotgan qurilmalarning turiga nisbatan mustaqillik.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "тақсимланган маълумотлар базаси", "raw_meaning": "ингл: distributed database (DDB) рус: распределенная база данных Таркиби ахборот тармоғининг бир нечта абонент тизимларида жойлашган маълумотлар базаси. DDBнинг моҳияти катта ҳажмдаги ахборотдан фойдаланувчиларнинг фойдаланишини ташкил қилишдадир. Бунда, бир тарафдан, маълумотлар, уларга энг катта эҳтиёж бўлган пунктларда жойлаштирилса, иккинчи тарафдан, транзакция ёрдамида, қаерда жойлашишидан қатъий назар, ихтиёрий маълумотлардан фойдаланиш таъминланади. Қуйидагилар DDBнинг ўзига хос хусусиятларидир: - фазовий шаффофлик, бу базанинг таркибий қисмлари қаерда жойлашганини билинтирмаслик имконини беради; - тақсимлаш шаффофлиги, бу маълумотларни ихтиёрий абонент тизимларда жойлаштиришга йўл қўяди; - тўла функционаллик, яъни бир тизимда жойлашган, базада мумкин бўлган амалларнинг барчасини бажариш имкони; - маълумотларнинг бутлиги, бунда маълумотларни кузатиш ва хатоларни тузатиш билан таъминланганлиги назарда тутилади; - тизимда ишлатилаётган қурилмаларнинг турига нисбатан мустақиллик."}}]}