{"headword": "sut", "key": "sut", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Odam (ayol) va sutemizuvchi hayvonlarning laktatsiya davrida sut bezlarida ishlab chiqariladigan, yangi tugʻilgan naslni oziqlantiradigan murakkab kimyoviy tarkibli oq rangdagi suyuqlik.", "examples": [{"text": "Sut bezlari. Bola yigʻlamasa, ona sut bermaydi.", "source": "Maqol"}, {"text": "Koʻkragimda sutim deb, Yuragimda oʻtim deb, Enasi shoʻr yigʻlaydi, Qaydasan, Ahmadim, deb.", "source": "Oysuluv"}, {"text": "Iskandar yelinning soʻrgʻichdek uchlaridan tiz-tiz otilib chiqib, xurmaga oppoq ipdek pov-pov choʻzilib tusha-yotgan sutga hayrat bilan tikilib qoldi.", "source": "S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi"}]}, {"order": 2, "text": "Sigir, qoʻy, echki va shu kabilar chorva mollarining emchagidan sogʻib olingan shunday suyuqlik (ovqat va mahsulot sifatida).", "examples": [{"text": "Sigir suti. Yogʻli sut. Sut sanoati. Sut mahsulotlari. Sutdan ogʻzi kuygan qatiqni puflab ichar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Kechagi chorshanba bozorda bir sigir oldim deng, yegani quruq xashag-u sutiga qoshiq botmaydi — shundoqqina qaymoq.", "source": "Askiya"}, {"text": "Oshqozonda hazm boʻlib ketishi zarur boʻlgan dorilarni sut bilan ichish mutlaqo mumkin emas.", "source": "Fan va turmush"}]}, {"order": 3, "text": "Baʼzi oʻsimliklarning tanasi, poyasi yoki hosilidagi oq suyuqlik.", "examples": [{"text": "Semizoʻtning suti. Dumbul joʻxorining suti,", "source": ""}, {"text": "Bir kuni Fayzulla bilan suti qotgan dumbul oʻriklarni terib olib, juftmi-toq oʻynab oʻtirsak, koʻchada birov chaqirganday boʻldi.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "ot", "source_url": "https://izoh.uz/word/sut"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "150"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Emizikli onaning koʻkrak bezlaridan yoki hayvonning emchak bezlaridan chiqadigan oq suyuqlik.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "СУТ", "raw_meaning": "SÜT Эмизикли онанинг кўкрак безларидан ёки ҳайвоннинг эмчак безларидан чиқадиган оқ суюқлик."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "573"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Kadınların ve memeli dişi hayvanların beslemek için memelerinden gelen, besin değeri yüksek beyaz sıvı.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Bazı bitkilerin türlü organlarında bulunan beyaz renkte öz su.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "SÜT", "raw_meaning": "СУТ 1.Kadınların ve memeli dişi hayvanların beslemek için memelerinden gelen, besin değeri yüksek beyaz sıvı. 2.Bazı bitkilerin türlü organlarında bulunan beyaz renkte öz su."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "588"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "bir kosa olamga dud", "source": ""}, {"text": "sut (или qon) bilan kirgan – jon bilan chiqar", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "sut", "raw_meaning": "молоко; молочный; bir kosa olamga dud загадка из одной чашки молока по всему свету чад (Туман); ~ (или qon) bilan kirgan – jon bilan chiqar погов. (букв. всосанное с молоком матери выйдет только с душой) это у него в крови; соотв. горбатого могила исправит; ◊ ~ haqi (букв. плата за молоко) калым (выкуп) для матери (плата за то, что мать кормила свою дочь грудью); ~ini pishirib ichgan шутл. сообразительные, смышленные умные (о современных детях)."}}, {"dictionary": {"name": "Inglizcha-oʻzbekcha, oʻzbekcha-inglizcha lugʻat", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "635"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "sut", "raw_meaning": "n milk"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "156"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "yogʻli sut", "source": ""}, {"text": "sut mahsulotlari", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "sut", "raw_meaning": "Milch f; yogʻli ~ fette Milch; ~ mahsulotlari Molkereiprodukte pl, Milchwaren pl"}}, {"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "300"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "Qïmïz süt ya yün yay ya yuyrut qurut", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "SÜT", "raw_meaning": "sut – молоко – milk. Qïmïz süt ya yün yay ya yuyrut qurut – Qimiz, sut, yo yung, yog‘, yoki qatiq, qurt – Кумыс, молоко или шерсть, масло или кислое молоко, сыр – Kumis, milk or wool, butter or sour milk, cheese (QBN, 320₃; QBN, 4338; 161a3)."}}]}