{"headword": "shoʻr", "key": "shor", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Meʼyoridan ortiq tuz solingan, taʼmi oʻt-kir (ovqat, taom haqida).", "examples": [{"text": "Shoʻr ovqat. Palovni shoʻr qilib qoʻymoq. Achchiq-chuchukni shoʻr qilib yubormoq.", "source": ""}, {"text": "[Qodirjon:] Hali osh vaqtida, oshning tuzini past qilib qoʻyib-san yoki shoʻr qilib qoʻyibsan, deb bahona qilaman-da, katta janjal chiqaraman.", "source": "Hamza, Tuhmatchilar jazosi"}]}, {"order": 2, "text": "Tuzlangan.", "examples": [{"text": "Shoʻr baliq. Shoʻr karam.", "source": ""}]}, {"order": 3, "text": "Tarkibida tuz moddasi koʻp boʻlgan, shoʻr bosgan.", "examples": [{"text": "Shoʻr dengiz. Shoʻr koʻl. Shoʻr tuproq. Shoʻr suv.", "source": ""}, {"text": "Ayniqsa, erta bahorda boronalash shoʻr yerlarda katta foyda beradi.", "source": "Gazetadan"}]}, {"order": 4, "text": "Tuproq tarkibida tuzning koʻpligidan yer betida hosil boʻlgan tuz moddasi.", "examples": [{"text": "Yerning shoʻrini yuvmoq.", "source": ""}, {"text": "Yerda hali shoʻr koʻp. Sotiboldi otam ham mening fikrimni tasdiqlayaptilar.", "source": "N. Safarov, Xadicha Ahrorova"}, {"text": "Oʻrmonjon shoʻr bosgan yerdan ilon izi boʻlib oʻtib, toʻqayga kirib ketgan tuproqtepani qamchining sopi bilan koʻrsatib: — Kanal! — dedi.", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}]}, {"order": 5, "text": "Terning ust-boshga tepishidan kiyimda hosil boʻladigan tuz, oq dogʻ.", "examples": [{"text": "Erta-yu kech tosh maydalab yelkalarini bir ellik shoʻr bosgan yigitlar [darvishga:] Yoʻlingdan qol-ma! deyishibdi.", "source": "S. Anorboyev, Oqsoy"}, {"text": "Ot yoʻrttirib Yusuf Madyorov kelib qoldi. U hamon temiryoʻlchi kiyimida — egnida qora kitel, terining shoʻri yelkasida oqarib yotardi.", "source": "Sh. Toshmatov, Erk qushi"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "sifat", "source_url": "https://izoh.uz/word/sho‘r"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Toley past, baxtsiz, bechora; shoʻrlik.", "examples": [{"text": "Qozi, mufti — bari boyning chokari, Kambagʻal shoʻr azaldan xizmatkori.", "source": "Ergash Jumanbulbul oʻgʻli"}, {"text": "Ilohim, qurisin podshoning ishi, Koʻp boʻldi-ku menday shoʻrning koyishi.", "source": "Shirin bilan Shakar"}]}, {"order": 2, "text": "Azob-uqubat, kulfat; baxtsizlik.", "examples": [{"text": "Xudo bandasini yaratganda, peshonasiga chorakor boʻlasan, deb yozmasin E-ha, kambagʻalning shoʻrini asti soʻramang.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha"}, {"text": "Oʻylasam, har dam hamiyat oʻti dil-da mavj urar, Solgali dushman boshiga shoʻr-u savdo boraman.", "source": "Habibiy"}, {"text": "Xonim, turgin shu vaʼdada haqiqat. Turmasang, solurman shoʻr-u qiyomat.", "source": "Islom shoir"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "sifat", "source_url": "https://izoh.uz/word/sho‘r"}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-turkcha izohli lugʻat", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Tarjima", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "208"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Meʼyoridan ortiq tuz solingan taʼmi oʻtkir (ovqat, taom haqida).", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ШЎР", "raw_meaning": "TUZLU\tМеъёридан ортиқ туз солинган таъми ўткир (овқат, таом ҳақида)."}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "689"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "солёный", "examples": [{"text": "shoʻr qilmoq", "source": ""}]}, {"order": 2, "text": "солончаковый", "examples": [{"text": "shoʻr yerda ekin bitmas", "source": ""}, {"text": "shoʻr suv", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "sho‘r", "raw_meaning": "1. солёный; sho‘r qilmoq пересолить; 2. солончаковый, засоленный; sho‘r yerda ekin bitmas посл. на солончаках урожай не произрастает; sho‘r suv солёная вода; ◊ sho‘r peshona несчастная судьба; sho‘rim qursin на моё горе; voy sho‘rim! или sho‘rimga sho‘rva to‘kilsin! разг. ах, я несчастный; боже ты мой»; uning ~i quridi его постигла неудача ~ing qurg‘ur бедный, бедняга, несчастный; ~ini quritmoq обездолить (кого-л.); навлечь беду (на кого-л.)."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "250"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "shor", "examples": []}, {"order": 2, "text": "duzlangan", "examples": []}, {"order": 3, "text": "quramında duz kóp bolģan", "examples": []}, {"order": 4, "text": "sorlı", "examples": []}, {"order": 5, "text": "azap-aqıret", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "SHO‘R", "raw_meaning": "1. shor, duzlı; 2. duzlangan; 3. quramında duz kóp bolģan, shor basqan; 4. sorlı, biyshara, baxıtsız; 5. azap-aqıret; baxıtsızlıq."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-nemischa lugʻat", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "217"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "shoʻr bodring", "source": ""}]}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "sho'r", "raw_meaning": "1. (ovqat) salzig, (ein)gesalzen; ~ bodring saure Gurken; 2. (yer) salzig, salzhaftig"}}]}