{"headword": "qutqarmoq", "key": "qutqarmoq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Koʻngilsiz, ogʻir, xavfli va shu kabilar holdan chiqarmoq, xalos qilmoq.", "examples": [{"text": "Azobdan qutqarmoq. Xijolatdan qutqarmoq. Ulimdan qutqarmoq. Sharmanda boʻlishdan qutqarmoq. Tilni tiygan boshni qutqarar.", "source": "Maqol"}, {"text": "Xudo xayringizni bersin meni tashvishdan qutqaring.", "source": "K. Yashin, Hamza"}]}, {"order": 2, "text": "Boʻshatmoq, chiqarib olmoq, ozod qilmoq.", "examples": [{"text": "Qamoqdan qutqarmoq.", "source": ""}, {"text": "[Otam bilan onam:] Toza sharmanda boʻldik. Besh-olti yilga kestirib yuborsa, seni qanday qilib qutqarib olamiz?", "source": "P. Tursun, Oʻqituvchi"}]}, {"order": 3, "text": "Xalos, xorij qilmoq.", "examples": [{"text": "Ichkilikbozlikdan qutqarmoq. Qarzdan qutqarmoq.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/qutqar"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "252"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Koʻngilsiz, ogʻir, xavfli va sh.k. holdan chiqarmoq, ozod, xalos qilmoq; yomon kishi, narsa va sh.k.dan saqlamoq.", "examples": []}, {"order": 2, "text": "Boʻshatmoq, chiqarib olmoq, ozod qilmoq.", "examples": []}, {"order": 3, "text": "Xalos, xorij qilmoq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҚУТҚАРМОҚ", "raw_meaning": "KURTARMAK 1.Кўнгилсиз, оғир, хавфли ва ш.к. ҳолдан чиқармоқ, озод, халос қилмоқ; ёмон киши, нарса ва ш.к.дан сақламоқ. 2.Бўшатмоқ, чиқариб олмоқ, озод қилмоқ. 3.Халос, хориж қилмоқ."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "561"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "qullikdan qutqarmoq", "source": ""}, {"text": "azobdan qutqarmoq", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qutqarmoq", "raw_meaning": "освобождать; избавлять, спасать, выручать; qullikdan ~ освобождать от рабства; azobdan ~ избавлять от мучения."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "607"}, "pos": "v", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "set free", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qutqarmoq", "raw_meaning": "v set free, release, liberate (from), save, rescue (xavfdan)"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "125"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "QUTQARMOQ", "raw_meaning": "qutqarıw, azat etiw, bosatıw, jazdırıw."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "140"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qutqarmoq", "raw_meaning": "retten vt, bergen vt"}}, {"dictionary": {"name": "Словарь-справочник словесного управления", "title": "Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков", "kind": "Терминологический", "imprint": "Федоров, Вениамин Александрович; Алиев, Ғани Ашурович (1997). Ўзбек-рус-инглиз-немис тилларида сўз бошқарувига доир луғат-маълумотнома / Словарь-справочник словесного управления узбекского-русского-английского-немецкого языков. Tashkent: Ўқитувчи.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-rus-ingliz-nemis-tillarida-soz-boshqaruviga-doir-lugat-malumotnoma-slovar-spravochnik-slovesnogo-upravleniya-uzbekskogo-russkogo-angliyskogo-nemetskogo-yaz-kov/", "page": "257"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "Askar bolani (kimni?) oʻt ichidan (qayerdan?) qutqarib olib chiqdi.", "source": ""}, {"text": "A soldier have saved a child (whom?) from a fire (what ... from?).", "source": ""}, {"text": "Ein Soldat hat ein Kind (wen?) aus dem Feuer (woraus?) gerettet.", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "867. қутқармоқ", "raw_meaning": "Бли ТК Бли ТК + ичидан: Аскар болани (кимни?) ўт ичидан (қаердан?) қутқариб олиб чиқди. спасти ВП из РП: Солдат спас ребёнка (кого?) из огня (из чего? / откуда?) to save smb. from smth.: A soldier have saved a child (whom?) from a fire (what ... from?). retten A aus von D: Ein Soldat hat ein Kind (wen?) aus dem Feuer (woraus?) gerettet."}}, {"dictionary": {"name": "Словарь духовности", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "207"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "освобождать", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Қутқармоқ", "raw_meaning": "освобождать, спасать, выручать to save; to rescue sauver, libérer أَنْقَذَ، نَجَّى، أَنْجَى، حَرَّرَ مِنْ"}}]}