{"headword": "qiy", "key": "qiy", "entries": [{"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "QIY ' qoʻy, echki, tuya qumaloqlaridan iborat goʻng qatlami'. Qoʻylarning tagida yotgan ikki yillik q i y n i palaxsa-palaxsa hilib koʻchirdik. Qadimgi turkiy tilda ham shunday maʼnoni anglatgan bu ot asli qïgʻ tarzida talaffuz qilingan (Devon, III, 142; DS, 440), eski oʻzbek tilida bu soʻz oxiridagi gʻ undoshi y undoshiga almashgan (ССТТН, II, 101; КРС, 478), keyin — chalik ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qïgʻ > qïy > qiy", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Qoʻy, echki yoki tuya qumalogʻidan iborat goʻng qatlami", "examples": [{"text": "Bir joyda xazina koʻrganman.. Uch-toʻrt yillik qoʻy qiyi bosilib yotibdi", "source": "Samar Nurov, Narvon"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/qiy"}}, {"dictionary": {"name": "Izohli lugʻat", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Izohli", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Baʼzi qushlar chiqaradigan tovushni bildiradi", "examples": [{"text": "Qashqa tomondan inidan bezovta qilingan saqoqushning \"qiy-qiy\"i eshitildi", "source": "Samar Nurov, Narvon"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/qiy"}}, {"dictionary": {"name": "Ruscha-oʻzbekcha va oʻzbekcha-ruscha lugʻat", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Tarjima", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "551"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "помёт овцы или верблюда", "examples": []}, {"order": 2, "text": "слежавшийся навоз, извлекаемый из овчарни", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qiy", "raw_meaning": "1. помёт овцы или верблюда; 2. слежавшийся навоз, извлекаемый из овчарни; ◊ qo'y ko'rmasak ham, ~ ko'rganmiz разг. ирон. (букв. хоть и не имели мы овец, да все же видали овечий помёт) соотв. не чванься, квас, не лучше нас; и мы не лыком шиты."}}, {"dictionary": {"name": "Oʻzbekcha-qoraqalpoqcha lugʻat", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Tarjima", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "118"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "qıy", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "QIY", "raw_meaning": "qıy, kón."}}, {"dictionary": {"name": "«Qutadgʻu bilig» izohli lugʻati", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Terminologik", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "263"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": [{"text": "Sözin qïyyučï begkä tutma umunč", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "QÏY=", "raw_meaning": "chekinmoq, qaytmoq – отступать, отказываться – return. Sözin qïyyučï begkä tutma umunč – Soʻzidan qaytuvchi bekka ishonch"}}]}