{"headword": "qistamoq", "key": "qistamoq", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror ish-harakat qilishga zoʻr berib undamoq yoki zoʻrlamoq, hol-joniga qoʻymay iltimos qilmoq.", "examples": [{"text": "Qalandar yigit bir tilik handalakni iymanib yedi Avazning qistashiga qaramay, qaytib handalakka qoʻl urmadi.", "source": "S. Siyoyev, Yorugʻlik"}, {"text": "Uning [Sharofatning] moʻljaliga koʻra, Sidiqjon yana qasam ichishi, yur, deb qistashi, hol-joniga qoʻymasligi kerak edi.", "source": "A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari"}]}, {"order": 2, "text": "Zoʻr berib shoshirmoq, qistovga olmoq, oshiqtirmoq.", "examples": [{"text": "[Oʻzbek oyim] Toʻyni tez boshlash uchun oʻgʻlini Margʻilon ketmakka qistay boshladi.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}, {"text": "Anvar uning sidqidildan gapirayotganini tushundi shekilli, yana qistadi: — Kech boʻlib ketyapti, tur.", "source": "Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol"}]}, {"order": 3, "text": "Qaytib berishni (qaytarishni) talab qilmoq.", "examples": [{"text": "Toʻyda toʻningni qistama.", "source": "Maqol"}, {"text": "Nokasdan qarz boʻlma — ham yoʻlda qistar, ham goʻrda.", "source": "Maqol"}, {"text": "Bir kuni musallas suzdim, suzmasam boʻlmas edi, Chunki amakim xumini qistadi.", "source": "A. Qahhor, Qanotsiz chittak"}]}, {"order": 4, "text": "Tez yurishga undamoq, tezlamoq.", "examples": [{"text": "Hoʻkiz kallasini egib, omochni tortishga urinar, qoʻshchi hadeb qistar edi.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha."}, {"text": "Ul ikki yigit sahar vaqti ot qoʻyganicha Chambil yoʻlida qistab yoʻl bosdi.", "source": "Boʻtakoʻz"}]}, {"order": 5, "text": "Oʻzidan oldin kelgan soʻz bilan ifodalangan ish-harakatni bajarishga kuchli xohish yoki qaytarib boʻlmaydigan talab paydo boʻlganligini bildiradi.", "examples": [{"text": "Kulgim qistadi. Bilgisi qistadi. Soʻzlagisi qistadi. Yoʻtalgisi qistayapti. Gʻayratsizning gʻayrati ish bitganda qistaydi.", "source": "Maqol"}, {"text": "Jahlim qistab, tishlarim gʻijirlab ketdi.", "source": "H. Nazir, Yonar daryo"}, {"text": "Bilasizmi, koʻngling qoʻmsaganini koʻrging qistaganda koʻrolmasang juda ogʻir.", "source": "M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha."}, {"text": "[Qayumning] Bu harakatidan achchigʻim qistadi.", "source": "A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"izoh_pos": "fe’l", "source_url": "https://izoh.uz/word/qista"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "245"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Biror ish-harakat qilishga zoʻr berib undamoq yoki zoʻrlamoq, hol-joniga qoʻymay iltimos qilmoq.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҚИСТАМОҚ", "raw_meaning": "ACELE ETTİRMEK, SIKIŞTIRMAK Бирор иш-ҳаракат қилишга зўр бериб ундамоқ ёки зўрламоқ, ҳол-жонига қўймай илтимос қилмоқ."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "551"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qistamoq", "raw_meaning": "1. торопить, поторапливать; 2. понуждать; заставлять; настойчиво упрашивать; ◊ kulgim qistaydi меня разбирает смех; мне хочется смеяться."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "599"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "hurry", "examples": []}, {"order": 2, "text": "accelerate", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qistamoq", "raw_meaning": "n 1) hurry, hasten; 2) accelerate, speed up"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "117"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "qıstaw", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "QISTAMOQ", "raw_meaning": "qıstaw, asıqtırıw, zorlaw."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "135"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}, {"order": 2, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qistamoq", "raw_meaning": "1. drängen vt, antreiben vt, anspornen vt, zur Eile antreiben; 2. verlangen vt, fordern vt"}}, {"dictionary": {"name": "Словарь духовности", "title": "МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ", "kind": "Терминологический", "imprint": "Маҳмудов, Низомиддин; Саидқулов, Зокиржон; Сотимов, Ғофуржон; Нишонов, Манабжан; Абдуллаев, Абдулҳай; Байназарова, Аслия (2012). МАЪНАВИЯТ ЛУҒАТИ. Tashkent: Маънавият.", "url": "https://til.uz/lugatlar/manaviyat-lugati/", "page": "202"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "Қистамоқ", "raw_meaning": "торопить; понуждать, настойчиво упрашивать; to urge; to persist; to force forward; hâter, presser, accélérer; forcer; avoir envie أَسْرَعَ، اِسْتَعْجَلَ"}}]}