qismat

ot 1. Goʻyo oldindan belgilab qoʻyilgan, peshonaga yozilgan koʻrgilik; yozmish, taqdir.

Qadim zamonlarda odamlar dunyodagi hamma narsa qismatga bogʻliq, deb oʻylaganlar. — Gazetadan

Qismat ekan, bu yerlarda yuribsiz, usta Jurjoniy. — Mirmuhsin, Meʼmor

Hali sevishmoqdan shumidir maʼno? Faqat azob bordir qismatda nahot? — H. Olimjon

Oʻzgalardek uni ham qismat Olib keldi oxir qabrga. — E. Vohidov.

2. Umuman, boshga tushgan koʻrgilik, kechmish hayot; ahvol.

Oʻsha zamonda barcha ilgʻor fikr va aql egalarining qismati bir xil edi. — Gazetadan

Najmiddin Buxoriy, akasi Boyboʻrining zulmidan boshqa yurtlarga koʻchib ketgan Boysari qismatida oʻz qismatini koʻrib, koʻzlaridan yosh chiqib ketdi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Haqiqatan ham Soʻlimbekday qishloqning boshiga tushgan qismat koʻplarni qattiq ranjitgan edi. — J. Abdullaxonov, Xonadon

3. Hayot-mamot masalasi, taqdir; belgilangan umr, nasiba.

Butun yoshligimiz jangdadir bukun, Jangda yechilmoqda sevgi qismati. — H. Olimjon

Hazrat ketib yuborishni ham oʻyladi-yu, hali Jabborbek qismati hal boʻlmagani Ibrohimbek ketib qolganini eslab, Fuzayl maxsumga maʼnoli tikildi. — Sh. Xolmirzayev, Qil koʻprik

Hasan ovchining qismati bitdi, deb taxmin qilgan ellikboshi uni tezroq qalʼaga dikillatib olib borishga oshiqardi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

4. esk. kt. Qism, hissa, ulush.

Qalin qismatini juda koʻp bering, Ne soʻrasa, berayin, qabul qiling. — Poʻlkan shoir