{"headword": "qazi", "key": "qazi", "entries": [{"dictionary": {"name": "Толковый словарь узбекского языка", "title": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati", "kind": "Толковый", "imprint": "Oʻzbek tilining izohli lugʻati, A. Madvaliyev, D. Xudayberganova (tahrir ostida), Toshkent, Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi, 2022", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbek-tilining-izohli-lugati/", "page": ""}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "QAZI ' otning toʻshi va peshnopi', ' shunday goʻngg-ni yoʻgʻon ichakka solib tayyorlanadigan maqsulot'. Kechki norin uchun katta qozonda yogli q a z i pishadi (Oybek). Bu ot qadimgi turkiy tilda qazï tarzida talaffuz qilingan (Devon, III, 243); keyinchalik oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan, ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qazï > qäzi. Bu soʻz dastlab ' qorin goʻshtining kindik atrofidagi yogʻli qismi' maʼnosini anglatgan, hozirgi maʼnosi ana shu maʼnodan oʻsib chiqqan", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Otning toʻsh va peshnop goʻshti; shunday goʻshtdan otning yoʻgʻon ichagiga tiqib tayyorlangan oziq-ovqat mahsuloti", "examples": [{"text": "Yangi qazi. Bir yillik sur qazi", "source": ""}, {"text": "Oʻn yetti otning eti, moyi, qazisi degandek, ikki yuz sakson pud oralarida tosh beradi", "source": "A. Qodiriy, Obid ketmon"}, {"text": "Kechki norinuchun katta qozonda yogʻli qazi pishadi. Ikkinchi qozonda qoʻy etidan shoʻrva qaynaydi", "source": "Oybek, Tanlangan asarlar"}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"source": "uz.wiktionary", "license": "CC BY-SA 4.0", "source_url": "https://uz.wiktionary.org/wiki/qazi"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-турецкий толковый словарь", "title": "Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат", "kind": "Переводной", "imprint": "Рафиев, Абдурозиқ; Ўзтурк, Тунжай; Ўзтурк, Юксал; Худойбердиев, Жўра; Мирҳаким, Мирсанжар; Билен, Исмоил; Айдўған, Танер; Аннаев, Аброр (1997). Ўзбекча-туркча ва туркча-ўзбекча изоҳли луғат. Tashkent: Ўзбек-турк лицейлари нашри / Özbek-Türk Liseleri Yayınları.", "url": "https://til.uz/lugatlar/ozbekcha-turkcha-va-turkcha-ozbekcha-izohli-lugat/", "page": "235"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Otning toʻsh va peshnob goʻshti va shunday goʻshtdan otning yoʻgʻon ichagiga tiqib tayyorlangan mahsulot.", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "ҚАЗИ", "raw_meaning": "AT ETİNDEN HAZIRLANAN SALAM Отнинг тўш ва пешноб гўшти ва шундай гўштдан отнинг йўғон ичагига тиқиб тайёрланган маҳсулот."}}, {"dictionary": {"name": "Толковый словарь «Кутадгу билиг»", "title": "\"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI", "kind": "Терминологический", "imprint": "Dadaboyev, Hamidulla; Xolmuradova, Mushtariy (2018). \"QUTADG'U BILIG\"DAGI SO'ZLARNING O'ZBEKCHA, RUSCHA VA INGLIZCHA IZOHLI LUG'ATI. Tashkent: NAVRO'Z\" nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/qutadgu-bilig-dagi-sozlarning-ozbekcha-ruscha-va-inglizcha-izohli-lugati/", "page": "263"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "[a.]", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "qozi", "examples": [{"text": "Bularda biri qazï yinčkä arïy, saqïnuq keräk tegsä xalqqa asïy", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "QAZÏ", "raw_meaning": "[a.] qozi – судья – yudge. Bularda biri qazï yinčkä arïy, saqïnuq keräk tegsä xalqqa asïy – Ulardan biri – qozilar, ular pok boʻlishi, xalqqa foydasi tegishi uchun ehtiyotkor va adolatli boʻlishi kerak – Один из них – судья, чтобы принести пользу народу, он должен быть справедливым и благочестивым –One of them is a judge, to benefit the people, he must be just and pious (QBK, 318₁)."}}, {"dictionary": {"name": "Русско-узбекский и узбекско-русский словарь", "title": "РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Abdurahimov, Maqsud (2021). РУССКО-УЗБЕКСКИЙ И УЗБЕКСКО-РУССКИЙ СЛОВАРЬ / RUSCHA-O'ZBEKCHA VA O'ZBEKCHA-RUSCHA LUG'AT. Tashkent: Akademnashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/russko-uzbekskiy-i-uzbeksko-russkiy-slovar-ruscha-ozbekcha-va-ozbekcha-ruscha-lugat/", "page": "549"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "колбасная часть конской туши", "examples": []}, {"order": 2, "text": "казы (колбаса из сырой конины, выдержанная долгое время)", "examples": [{"text": "boq otingni arpa bilan, boqar qaziqarta bilan", "source": ""}]}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qazi", "raw_meaning": "1. колбасная часть конской туши; 2. казы (колбаса из сырой конины, выдержанная долгое время); ~qarta казы и карта (см. qarta 1); boq otingni arpa bilan, boqar ~qarta bilan посл. корми своего коня ячменём, он будет кормить тебя казы."}}, {"dictionary": {"name": "Англо-узбекский, узбекско-английский словарь", "title": "ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Matisayev, G'anisher (2019). ENGLISH-UZBEK UZBEK ENGLISH DICTIONARY / INGLIZCHA-O'ZBEKCHA O'ZBEKCHA-INGLIZCHA LUG'AT. Tashkent: Book Media Nashr.", "url": "https://til.uz/lugatlar/english-uzbek-uzbek-english-dictionary-inglizcha-ozbekcha-ozbekcha-inglizcha-lugat/", "page": "598"}, "pos": "n", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "sausage made from raw horse-meat", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qazi", "raw_meaning": "n sausage made from raw horse-meat"}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-каракалпакский словарь", "title": "ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK", "kind": "Переводной", "imprint": "Qarlıbaeva, G.; Babadjanov, F.; Nasirova, A. (2023). ÓZBEKSHE – QARAQALPAQSHA SÓZLIK. Tashkent: YoshlarMediaPrint.", "url": "https://til.uz/lugatlar/zbekshe-qaraqalpaqsha-s-zlik/", "page": "115"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "qazı", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "QAZI", "raw_meaning": "qazı."}}, {"dictionary": {"name": "Узбекско-немецкий словарь", "title": "USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT", "kind": "Переводной", "imprint": "Karimov, Shavkat; Ismoilov, Yusuf (2011). USBEKISCH-DEUTSCHES WÖRTERBUCH O'ZBEKCHA-NEMISCHA LUG'AT. Tashkent: Nihol» nashriyoti.", "url": "https://til.uz/lugatlar/usbekisch-deutsches-worterbuch-ozbekcha-nemischa-lugat/", "page": "134"}, "pos": "", "labels": [], "variants": [], "etymology": "", "phraseology": "", "pronunciation": "", "senses": [{"order": 1, "text": "Wurst aus Pferdefleisch", "examples": []}], "translations": [], "cross_references": [], "extra": {"raw_word": "qazi", "raw_meaning": "Wurst aus Pferdefleisch"}}]}